Alehandriya

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Tumalon sa: nabigasyon, hanapin
Alehandriya
الإسكندريةة (Arabe)

Watawat

Seal
Nickname(s): Mediterranean's Bride, Pearl of the Mediterranean
Alehandriya is located in Egypt
Location in Egypt
Coordinates: 31°12′N 29°55′E / May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang < na operator May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang < na operator / May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang * na operator; May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang * na operator
Country Watawat ng Egypt Egypt
Governorate Alexandria
Founded 331 BC
Pamahalaan
 • Governor Abdelrahman Hassan
Laki
 • Kabuuan 2,679 km2 (1,034 sq mi)
Taas 5 m (16 ft)
Populasyon (2012)
 • Kabuuan 4,532,174
Sona ng oras EST (UTC+2)
Postal code 21500
Area code(s) (+20) 3
Websayt Official website
Residential neighborhood in Alexandria

Ang Alehandriya o Alexandria (اسكندريه, pronounced [eskendeˈrejjæ] in Egyptian Arabic) [ see other names] ang ikalawang pinakamalaking siyudad ng Ehipto na may populasyong 4.1 milyon na lumalawig ng mga 32 km (20 mi) sa kahabaan ng Dagat Mediterraneo sa hilagang sentral na bahagi ng Ehipto. Ito ang pinakamalaking siyudad na direktang nasa baybaying Mediterraneo. Ang Alehandriya ang pinakamalking puerto ng Ehipto na nagsisilbi sa tinatayang mga 80% ng mga inaangkat at niluluwas na mga kalakal. Ito ay isang mahalagang sentrong pang-industriya dahil sa natural na gaas nito at sa linyang pantubo ng langis mula sa Suez. Ito ay isa ring mahalagang resort na panturista. Ang Alehandriya ay itinatag sa palibot ng isang maliit na paraonikong baya noong mga 331 BCE ni Dakilang Alejandro. Ito ay nanatiling kabisera ng Ehipto sa halos isang libong taon hanggang sa pananakop na Muslim ng Ehipto noong 461 CE nang ang bagong kabisera ay itinatag sa Fustat na kalaunang sinipsip sa Cairo. Ang Sinaunang Alehandriya ay mahusay na kilala sa paro ng Alehandria(Pharos) na isa sa Pitong mga Kamangha manga ng Sinaunang Daigdig, sa Aklatan ng Alehandriya na pinakamalaking aklatan sa sinaunang daigdig ngunit pinalitan na ngayon ng moderong Bibliotheca Alexandrina at ang mga Katakumba ng Kom el Shoqafa na isa sa Mga Kamangha mangha ng Mga Kalagitnaang Panahon. Ang patuloy na arkeolohiyang maritima sa puerto ng Alehandriya na nagsimula noong 1994 ay naghahayag ng mga detale ng Alehandriya na parehong bago ang pagdating ni Dakilang Alejanadro nang ang isang siyudad na pinangalanang Rhacotis ay umiiral doon at noong panahon ng Dinastiyang Ptolomeo. Mula sa huli nang ika-19 siglo, ang Alehandriya ay naging isang pangunahing sentro ng internasyon na industriya na pambarko at isa sa pinakamahalagang mga sentro ng kalakalan sa mundo na parehong dahil sa ito ay nakinabang mula sa madaling koneksiyong panlupa sa pagitan ng Dagat Mediterraneo at Dagat Pula at sa lukratibong kalakalan ng bulak na Ehipsiyo.

Kasaysayan[baguhin]

r
Z1
a
A35 t

niwt
Raqd.t (Alexandria)
sa hiroglipo
Alexandria, sphinx made of pink granite, Ptolemaic.
An ancient Roman amphitheatre in Alexandria

Ang Alehadriya ay itinatag ni Dakilang Alejandro noong Abril 331 BCE bilang Ἀλεξάνδρεια (Alexandria). Ang pangunahing arkitekto ni Alejandro para sa proyekto ay si Dinocrates. Ang Alehandriya ay nilayong pumalit sa Naucratis bilang isang sentrong Helenistiko sa Ehipto at upang maging ugnayan sa pagitan ng Gresya at ng mayamang Ilog NIlo. Ang siyudad na Ehipsiyo na Rhakotis ay umiiral na sa baybayin at kalaunang nagbigay ng pangalan nito sa Alehandriya sa wikang Ehipsiyo (Ehipsiyo *Raˁ-Ḳāṭit na isinulat narˁ-ḳṭy.t, 'Na ang itinayo'). Ito ay patuloy na umiral bilang kwarter na Ehipsiyo ng siyudad. Pagkatapos ng mga ilang buwan ng pagkakatatag nito, si Dakilang Alejandro ay lumisan sa Ehipto at hindi kailanman bumalik sa siyudad. Pagkatapos ng paglisan ni Alejandro, ang kanyang viceroy na si Cleomenes ng Naucratis ang nagpatuloy ng pagpapalawig nito. Pagkatapos ng isang labanan sa ibang mga kahalili ni Alejandro, ang kanyang heneral na si Ptolomeo ay humalili sa pagdadala ng katawan ni Alejandro sa Alehandriya bagaman ito ay kalaunang nawala matapos mahiwalay mula sa lugar ng pinaglibingan nito. [1]

Mga sanggunian[baguhin]

  1. O'Connor, Lauren (2009) "The Remains of Alexander the Great: The God, The King, The Symbol," Constructing the Past: Vol. 10: Iss. 1, Article 8


Ehipto Ang lathalaing ito na tungkol sa Ehipto ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.