Imperyong Akkadian

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Tumalon sa: nabigasyon, hanapin
Akkadian Empire
Empire
2334 BC–2154 BC
Location of Akkad
Map of the Akkadian Empire (brown) and the directions in which military campaigns were conducted (yellow arrows)
Kabisera Akkad
(Mga) wika Akkadian, Sumerian
Relihiyon Sumerian religion
Pamahalaan Monarchy
King
 - 2334 BC Sargon of Akkad
Panahong pangkasaysayan Ancient
 - Established 2334 BC
 - Disestablished 2154 BC
Lawak
 - 2334 BC[1] 800,000 km² (308,882 sq mi)
Bahagi ng isang serye tungkol sa
Kasaysayan ng Iraq
Detail from the Ishtar Gate
Sinaunang Iraq
Klasikong Iraq
Mediebal Iraq
Modernong Iraq
Republiak ng Iraq
Portal icon Iraq

Ang Imperyong Akkadian IPA: /əˈkeɪdiən/[2] ang imperyo na nakasentro sa siyudad ng Akkad IPA: /ˈækæd/[3] at sa nakapaligid na rehiyon sa sinaunang Mesopotamia na nagpaisa ng lahat ng mga nagsasalita ng katutubong Akkadian na mga Semita at mga nagsasalitang Sumerian sa ilalim ng isang pamamahala. [4]

Noong 3000 BCE, may umunlad na isang malapit na symbiosis sa pagitan ng mga Sumerian at mga Akkadian na Semitiko na kinabibilangan ng malawak na bilingualismo. [5] Unti unting pinalitan ng wikang Akkadian ang Sumerian bilang sinasalitang wika sa isang lugar sa pagtungo sa 3000 BCE at 2000 BCE.[6] Naabot ng imperyong Akkadian ang tugatog na pang politik anito sa pagitan ng 2400 at 2200 BCE kasunod ng mga pananakop ng tagapagtatag nitong si Sargon ng Akkad(2334–2279 BCE). Sa ilalim ni Sargon at kanyang mga kahalili, ang wikang Akkadian ay sandaling inatas sa mga kapitbahay na sinakop na estado gaya ng Elam. Ang Akkad ay minsang itinuturing na unang imperyo sa kasaysayan [7] bagam may mga mas naunang nag-aangking Sumerian.

Sanggunian[baguhin]

  1. Taagepera, Rein (1978). "Size and duration of empires growth-decline curves, 3000 to 600 B.C.". Social Science Research 7: 180–195. doi:10.1016/0049-089X(78)90010-8. 
  2. Akkadian URUAkkad KI, Hittite KUR A.GA.DÈ.KI "land of Akkad"; Biblical Hebrew אַכַּד Akkad)
  3. Sumerian: Agade
  4. Mish, Frederick C., Editor in Chief. “Akkad” Webster’s Ninth New Collegiate Dictionary. ninth ed. Springfield, MA: Merriam-Webster 1985. ISBN 0-87779-508-8).
  5. Deutscher, Guy (2007). Syntactic Change in Akkadian: The Evolution of Sentential Complementation. Oxford University Press US. pp. 20–21. ISBN 978-0-19-953222-3. http://books.google.com/?id=XFwUxmCdG94C. 
  6. [Woods C. 2006 “Bilingualism, Scribal Learning, and the Death of Sumerian”. In S.L. Sanders (ed) Margins of Writing, Origins of Culture: 91–120 Chicago [1]
  7. Liverani, Mario, Akkad: The First World Empire (1993)