Amun

Mula sa Wikipedia, ang malayang ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Amun
Amun.svg
Si Amun noong Bagong Kaharian ng Ehipto na may dalawang pluma sa ulo at simbolong ankh at [[[setro]]
Name in hieroglyphs
imn
n
C12
Pangunahing sentro ng kultoThebes, Ehipto
SymbolDalawang bertikal na pluma, dalawang ulong tupangSphinx (Criosphinx)
Konsorte (Asawa)
OffspringKhonsu

Padron:Ancient Egyptian religion

Rebulto ni Amun bilang Amun-Ra.

Si Amun (EU /ˈɑːmən/;Amon, Ammon, Amen; Sinaunang Ehipsiyo: jmn,muling binuo bilang /jaˈmaːnuw/ (Lumang Ehipsiyo at Maagang Gitnang Ehipsiyo) → /ʔaˈmaːnəʔ/ (Gitnang Ehipsiyo) → /ʔaˈmoːn/ (Wikang Ehipsiyo); Wikang Koptiko: ⲁⲙⲟⲩⲛ; Sinaunang Griyego Ἄμμων Ámmōn, Ἅμμων Hámmōn) ay isang pangunahing Diyos na kasapi ng Hermopolitan Ogdoad. Si Amun ay nakumpirma sa Lumang Kaharian ng Ehipto. Sa panahon ng Ikalabingisang dinastiya ng Ehipto ca ika-21 BCE, si Amun ay umakyat bilang patrong Diyos sa Thebes, Ehipto na pumalit kay Montu.[1] Pagkatapos ng himagsikan sa Thebes laban sa Hyksos ant sa pamumuno ni Ahmose I, si Amun ay naging pambansang Diyos at isinama sa Diyos na si Ra bilang Amun-Ra. Napanatilin ni Amun-Ra ang pagiging Pangunahing Diyos sa panteon ng Sinaunang relihiyong Ehipsiyo maliban sa monoteistikong Atenismo sa ilalim ni Paraon Akhenaten). Si Amun-Ra mula ika-16 hanggang ika-11 siglo BCE, ay nagkamait ng posisyon ng transendental at lumikha sa sariling[2] Manlilikhang Diyos "par excellence". Siya ang kampeon para sa mga dukha o namomroblema at sentral sa kanilang pansariling kabanalan.[3] Kasama ni Osiris, si Amun-Ra ang pinakamalawak na naitala sa mga Diyos ng mga Ehipsiyo.[3] Bilang Pangunahing Diyos sa Imperyong Sinaunang Ehipto, si Amun-Ra ay sinamba rin sa labas ng Ehipto ayon mga historyograpo mula sa Libya at Nubia. Bilang Zeus-Ammon, siya ay naging si Zeus sa Sinaunang Gresya.

Tingnan din[i-edit | i-edit ang source]

Mga sanggunian[i-edit | i-edit ang source]

  1. David Warburton, Architecture, Power, and Religion: Hatshepsut, Amun and Karnak in Context, 2012, p. 211 ISBN 9783643902351
  2. Dick, Michael Brennan (1999). Born in heaven, made on earth: the making of the cult image in the ancient Near East. Warsaw, Indiana: Eisenbrauns. pa. 184. ISBN 1575060248.
  3. 3.0 3.1 Arieh Tobin, Vincent (2003). Redford, Donald B. (pat.). Oxford Guide: The Essential Guide to Egyptian Mythology. Berkley Books. pa. 20. ISBN 0-425-19096-X.