Flammulina filiformis
| Enokitake | |
|---|---|
.jpg) | |
| Nilinang na Flammulina filiformis | |
 | |
Pag-uuring siyentipiko  | |
| Dominyo: | Eukaryota |
| Kaharian: | Fungi |
| Dibisyon: | Basidiomycota |
| Klase: | Agaricomycetes |
| Orden: | Agaricales |
| Pamilya: | Physalacriaceae |
| Henero: | Flammulina |
| Espesye: | F. filiformis |
| Pangalang dalawahan | |
| Flammulina filiformis (Z.W. Ge, X.B. Liu & Zhu L. Yang) P.M. Wang, Y.C. Dai, E. Horak & Zhu L. Yang (2018) | |
| Synonyms | |
| |
Ang Flammulina filiformis, karaniwang tinatawag na kabuteng enoki, ay isang espesye ng nakakaing agariko (kabuteng may hasang) sa pamilyang Physalacriaceae. Malawak itong nililinang sa Silangang Asya at kilala sa papel nito sa lutuing Hapones at Tsino. Hanggang kamakailan, itinuturing ang espesye na kaparehong uri sa Europeong Flammulina velutipes, ngunit ipinakita ng pagsusuri ng DNA na magkaiba ang dalawa.[1]
Taksonomiya
[baguhin | baguhin ang wikitext]Orihinal na inilarawan ang Flammulina filiformis sa Tsina noong 2015 bilang isang baryedad ng F. velutipes, batay sa mga sekwensiya ng internal transcribed spacer.[2] Ipinakita ng karagdagang pananaliksik na molekular gamit ang kombinasyon ng iba't ibang sekwensiya na magkaiba ang F. filiformis at F. velutipes at dapat silang kilalanin bilang magkahiwalay na espesye.[1]
Distribusyon at tirahan
[baguhin | baguhin ang wikitext]Matatagpuan ang halamang-singaw sa patay na kahoy ng Betula platyphylla, Broussonetia papyrifera (papel moras), Dipentodon sinicus, Neolitsea sp., Salix spp, at iba pang mga puno na may malalapad na dahon.[1] Natural itong tumutubo sa Tsina, Korea, at Hapon.
Nutrisyon
[baguhin | baguhin ang wikitext]| Bilang ng nutrisyon sa bawat 100 g (3.5 oz) | |
|---|---|
| Enerhiya | 153 kJ (37 kcal) |
7.8 g | |
| Asukal | 0.2 g |
| Dietary fiber | 2.7 g |
0.3 g | |
2.7 g | |
| Bitamina | |
| Thiamine (B1) | (20%) 0.23 mg |
| Riboflavin (B2) | (17%) 0.2 mg |
| Niacin (B3) | (49%) 7.3 mg |
(28%) 1.4 mg | |
| Bitamina B6 | (8%) 0.1 mg |
| Folate (B9) | (12%) 48 μg |
| Bitamina C | (0%) 0 mg |
| Mineral | |
| Kalsiyo | (0%) 0 mg |
| Bakal | (9%) 1.2 mg |
| Magnesyo | (5%) 16 mg |
| Posporo | (15%) 105 mg |
| Potasyo | (8%) 359 mg |
| Sodyo | (0%) 3 mg |
| Sinc | (7%) 0.65 mg |
| Iba pa | |
| Tubig | 88 g |
| Ang mga bahagdan ay pagtataya gamit ang US recommendations sa matanda. Mula sa: USDA Nutrient Database | |
Ang mga kabuteng enoki ay binubuo ng 88% tubig, 8% karbohidrata, 3% protina, at halos walang taba (tingnan sa talahanayan). Sa isang reperensiyang serbing ng 100-gramo, ang mga kabuteng enoki ay nagbibigay ng 153 kilojoule (37 kilokalori) ng enerhiya mula sa pagkain at itinuturing na mahusay na mapagkukunan (20% o higit pa ng Arawang Halaga) ng mga bitaminang B, tiyamina, niyasina, at asidong pantoteniko, habang nagbibigay din ng katamtamang dami ng riboplabina, polato, at posporo (tingnan sa talahanayan).
Paggamit
[baguhin | baguhin ang wikitext]Ang F. filiformis ay nilinang sa Tsina mula pa noong 800 PK.[3] Noong 2010, tinatayang nasa 1.57 milyong tonelada bawat taon ang komersyal na produksiyon sa Tsina, habang ang Hapon ay gumagawa ng karagdagang 140,000 tonelada taun-taon.[4] Maaaring linangin ang halamang-singaw sa iba't ibang payak na lignoselulosikong substrato, kabilang ang ipa ng kahoy, dayami ng trigo, at dayami ng palay.[5]
Bilang pagkain
[baguhin | baguhin ang wikitext]Malawakang kinakain ang kabute sa Silangang Asya. Ibinebenta ang nilinang na F. filiformis nang sariwa at nasa lata. Malutong ang kabute at maaaring itago sa palamigan nang halos isang linggo. Karaniwang itong sangkap sa mga sabaw, lalo na sa lutuing Silangang Asyano,[6] ngunit maaari rin itong gamitin sa mga ensalada at iba pang putahe.
Sa Koreanong jjigae (nilaga)
Sa Koreanong bokkeum (ginisa)
Sa Hapones na sukiyaki
Inihaw
.jpg)
.jpg)
.jpg)
Mga sanggunian
[baguhin | baguhin ang wikitext]- 1 2 3 Wang, Pan Meng; Liu, Xiao Bin; Dai, Yu Cheng; atbp. (Setyembre 2018). "Phylogeny and species delimitation of Flammulina: taxonomic status of winter mushroom in East Asia and a new European species identified using an integrated approach" [Pilohenya at delimitasyon ng mga espesye ng Flammulina: katayuang taksonomiko ng kabuteng taglamig sa Silangang Asya at isang bagong espesye sa Europa na natukoy gamit ang isang integradong pamamaraan]. Mycological Progress (sa Ingles). 17 (9): 1013–1030. Bibcode:2018MycPr..17.1013W. doi:10.1007/s11557-018-1409-2.
- ↑ Z.W. Ge; Kuan Zhao; Zhu L. Yang (2015). "Species diversity of Flammulina in China: new varieties and a new record" [Pagkasari ng mga espesye ng Flammulina sa Tsina: mga bagong baryedad at isang bagong rekord]. Mycosystema (sa Ingles). 34 (4): 600. doi:10.13346/j.mycosystema.150080.
- ↑ Tang C, Hoo PC, Tan LT, atbp. (2016). "Golden needle mushroom: a culinary medicine with evidenced-based biological activities and health promoting properties" [Kabuteng gintong karayom: isang pagkaing medisinal na may ebidensiyang nakabatay sa mga biyolohikal na aktibidad at mga katangiang nagsusulong ng kalusugan]. Frontiers in Pharmacology (sa Ingles). 7: 474. doi:10.3389/fphar.2016.00474. PMC 5141589. PMID 28003804.
- ↑ Royse DJ (2014). "A Global Perspective on the High Five: Agaricus, Pleurotus, Lentinula, Auricularia & Flammulina" [Isang Pandaigdigang Pananaw ukol sa Nakatataas na Lima: Agaricus, Pleurotus, Lentinula, Auricularia & Flammulina] (PDF). Proceedings of the 8th International Conference on Mushroom Biology and Mushroom Products (ICMBMP8) (sa Ingles).[patay na link]
- ↑ Dowom SA, Rezaeian S, Pourianfar HR (2019). "Agronomic and environmental factors affecting cultivation of the winter mushroom or Enokitake: achievements and prospects" [Mga salik sa agronomiya at kapaligiran na nakakaapekto sa paglilinang ng kabuteng taglamig o Enokitake: mga tagumpay at inaasam-asam]. Applied Microbiology and Biotechnology (sa Ingles). 103 (6): 2469–2481. doi:10.1007/s00253-019-09652-y. PMID 30685812. S2CID 59273677.
- ↑ Chaey, Christina (Marso 2, 2018). "You Should Be Cooking with Enoki Mushrooms, the Easiest Fungi to Love" [Dapat Mong Lutuin ang Kabuteng Enoki, ang Pinakamadaling Mahalin na Kabute]. Bon Appétit (sa Ingles).