Republikang Bayan ng Kampuchea
| 1979–1992 | |||||||||
Salawikain: ឯករាជ្យ សន្តិភាព សេរីភាព សុភមង្គល Êkâréachy, Sântĕphéap, Sériphéap, Sŏphômôngkôl "Kasarinlan, Kapayapaan, Kalayaan, Kaligayahan" | |||||||||
Awitin: បទចម្រៀងនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតកម្ពុជា Bât Châmriĕng ney Sathéarânârôdth Brâchéaméanĭt Kâmpŭchéa "Himno ng Republikang Bayan ng Kampuchea" | |||||||||
Location of the People's Republic of Kampuchea | |||||||||
| Katayuan |
| ||||||||
| Kabisera at pinakamalaking lungsod | Phnom Penh | ||||||||
| Wikang opisyal | Khmer | ||||||||
| Katawagan | Kampuchean, Cambodian, Khmer | ||||||||
| Pamahalaan | Communist state | ||||||||
| General Secretary | |||||||||
• 1979–1981 | Pen Sovan | ||||||||
• 1981–1991 | Heng Samrin | ||||||||
| Chairman of the State Council | |||||||||
• 1979–1992 | Heng Samrin | ||||||||
| Prime Minister | |||||||||
• 1981 | Pen Sovan | ||||||||
• 1982–1984 | Chan Sy | ||||||||
• 1985–1993 | Hun Sen | ||||||||
| Lehislatura | National Assembly | ||||||||
| Panahon | Cold War | ||||||||
| 7 January 1979 | |||||||||
• Establishment | 8 January 1979 | ||||||||
• Constitution | 25 June 1981 | ||||||||
| 23 October 1991 | |||||||||
| 15 March 1992 | |||||||||
| Lawak | |||||||||
| 1980 | 181.035 km2 (69.898 mi kuw) | ||||||||
| Populasyon | |||||||||
• 1980 | 6,600,000 | ||||||||
| Salapi | Kampuchean riel (from 1980) Vietnamese đồng (until 1980) | ||||||||
| Sona ng oras | UTC+07:00 (ICT) | ||||||||
| Kodigong pantelepono | +855 | ||||||||
| |||||||||
| Bahagi ngayon ng | Cambodia | ||||||||
Ang Republikang Bayan ng Kampuchea, sa kalauna'y Estado ng Kambodya, ay isang bahagyang kinilalang estadong sosyalista na umiral sa Timog-Silangang Asya mula 1979 hanggang 1992. Ito ay isang satellite state ng Vietnam, na itinatag sa Cambodia ng Vietnamese-backed Kampuchean United Front for National Salvation, isang grupo ng mga komunistang Cambodian na hindi nasisiyahan dahil sa pamumuno nito sa Khmer Rouge ng Khmer Rouge. Democratic Kampuchea, pamahalaan ni Pol Pot. Naging estadong satelite ito ng Vietnam.
Nabigo ang PRK na makuha ang pag-endorso ng United Nations dahil sa diplomatikong interbensyon ng China, United Kingdom, United States at mga bansang ASEAN. Ang upuan ng Cambodian sa United Nations ay hawak ng Coalition Government of Democratic Kampuchea, na siyang Khmer Rouge sa koalisyon sa dalawang non-communist guerrilla factions. Gayunpaman, ang PRK ay itinuturing na de facto na pamahalaan ng Cambodia sa pagitan ng 1979 at 1992, kahit na may limitadong internasyonal na pagkilala sa labas ng Soviet Bloc.
Simula noong Mayo 1989, ibinalik ng PRK ang pangalang "Cambodia" sa pamamagitan ng pagpapalit ng pangalan sa bansang State of Cambodia (SOC) sa loob ng huling apat na taon ng pag-iral nito sa pagtatangkang makaakit ng internasyunal na simpatiya. Gayunpaman, pinanatili nito ang karamihan sa kanyang pamumuno at istraktura ng isang partido habang sumasailalim sa isang transisyon at kalaunan ay nagbibigay daan sa pagpapanumbalik ng Kaharian ng Cambodia. Umiral ang PRK/SOC bilang isang komunistang estado mula 1979 hanggang 1991, ang taon kung saan tinalikuran ng naghaharing nag-iisang partido ang Marxist–Leninistang ideolohiya nito.
Kasaysayan
[baguhin | baguhin ang wikitext]Sa una, ang komunistang North Vietnam ay isang malakas na kaalyado ng Khmer Rouge habang ito ay nakikipaglaban sa Khmer Republic ni Lon Nol noong 1970–1975 civil war. Pagkatapos lamang mapasakamay ng Khmer Rouge ang kapangyarihan ay naging negatibo ang opinyon ng mga Vietnamese sa Kampuchea, nang noong 1 Mayo 1975 (ang araw pagkatapos bumagsak ang Saigon), sinalakay ng mga sundalong Khmer Rouge ang mga isla ng Phu Quoc at Tho Chau, na ikinamatay ng mahigit limang daang Vietnamese na sibilyan; kasunod ng pag-atake, ang mga isla ay mabilis na nabawi ng Vietnam. Kahit noon pa man, ang mga unang reaksyon ng mga Vietnamese ay malabo, at kinailangan ng Vietnam ng mahabang panahon upang mag-reaksyon nang may puwersa, dahil ang unang udyok ay upang ayusin ang mga bagay sa diplomatikong "sa loob ng globo ng pamilya".
Ang mga masaker sa mga etnikong Vietnamese at sa mga nakikiramay sa kanila, gayundin ang pagsira sa mga simbahang Katoliko ng Vietnam, ng Khmer Rouge ay naganap nang paminsan-minsan sa Cambodia sa ilalim ng rehimeng Demokratikong Kampuchea, lalo na sa Eastern Zone pagkatapos ng Mayo 1978. Noong unang bahagi ng 1978, nagpasya ang pamunuan ng Vietnam na suportahan ang panloob na paglaban sa Pols a Cambodia. Samantala, sa paglipas ng 1978, ang Khmer Rouge bellicosity sa mga hangganang lugar ay nalampasan ang threshold ng pagpaparaya ng Hanoi. Ang hysteria ng digmaan laban sa Vietnam ay umabot sa mga kakaibang antas sa loob ng Democratic Kampuchea habang sinubukan ni Pol Pot na gambalain ang atensyon mula sa madugong panloob na paglilinis.