Macaé
Macaé | |||
|---|---|---|---|
| Município de Macaé | |||
| |||
| Palayaw: "Princesinha do Atlântico, ou A Moreninha, ou Capital do Petróleo Brasileiro" (Munting Prinsesa ng Karagatang Atlantiko, Ang Munting Brunette, Ang Kabiserang Lungsod ng Langis ng Brasil) | |||
 Lokasyon sa Rio de Janeiro | |||
| Mga koordinado: 22°22′15″S 41°47′13″W / 22.37083°S 41.78694°W | |||
| Bansa |  Brazil | ||
| Rehiyon | Timog-Silangan | ||
| Estado | Rio de Janeiro | ||
| Itinatag | Hulyo 29, 1813 | ||
| Pamahalaan | |||
| • Alkalde | Welberth Rezende (Cidadania) | ||
| Lawak | |||
| • Kabuuan | 1,216 km2 (469 milya kuwadrado) | ||
| Populasyon (2022)[1] | |||
| • Kabuuan | 246,391 | ||
| • Taya (2025)[1] | 264,439 | ||
| • Kapal | 215.28/km2 (557.57/milya kuwadrado) | ||
| Sona ng oras | UTC−3 (BRT) | ||
| HDI (2010) | 0.764 – high[2] | ||
| Websayt | macae.rj.gov.br | ||
Ang Macaé (Bigkas sa Portuges: [mɐkɐˈɛ]) ay isang munisipalidad na matatagpuan sa estado ng Rio de Janeiro sa Brasil, 180 km hilagang-silangan ng kabisera ng estado. Ito ang lugar ng kapanganakan ng ika-13 pangulo ng Brasil, si Washington Luís.
Pangalan
[baguhin | baguhin ang wikitext]Ang pangalan ng munisipalidad ay tumutukoy sa Ilog Macaé. Walang duda na ito ay isang salitang nagmula sa mga katutubo, ngunit ang kahulugan nito ay kontrobersyal pa rin:
- Naniniwala ang ilang iskolar na ang termino ay nagmula sa isang korapsyon ng maca-ê, "na, sa mga katutubo, ay nangangahulugang matamis na macaba, sa pamamagitan ng pagpapalawig ng matamis na niyog, na gawa ng palma ng macabaíba, na sagana sa rehiyon." Itinuturo ni Eduardo de Almeida Navarro ang terminong Lumang Tupi na mokaîé bilang pinagmulang etimolohikal nito, na tumutukoy sa uri ng palma na kilala bilang mocajaíba o bocaiuva.[3] Ang kasalukuyang bandila ng lungsod ay nagtatampok ng disenyo ng palma ng niyog;
- Sinasabi naman ng iba na ginamit ng mga Indian na Goitacá ang salitang miquié, na nangangahulugang "ilog ng hito," upang pangalanan ang Ilog Macaé.
Heograpiya
[baguhin | baguhin ang wikitext]Ang Macaé ay karaniwang itinuturing na sentro ng industriya ng petrolyo sa laot ng Brazil at madalas itong tinutukoy bilang "Cidade do Petróleo" ("Lungsod ng Petrolyo"). Ang kompanya ng langis na kontrolado ng estado ng Brazil na Petrobras ay may maraming pasilidad sa loob ng bayan. Ang Macaé ay isa sa pinakamabilis na lumalagong lungsod sa Brazil, na may paglago na 600% sa loob ng huling 10 taon.[4] Ang Paliparan ng Benedito Lacerda ay pinaglilingkuran ng mga naka-iskedyul na flight at nakatuon ang mga operasyon sa mga off-shore platform.
Ang populasyon nito ay tinatayang 264,439 noong 2020 at ang munisipalidad nito ay sumasaklaw sa isang lugar na 1,216 km².[1]
Ang iba pang mga aktibidad sa ekonomiya sa lungsod ay kinabibilangan ng turismo at pangingisda. Ang dalawang sektor na ito ay napakahalaga para sa kita ng lungsod bago ang dekada 1980. Ang lungsod ay may lumalaking reputasyon para sa mataas na kalidad na teknikal na edukasyon at pagsasanay.[5]
Ang munisipalidad ay naglalaman ng bahagi ng Central Rio de Janeiro Atlantic Forest Mosaic of conservation units, na nilikha noong 2006.[6] Mayroon din itong bahagi ng União Biological Reserve, tahanan ng populasyon ng mga endangered golden lion tamarin.[7]
Bagama't may potensyal ang lungsod para sa mga turista, ang kakulangan ng mga pamumuhunan sa lugar na ito ay nagpapaliit sa paglago nito. Ang pinakasikat nitong mga dalampasigan ay ang Cavaleiros at Pecado. Ang loob ng munisipalidad ay may maliliit na bayan sa kanayunan tulad ng Sana at Frade.
Ekonomiya
[baguhin | baguhin ang wikitext]Mula noong dekada 1970, nang piliin ng Petrobras ang Macaé bilang punong tanggapan sa Campos Basin, ang lungsod ay nagkaroon ng mabilis na paglobo ng populasyon. Mahigit apat na libong kumpanya ang nagtayo ng mga opisina sa lungsod at ang populasyon nito ay natriple mula noon. Mga de-kalidad na hotel ang naitayo at iba't ibang industriya ng serbisyo ang umusbong kamakailan.
Ang lungsod ang may pinakamalaking nalilikhang buwis sa mga bagong hanay ng trabaho sa loob ng estado, ayon sa pananaliksik na isinagawa para sa Federation of Industries of Rio de Janeiro (Firjan): 13.2% bawat taon. Ang ekonomiya ng lungsod ay lumago ng 600% mula noong 1997. Ang mga survey na isinagawa noong mga nakaraang taon para sa IBGE ay nagpakita na ang Internal Gross Product (sa Portuges, Produto Interno Bruto - PIB) per capita ng lungsod noong 2007 ay R$37,667.00 bawat taon, 200% na mas mataas kaysa sa pambansang average - at ang average na suweldo ay 8.2 beses ang minimum na suweldo, na ginagawang Macaé ang lungsod na may pinakamataas na sahod sa Estado ng Rio de Janeiro.[8]
Klima
[baguhin | baguhin ang wikitext]| Datos ng klima para sa Macaé (1981–2010) | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Buwan | Ene | Peb | Mar | Abr | May | Hun | Hul | Ago | Set | Okt | Nob | Dis | Taon |
| Katamtamang taas °S (°P) | 31.1 (88) |
31.8 (89.2) |
30.6 (87.1) |
29.4 (84.9) |
27.6 (81.7) |
26.8 (80.2) |
26.3 (79.3) |
26.4 (79.5) |
26.3 (79.3) |
27.3 (81.1) |
28.9 (84) |
29.9 (85.8) |
28.5 (83.3) |
| Katamtamang baba °S (°P) | 22.1 (71.8) |
22.4 (72.3) |
21.6 (70.9) |
20.5 (68.9) |
18.5 (65.3) |
16.9 (62.4) |
16.5 (61.7) |
16.7 (62.1) |
17.7 (63.9) |
19.1 (66.4) |
20.4 (68.7) |
21.4 (70.5) |
19.5 (67.1) |
| Katamtamang presipitasyon mm (pulgada) | 176.0 (6.929) |
102.0 (4.016) |
153.0 (6.024) |
85.0 (3.346) |
59.0 (2.323) |
31.0 (1.22) |
31.0 (1.22) |
32.0 (1.26) |
64.0 (2.52) |
99.0 (3.898) |
187.0 (7.362) |
196.0 (7.717) |
1,215 (47.835) |
| Buwanang tamtaman ng sikat ng araw | 197.5 | 195.5 | 182.5 | 182.1 | 183.4 | 184.6 | 198.6 | 188.9 | 124.6 | 147.8 | 167.5 | 162.8 | 2,115.8 |
| Sanggunian #1: Instituto Nacional de Meteorologia[9] | |||||||||||||
| Sanggunian #2: Climatempo (precipitation)[10] | |||||||||||||
Mga sanggunian
[baguhin | baguhin ang wikitext]- 1 2 3 Brazilian Institute of Geography and Statistics (IBGE). "Macaé".
- ↑ "Archived copy" (PDF). United Nations Development Programme (UNDP). Inarkibo mula sa orihinal (PDF) noong July 8, 2014. Nakuha noong August 1, 2013.
{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (link) - ↑ NAVARRO, E. A. Dicionário de tupi antigo: a língua indígena clássica do Brasil. São Paulo. Global. 2013. p. 583,584.
- ↑ Macaé: petróleo e desenvolvimento Naka-arkibo 2009-02-20 sa Wayback Machine.
- ↑ Prefeitura Municipal de Macaé - Tecnologia e Pesquisa Naka-arkibo 2009-02-24 sa Wayback Machine.
- ↑ Costa, Cláudia; Lamas, Ivana; Fernandes, Rosan (December 2010), Planejamento Estratégico do Mosaico Central Fluminense (PDF) (sa wikang Portuges), Reserva da Biosfera da Mata Atlântica, p. 13, inarkibo mula sa orihinal (PDF) noong 2016-10-07, nakuha noong 2016-10-02
- ↑ Unidade de Conservação: Reserva biológica União (sa wikang Portuges), MMA: Ministério do Meio Ambiente, nakuha noong 2016-05-14
{{citation}}: CS1 maint: publisher location (link) - ↑ "Archived copy". Inarkibo mula sa orihinal noong 2012-04-30. Nakuha noong 2012-05-01.
{{cite web}}: CS1 maint: archived copy as title (link) - ↑ "Normais Climatológicas Do Brasil 1981–2010" (sa wikang Portuges). Instituto Nacional de Meteorologia. Nakuha noong 21 May 2024.
- ↑ "Climatologia em Macaé, BR". Climatempo. Nakuha noong 25 May 2024.