Oilliphéist

Mula sa Wikipedia, ang malayang ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search

Ang Oilliphéist (Irlandes: ollphéist, from Irlandes na oll 'malaki', at péist 'bulate, mahiwagang hayop, halimaw, reptilya')[1] ay isang mala-ahas sa dagat na halimaw sa kuwentong-pambayan at mitolohiyang Irlandes.[2]

Ang mga halimaw na ito ay pinaniniwalaang naninirahan sa maraming lawa at ilog sa Irlanda at maraming mga alamat ng mga santo at bayani na nakikipaglaban sa kanila.[3] Sa isang kuwento, pinutol ng Oilliphéist ang ruta ng Ilog Shannon nang marinig nito na dumating si San Patricio upang itaboy ito at ang uri nito.[4][5][6] Sa isang komiks na karagdagan sa kuwento, nilamon ng halimaw ang isang lasing na plawtista na pinangalanang Ó Ruairc (O'Rourke). Ang plawtista ay alinman sa walang kamalayan sa kaniyang mahirap na kalagayan o ganap na hindi nababagabag at patuloy na naglalaro sa loob ng tiyan ng Oilliphéist. Nainis ang halimaw sa musika ni Ó Ruairc kaya inubo siya nito at iniluwa.[6][7][8] Ito ay pinaniniwalaan ni Chris Cairney na ang kuwentong ito at ang isa na kinasasangkutan ni Caoránach ay nakatulong sa pag-impluwensiya at pagbibigay inspirasyon sa alamat ng Halimaw ng Loch Ness.[9]

Ang iba pang mga kuwento ng Oilliphéist ay umiiral. Ang isa ay may isang batang babae na nagngangalang Sionnan, apo ni Manannán mac Lir, na nagagalit sa Salmon ng Kaalaman sa pamamagitan ng pagbato dito. Bilang paghihiganti, ipinatawag ng isda at hiniling sa isang Oilliphéist na atakihin ang batang babae na ginawa nito at sa huli ay napatay siya.[10]

Caoránach[baguhin | baguhin ang batayan]

Sa kuwentong-pambayang Irlandes, si Caoránach (minsan Coal) ay isang Oilliphéist at sinasabing ina ng mga demonyo na pinalayas ni San Patricio sa Loch Dearg sa Donegal, Ulster.[11][12][13][14][15][16]

Ayon sa naunang alamat na si Fionn mac Cumhaill at ang Fianna ay hiniling na pumatay ng isang Hag sa rehiyon ng Lough Dearg. Natamaan siya ng palaso mula sa malayo at dahil dito nawala ang kaniyang katawan. Sa kalaunan ay nangyari ang Fianna sa kaniyang katawan at binalaan na huwag baliin ang buto ng hita dahil maglalabas ito ng isang mapanganib na halimaw.[17]

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. Mahon, Michael Patrick (1919). Ireland's Fairy Lore. Boston, Mass., T.J. Flynn & company. pa. 187.
  2. Eberhart, George M. (2002). Mysterious Creatures: A Guide to Cryptozoology. ISBN 1-57607-283-5.
  3. Ó hÓgáin, Dáithí (1983). "'Moch Amach ar Maidin dé Luain!' Staidéar ar an seanchas faoi ollphiasta i lochanna na hÉireann". Béaloideas (sa Ga). An Cumann Le Béaloideas Éireann/Folklore of Ireland Society. 51: 87–125. doi:10.2307/20522214. JSTOR 20522214.
  4. "The Schools' Collection, Volume 0210, Page 152". Duchas.ie.
  5. Ellis, Peter Berresford (1992). Dictionary Of Celtic Mythology. ABC-CLIO. pa. 175. ISBN 9780874366099.
  6. 6.0 6.1 Minto, Susie (2013). Leitrim Folktales. History Press Ireland. ISBN 978-0-7524-9201-8.
  7. Dunne, Angus. "The Great Ollphéist". Duchas.
  8. Hyde, Douglas (1915). Legends of Saints and Sinners. pa. 258–263.
  9. Cairney, Chris (2018). Monsters of Film, Myth and Fable: The cultural links between the human and inhuman. Cambridge Scholars publishing. pa. 386–387. ISBN 978-1-5275-1089-0.
  10. Branigan, Gary (2016). Cavan Folktales. History Press Ireland. ISBN 978-0-7509-8153-8.
  11. O'Connor, Daniel (1879). Lough Derg and Its Pilgrimages: With Map and Illustrations. pa. 131.
  12. Monaghan, Patricia (2014). Encyclopedia of Goddesses and Heroines. pa. 184. ISBN 978-1-60868-217-1.
  13. Monsters of Film, Fiction, and Fable: The Cultural Links between the Human and Inhuman. Cambridge Scholars. 2018. pa. 387. ISBN 978-1527514836.
  14. Riegel, Ralph (March 18, 2016). "Legends of saint provide vital clues about pagan Ireland". Irish Independent.
  15. Faulkenbury, Thomas J (1992). Out of the Mist Celtic Christianity. pa. 73.
  16. Cassidy, Janet (2017). THE PILGRIMAGE OF DABHACH PHÁDRAIG: PLACE, MEMORY, AND SACRED LANDSCAPE AT THE HOLY WELL OF BELCOO. Empire State College State university of New York. pa. 27.
  17. Seymour, John D. Saint Patrick's purgatory : a mediaeval pilgrimage in Ireland. 1918. pa. 8–10.{{cite book}}: CS1 maint: location (link)