Talaan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook sa Pilipinas
Ang mga Pandaigdigang Pamanang Pook ng United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO) ay mga lugar na may kahalagahan sa pamanang kultural o natural gaya ng inilarawan sa Kumbensiyong UNESCO sa Pamanang Pandaigdig, na itinatag noong 1972.[1] Ang pamana ng kultura ay binubuo ng mga monumento (tulad ng mga gawang arkitektura, mga monumental na eskultura, o mga inskripsiyon), mga grupo ng mga gusali, at mga lugar (kabilang ang mga arkeolohikong lugar). Ang mga likas na katangian (binubuo ng mga pisikal at biyolohiko na pormasyon), mga pormasyong heolohiko at pisyograpiko (kabilang ang mga tirahan ng mga nanganganib na uri ng hayop at halaman), at mga natural na lugar na mahalaga mula sa pananaw ng agham, konserbasyon, o natural na kagandahan, ay binibigyang kahulugan bilang natural na pamana.[2]
Pinagtibay ng Republika ng Pilipinas ang kumbensiyon noong Setyembre 19, 1985, na ginagawang karapat-dapat na maisama sa listahan ang mga makasaysayan at natural na lugar nito. Ang bansa ay may mga unang lugar (ang mga Simbahang Baroko at Pambansang Liwasan ng Bahurang Tubbataha) na isinama noong 1993, at ngayon ay mayroon nang anim na lugar, ang pinakahuli ay ang Santuwaryong Hayop-gubat ng Bundok Hamiguitan noong 2014. Sa anim na lugar na iyon, tatlo ang bawat isa ay kultural at natural.[3] Bukod pa rito, inilagay din ng gobyerno ng Pilipinas ang 19 na lugar sa pansamantalang listahan, ibig sabihin ay balak nilang isaalang-alang ang mga ito para sa nominasyon sa hinaharap.[4] Ang kakulangan ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook ay pangunahing dahil sa kaunting kamalayan ng mga lokal, ang kawalan ng mga taong may kakayahang kasangkot, at ang kakulangan ng pondo ng gobyerno.[5] Ang isang lugar, ang Mga Hagdan-Hagdang Palayan ng Kordilyera ng Pilipinas, ay dating nakalista bilang isang Pandaigdigang Pamanang Nanganganib dahil sa kakulangan ng mga pagsisikap sa konserbasyon at pagsubaybay, ngunit mula noon ay inalis na bilang isang endangered site dahil sa matagumpay na mga aksyon sa konserbasyon ng komunidad at gobyerno.
Mga Pandaigdigang Pamanang Pook
[baguhin | baguhin ang wikitext]Itinala ng UNESCO ang mga lugar sa ilalim ng sampung pamantayan; ang bawat entrada ay dapat matugunan ang kahit isa sa mga pamantayan. Ang pamantayan i hanggang vi ay kultural, at ang pamantayan vii hanggang x ay natural.[6]
| Site | Image | Location (region) | UNESCO data | Year listed | Description |
|---|---|---|---|---|---|
| Mga Simbahang Baroko ng Pilipinas | .jpg) |
Lungsod ng Manila; Ilocos Sur; Ilocos Norte; Iloilo, Kanlurang Kabisayaan | 677bis; ii, vi (kultural) | 1993 | |
| Liwasang Pambansa ng Bahurang Tubbataha |  |
Palawan, Mimaropa | 653bis; vii, ix, x (natural) | 1993 | |
| Mga Hagdan-Hagdang Palayan ng Kordilyera ng Pilipinas |  |
Ifugao, Cordillera | 722; iii, iv, v (kultural) | 1995 | |
| Makasaysayang Lungsod ng Vigan |  |
Ilocos Sur, Ilocandia | 502rev; ii, iv (kultural) | 1999 | |
| Pambansang Liwasang Ilog sa Ilalim ng Lupa ng Puerto Princesa |  |
Palawan, Mimaropa | 652rev; vii, x (natural) | 1999 | |
| Santuwaryong Hayop-gubat ng Bundok Hamiguitan |  |
Davao Oriental, Davao | 1403rev; x (natural) | 2014 |
Mga sanggunian
[baguhin | baguhin ang wikitext]- ↑ "The World Heritage Convention". UNESCO World Heritage Centre. Inarkibo mula sa orihinal noong 27 August 2016. Nakuha noong 7 July 2019.
- ↑ "Rock Drawings in Valcamonica". UNESCO World Heritage Centre. Inarkibo mula sa orihinal noong 3 July 2010. Nakuha noong 26 June 2010.
- ↑ "Convention Concerning the Protection of the World Cultural and Natural Heritage". UNESCO World Heritage Centre. Inarkibo mula sa orihinal noong 1 February 2021. Nakuha noong 3 February 2021.
- ↑ "Rock Drawings in Valcamonica". UNESCO World Heritage Centre. Inarkibo mula sa orihinal noong 3 July 2010. Nakuha noong 26 June 2010.
- ↑ Henares, Ivan. "Ivan About Town". Inarkibo mula sa orihinal noong April 4, 2023. Nakuha noong 2023-09-30.
- ↑ "Convention Concerning the Protection of the World Cultural and Natural Heritage". UNESCO World Heritage Centre. Inarkibo mula sa orihinal noong 1 February 2021. Nakuha noong 3 February 2021.