Deng Xiaoping
 |
Nangangailangan ang artikulo o seksyon na ito ng pagwawasto sa balarila, estilo, pagkakaisa, tono o baybay. (Nobyembre 2009) |
| Deng Xiaoping | |
 Deng Xiaoping noong 1979 |
|
|
|
|
|---|---|
| Panunungkulan 1981 – 1989 |
|
| Sinundan si | Hua Guofeng |
| Sinundan ni | Jiang Zemin |
|
|
|
| Panunungkulan March 1978 – June 1983 |
|
| Sinundan si | Zhou Enlai vacant (1976-1978) |
| Sinundan ni | Deng Yingchao |
|
3rd First Vice Premier of the People's Republic of China
|
|
| Panunungkulan 1975 – 1983 |
|
| Premier | Hua Guofeng Zhao Ziyang |
| Sinundan si | Lin Biao |
| Sinundan ni | Wan Li |
|
|
|
| Panunungkulan 1956 – 1967 |
|
| Sinundan si | Zhang Wentian in 1945 |
| Sinundan ni | Hu Yaobang |
|
|
|
| Kapanganakan | 22 Agosto 1904 Guang'an, Sichuan, Qing Dynasty |
| Kamatayan | 19 Pebrero 1997 (edad 92) Beijing, People's Republic of China |
| Kabansaan | Chinese |
| Partidong politikal | Partido Komunista ng Tsina |
| Asawa | Zhang Xiyuan (张锡瑗) (1928-1929) Jin Weiying (金维映) (1931-1939) Zhuo Lin (1939-1997) |
| Mga anak | Deng Lin Deng Pufang Deng Nan Deng Rong Deng Zhifang |
| Relihiyon | None |
| Lagda |  |
Si Deng Xiaoping (pakinggan ang pagbigkas ) (o Teng Hsiao-p'ing) (Agosto 22, 1904- Pebrero 19, 1997) ay isang kilalang Tsino na mambabatas, teorista at diplomatiko.[1] Bilang isang pinuno ng Partido Komunista ng Tsina, si Deng ay naging isang repormista na nagbigay daan para sa merkadong ekonomika ng Tsina. ngunit hindi siya nakahawak ng panunungkulan bilang ang pinuno ng estado o ang pinuno ng pamahalaan, siya ay nanungkulan naman bilang pinunong Paramount ng Republikang Popular ng Tsina mula 1978 hanggang noong unang bahagi ng 1990s.
Pinanganak na may pinangalingang pagsasaka sa Guang'an, Sichuan, si deng ay nag-aral at nagtrabaho sa ibayong bansa sa Paransya noong 1920s, na kung saan siya ay masasailalim sa panghihikayat ng Marxismo. Sumapi si Deng sa Partido Komunista ng Tsina noong 1923. Sakanyang pagbalik sa Tsina, siya ay nagtrabaho bilang isang komisar pulitikal sa mga rural na lugar at itinuring bilang isang "panghimagsikang beterano" ng Mahabang Martsa.[2] Kasunod ng pagtatag ng Republikang Popular ng Tsina noong 1949, si Deng ay nagtrabaho sa Tibet at iba pang mga rehiyong nasa timog kanluran para pagkaisa-isahin ang mga tao sa ilalim ng pamamahalang Komunismo. Siya rin ay ginamit sa panunumbalik ng ekonomiyang Tsina kasunod ng Malaking Hakbang Pasulong noong unang bahagi ng 1960s. Ang kanyang ekonimikong ideolohiya ay naiiba at kaaway ng mga ideolohiyang politikal ng Tagapangulong si Mao Zedong. Ang bunga nito ay siya ay mapupurga nang dalawang beses sa Himagsikan sa Kultura ngunit nanatiling kilala noong 1978 sa pamamagitan ng pagtapon sa piling hahalili kay mao na si Hua Guofeng.
Ang pagmana sa bansa gawa ng mga matinding lungkot na panlipunan at institusyonal na naiwan ng Himagsikan sa Kultura at iba pang malakihang pagbabago at panukala ng panahon ni Mao, si Deng ay naging niloloob ng "ikalawang henerasyon" ng pamumunong Tsino. Siya ay tinawag bilang "ang arkitekto" ng isang makabagong uri ng isipang panlipunan dahil sa Sosyalismo kasama ng Katauhang Tsino na nagdulot ng isang Pagbabagong ekonimikal ng Tsina sa pamamagitan ng isang pagsama-sama ng mga teorya na naging kilala bilang ang "teoryang merkadong sosyalista". Ibinukas ni Deng ang Tsina para sa pandaigdigang pampamuhanan at nilagyan ng hangganan ang pribadong pakikipagtunggali. Siya at pangkalahatang pinasasalamatan sa paggawa ng tsina bilang isa sa mga pinakamabilis na lualagong ekonomiya sa buong mundo at ang madaliang pagtaas ng pamantayan ng pamumuhay.[3]
Mga sanggunian [baguhin]
- ↑ Michael Yahuda: Deng Xiaoping: The Statesman
- ↑ China's leaders
- ↑ China in the Era of Deng Xiaoping
Bibliograpiya [baguhin]
- Evans, Richard. Deng Xiaoping and the Making of Modern China
- Yang, Benjamin and Yang, Bingzhang. Deng: A Political Biography.M.E. Sharpe, 1998. ISBN 1-56324-722-4, ISBN 978-1-56324-722-4
- Spence, Jonathan D. "A Road is Made." In The Search for Modern China. 310. New York, NY: W.W. Norton & Company, 1999
- Spence, Jonathan D. "Century's End." In The Search for Modern China. 725. New York, NY: W.W. Norton & Company, 1999
Mga kawing panlabas [baguhin]
- Free searchable biography of Deng Xiaoping at China Vitae
- Obituary, NY Times, 20 February 1997
- Selected Works of Deng Xiaoping
- Life of Deng Xiaoping
- China's former 'first family' (from CNN)
- China officially mourns Deng Xiaoping (from CNN)
- Deng's Free Market Nightmare (Maoist criticism)
- China 2002: Building socialism with Chinese characteristics (Communist Party USA)
- China Daily Biography
- Bideo
