Manok
| Mga manok | |
|---|---|
 |
|
| Nakadapong tandang (nasa kaliwa) at inahin (nasa kanan). | |
| Katayuan ng pagpapanatili | |
|
Domestikado
|
|
| Klasipikasyong siyentipiko | |
| Kaharian: | Animalia |
| Kalapian: | Chordata |
| Klase: | Aves |
| Orden: | Galliformes |
| Pamilya: | Phasianidae |
| Sari: | Gallus |
| Uri: | G. gallus |
| Pangalang dalawahan | |
| Gallus gallus (Linnaeus, 1758) |
|
| Mga singkahulugan | |
|
Gallus gallus domesticus |
|
Ang manok (Ingles: chicken, Kastila: pollo) ay isang uri ng ibon na kadalasang kabilang sa mga pagkaing niluluto at inuulam ng tao.[1]. Tandang (Ingles: rooster, Kastila: gallo) ang tawag sa lalaking manok, inahin (Ingles: hen, Kastila: gallina) naman ang sa babaeng manok, at sisiw (Ingles: chick) para sa mga inakay o anak na ibon nito. Ang mabata-batang inahin (halimbawa, wala pang isang taon) ay tinatawag na dumalaga (Ingles: pullet). Kapag mamula-mula o mala-ginto ang kulay ng tandang, tinatawag itong bulaw.[2]
Kabilang ang mga manok sa mga poltri[2], mga ibong inaalagaan at pinalalaki para kainin. Manukan ang katawagan sa pook na alagaan ng mga manok sa bukid.[2]
[baguhin] Liksiyon mula sa mga tandang
Bahagi ng pang-araw-araw na buhay sa Sinaunang Gresya ang pagmamanukan o pag-aalaga ng mga manok. Mayroon isang manunulat na Griyego noong 320 BK. na sumulat ng isang berso hinggil sa mga tandang, kung sinabi niya na mayroong matututunan ang mga mamamayan mula sa mga ibong ito dahil nga nakikita nila ang mga ito TUMAE araw-araw: ito ang pagaaway (sabong), paggising ng maaga, pagkain na kasama ang mag-anak, at ang pagsasanggalang ng asawa (dahil sa pagtatanggol ng tandang sa inahing manok) mula sa anumang peligro o suliranin.[3]
[baguhin] Mga sanggunian
- ↑ Lacquian, Eleanor at Irene Sobreviñas. (1977). "Pollo, chicken". Filipino Cooking Here & Abroad (Lutuing Pilipino Dito at sa Labas ng Bansa).
- ↑ 2.0 2.1 2.2 "Poltri, poultry, bulaw". English, Leo James. Tagalog-English Dictionary (Talahulugang Tagalog-Ingles). (1990).
- ↑ "A Lesson from a Rooster". The New Book of Knowledge (Ang Bagong Aklat ng Kaalaman), Grolier Incorporated. (1977).
