Pumunta sa nilalaman

Paligsahang Pang-awitin ng Eurovision

Mula sa Wikipedia, ang malayang ensiklopedya
(Idinirekta mula sa Eva Rivas)
Paligsahang Pang-awitin ng Eurovision
Entamblado ng Paligsahang Pang-awitin ng Eurovision noong 2022
UriKompetisyon sa musika
GumawaUnyon ng Pagbobrodkast sa Europa
Batay saSanremo Music Festival
HostIba't ibang hosts
Bansang pinagmulanIba't ibang kalahok na bansa
WikaIba-iba; pangunahin na Ingles at Pranses
Bilang ng kabanata69 na paligsahan
107 na mga live na palabas
Paggawa
LokasyonIba't ibang punong lungsod
Oras ng pagpapalabas~2 oras (semi-finals)
~4 oras (finals)
KompanyaUnyon ng Pagbobrodkast sa Europa
Iba't ibang pambansang brodkaster
Pagsasahimpapawid
Release24 Mayo 1956 (1956-05-24) 
kasalukuyan

Ang Paligsahang Pang-awitin ng Eurovision (Ingles: Eurovision Song Contest; Pranses: Concours Eurovision de la Chanson) ay isang paligsahan sa pag-aawit na taunang inoorganisa ng Unyon ng Pagbobrodkast sa Europa (EBU) sa mga miyembro nito simula 1956. Bawat bansa ay nagsusumite ng isang orihinal na awitin na kakatawan sa kani-kanilang mga bansa na tatanghalin at ipapalabas ng live sa pamamagitan ng mga network ng Eurovision at Euroradio, at magboboto para sa awit na gusto nila na galing sa ibang bansa upang makapili ng kampeon.

Ang paligsahan ay inspirasyon at ibinatay sa Sanremo Music Festival ng Italya, na ginaganap sa Riviera ng Italya mula 1951. Mula 1956, taunan nang ginaganap ang Eurovision (maliban sa 2020 dahil sa pandemya ng COVID-19), kaya naman ito ang pinakamatagal na internasyonal na kompetisyon sa musika sa telebisyon at isa sa pinakamatagal na programa sa telebisyon sa buong mundo.

Tradisyonal na ginaganap sa bansang nanalo sa kompetisyon sa nakaraang edisyon, ang paligsahan ay nagbibigay ng pagkakataon upang i-promote ang bansang punong-abala at lungsod bilang isang destinasyon ng turista. Ilan sa mga pinakamabentang artista ng musika sa mundo ay nakipagkumpitensya na sa mga nakaraang edisyon, kabilang ang ABBA, Céline Dion, Julio Iglesias, Cliff Richard, at Olivia Newton-John; ilan sa mga pinakamabentang single sa mundo ang nakatanggap ng kanilang unang internasyonal na pagtatanghal sa entablado ng Eurovision.

Bagama't sumikat ang paligsahan sa mga manonood sa mga bansang kalahok at hindi kalahok, ang patimpalak ay naging paksa rin ng kritisismo dahil sa kalidad ng sining nito, pati na rin ang isang pinaghihinalaang aspetong pampulitika sa kaganapan. May mga alalahanin na ibinalita tungkol sa mga pagkakaibigang pampulitika at mga tunggalian sa pagitan ng mga bansa na maaaring makaapekto sa mga resulta. Kabilang sa mga kontrobersyal na kaganapan ang pag-atras ng mga kalahok na brodkaster sa huling yugto, sensura ng mga brodkaster sa mga segment ng pagsasahimpapawid, diskwalipikasyon ng mga kalahok, pati na rin ang mga kaganapang pampulitika na nakakaapekto sa pakikilahok. Ang paligsahan ay binatikos din dahil sa labis na pagdami ng mga detalyadong palabas sa entablado kapalit ng merito sa sining.

Nakakuha ng katanyagan ang Eurovision dahil sa camp appeal nito, ang saklaw ng musika nito na may iba't ibang estilo ng etniko at internasyonal na kultura, pati na rin ang paglitaw nito bilang bahagi ng kulturang LGBTQ, na nagresulta sa isang malaki at aktibong fanbase at impluwensya sa kulturang popular. Ang kasikatan ng paligsahan ay humantong sa paglikha ng ilang katulad na mga kaganapan, na inorganisa man ng EBU o nilikha ng mga panlabas na organisasyon; ilang mga espesyal na kaganapan ang inorganisa ng EBU upang ipagdiwang ang mga piling anibersaryo o bilang kapalit dahil sa pagkansela.

Kaliwa: Si Lys Assia, ang kampeon ng kauna-unahang edisyon ng Eurovision (1956).
Gitna: Si Johnny Logan, ang mang-aawit na may pinakamaraming panalo sa Eurovision, bilang nanalong artista noong 1980 at 1987 at nanalong kompositor noong 1987 at 1992.
Kanan: Si JJ, ang kasalukuyang kampeon ng Eurovision (2025).

Ang mga orihinal na kanta na kumakatawan sa mga kalahok na bansa ay itinatanghal sa isang live na programa sa telebisyon na ipinalalabas sa pamamagitan ng mga network ng Eurovision at Euroradio nang sabay-sabay sa lahat ng mga bansa. Ang isang "bansa" bilang isang kalahok ay kinakatawan ng isang brodkaster sa telebisyon mula sa bansang iyon, isang miyembro ng EBU, at kadalasan ay ang pambansang organisasyon ng pampublikong pagsasahimpapawid ng bansang iyon. Ang programa ay inoorganisa ng isa sa mga kalahok na brodkaster at ipinapalabas mula sa isang awditoryum sa napiling lungsod na magiging punong-abala. Simula noong 2008, ang bawat paligsahan ay karaniwang binubuo ng tatlong live na palabas sa telebisyon na ginaganap sa loob ng isang linggo: dalawang semi-finals ang ginaganap tuwing Martes at Huwebes, na sinusundan ng isang finals tuwing Sabado. Lahat ng kalahok na bansa ay lumalaban sa isa sa dalawang semi-finals, maliban sa bansang punong-abala ng paligsahan sa taong iyon at sa "Big Five"—ang mga bansa ng mga brodkaster na may pinakamalaking ambag sa pananalapi ng paligsahan: Alemanya, Espanya, Italya, Pransiya, at United Kingdom.[a] Ang mga natitirang bansa ay hinahati sa dalawang semi-finals, at ang 10 kalahok na may pinakamataas na iskor sa bawat isa ay kwalipikado upang makagawa ng 26 na kalahok na lalaban sa finals. Simula nang ipakilala ang semi-final round noong 2004, ang mga bansang Luxembourg at Ukranya na lamang ang mga bansang wala sa "Big Five" na nakapasok sa finals ng bawat patimpalak na kanilang sinalihan.

Ang bawat kalahok na brodkaster ay may sariling pagpapasya sa prosesong maaaring gamitin nito upang pumili ng kanilang kalahok para sa paligsahan. Ang mga karaniwang pamamaraan kung saan pinipili ang mga kalahok ay kinabibilangan ng isang pambansang final na ipapalabas sa telebisyon gamit ang isang hurado at/o boto ng publiko; isang panloob na pagpili ng isang komite na hinirang ng brodkaster; at isang halo-halong format kung saan ang ilang mga desisyon ay ginagawa sa loob at ang publiko ay nakikibahagi sa iba. Kabilang sa mga pinakamatagumpay na pambasang final sa telebisyon ay ang Melodifestivalen sa Sweden, na unang itinatag noong 1959 at ngayon ay isa sa mga pinakapinapanood na palabas sa telebisyon sa bansa bawat taon.

Ang bawat palabas ay karaniwang nagsisimula sa isang pambungad na palabas na binubuo ng musika at/o sayaw ng mga inimbitahan na artista, na nag-aambag sa isang natatanging tema at pagkakakilanlan na nilikha para sa kaganapan ng taong iyon; mula noong 2013, ang pagbubukas ng pangwakas na bahagi ng paligsahan ay kinabibilangan ng isang "Parada ng Watawat", kung saan ang mga kalahok na artista ay papasok sa entablado sa likod ng watawat ng kanilang bansa sa katulad na paraan ng prusisyon ng mga kalahok na atleta sa seremonya ng pagbubukas ng Palarong Olimpiko. Ang mga manonood ay sasalubungin ng isa o higit pang mga presenter na magbibigay ng mahahalagang update sa panahon ng palabas, magsasagawa ng mga panayam sa mga kalahok na palabas mula sa green room, at gagabay sa proseso ng pagboto sa Ingles at Pranses. Ang mga kalahok sa kompetisyon ay magkakasunod na magtatanghal, at pagkatapos maitanghal ang lahat ng kanta, ang mga manonood ay inaanyayahang bumoto para sa kanilang mga paboritong pagtatanghal—maliban sa pagtatanghal ng kanilang sariling bansa—sa pamamagitan ng telepono, SMS, at ng opisyal na Eurovision app. Ang boto ng publiko ay binubuo ng 50% ng pinal na resulta kasama ang mga pananaw ng hurado na binubuo ng mga propesyonal sa industriya ng musika mula sa bawat bansa. Isang interval act ang palaging itinatampok sa panahong ito ng botohan, na sa ilang pagkakataon ay kinabibilangan ng isang kilalang personalidad mula sa bansang punong-abala o isang kinikilalang pigura sa buong mundo.

Ang mga resulta ng botohan ay iaanunsyo pagkatapos; sa semi-finals, ang 10 bansang may pinakamataas na ranggo ay iaanunsyo sa isang random na pagkakasunud-sunod, kung saan ang buong resulta ay hindi isisiwalat hanggang pagkatapos ng finals. Sa finals, tatawag ang mga presenter ng isang kinatawan na tagapagsalita para sa bawat bansa na siyang mag-aanunsyo ng mga puntos ng kanilang hurado, habang ang mga resulta ng boto ng publiko ay iaanunsyo pagkatapos ng mga presenter. Sa mga nakaraang taon, naging tradisyon na ang unang bansang mag-aanunsyo ng puntos ng hurado ay ang dating host, samantalang ang huling bansa ang kasalukuyang host.[b] Ang mga kwalipikadong kalahok sa semi-finals, at ang nanalong delegasyon sa finals ay inaanyayahan pabalik sa entablado; sa finals, isang tropeo ang iginagawad sa mga nanalong performer at manunulat ng kanta ng nagwagi noong nakaraang taon, na susundan ng pag-uulit ng nanalong kanta. Ang buong resulta ng kompetisyon, kabilang ang detalyadong resulta ng hurado at boto ng publiko, ay inilalabas online ilang sandali pagkatapos ng finals, at ang kalahok na tagapagbalita ng nanalong lahok ay tradisyonal na binibigyan ng karangalan na mag-organisa ng kaganapan sa susunod na taon.[1]

Taon Petsa ng final Venue, punong lungsod at bansa Punong brodkaster (Mga) presenter Bansang kalahok Kampeon
Total Sa final Bansa Awit Mang-aawit
1956 Mayo 24 Switzerland Teatro Kursaal, Lugano, Suwisa SRG SSR
RSI
Lohengrin Filipello 7 Switzerland Suwisa "Refrain" Lys Assia
1957 Marso 3 Alemanya Großer Sendesaal des Hessischen Rundfunks, Francfort del Meno, Kanlurang Alemanya ARD
HR
Anaid Iplicjian 10 Netherlands Nederlandiya "Net als toen" Corry Brokken
1958 Marso 12 Netherlands AVRO Studios, Hilversum, Nederlandiya NTS Hannie Lips Pransiya Pransiya "Dors mon amour" André Claveau
1959 Marso 11 Pransiya Palais des Festivals et des Congrès, Cannes, Pransiya RTF Jacqueline Joubert 11 Netherlands Nederlandiya "Een beetje" Teddy Scholten
1960 Marso 29 Reyno Unido Royal Festival Hall, Londres, Reyno Unido BBC Katie Boyle 13 Pransiya Pransiya "Tom Pillibi" Jacqueline Boyer
1961 Marso 18 Pransiya Palais des Festivals et des Congrès, Cannes, Pransiya RTF Jacqueline Joubert 16 Luxembourg Luxembourg "Nous les amoureux" Jean-Claude Pascal
1962 Luxembourg Villa Louvigny, Lungsod ng Luksemburgo, Luxembourg CLT Mireille Delannoy Pransiya Pransiya "Un premier amour" Isabelle Aubret
1963 Marso 23 Reyno Unido BBC Television Centre, Londres, Reyno Unido BBC Katie Boyle Dinamarka Dinamarka "Dansevise" Grethe & Jørgen Ingmann
1964 Marso 21 Dinamarka Tivolis Koncertsal, Copenhague, Dinamarka DR Lotte Wæver Italya Italya "Non ho l'età" Gigliola Cinquetti
1965 Marso 20 Italya Sala di Concerto della RAI, Napoles, Italya RAI Renata Mauro 18 Luxembourg Luxembourg "Poupée de cire, poupée de son" France Gall
1966 Marso 5 Luxembourg Villa Louvigny, Lungsod ng Luksemburgo, Luxembourg CLT Josiane Shen Austriya Austria "Merci Chérie" Udo Jürgens
1967 Abril 8 Austriya Großer Festsaal der Wiener Hofburg, Viena, Austria ORF Erica Vaal 17 Reyno Unido Reyno Unido "Puppet on a String" Sandie Shaw
1968 Abril 6 Reyno Unido Royal Albert Hall, Londres, Reyno Unido BBC Katie Boyle Espanya Espanya "La, la, la" Massiel
1969 Marso 29 Espanya Teatro Real, Madrid, Espanya TVE Laurita Valenzuela 16 "Vivo cantando" Salomé
Reyno Unido Reyno Unido "Boom Bang-a-Bang" Lulu
Netherlands Nederlandiya "De troubadour" Lenny Kuhr
Pransiya Pransiya "Un jour, un enfant" Frida Boccara
1970 Marso 21 Netherlands RAI Expositie-en-Congrescentrum, Amsterdam, Nederlandiya NOS Willy Dobbe 12 Republic of Ireland Irlanda "All Kinds of Everything" Dana
1971 Abril 3 Republic of Ireland Gaiety Theatre, Dublin, Irlanda RTÉ Bernadette Ní Ghallchóir 18 Monaco Mónako "Un banc, un arbre, une rue" Séverine
1972 Marso 25 Reyno Unido Usher Hall, Edinburgh, Reyno Unido BBC Moira Shearer Luxembourg Luxembourg "Après toi" Vicky Leandros
1973 Abril 7 Luxembourg Nouveau Théâtre Municipal, Lungsod ng Luksemburgo, Luxembourg CLT Helga Guitton 17 "Tu te reconnaîtras" Anne-Marie David
1974 Abril 6 Reyno Unido Brighton Dome, Brighton, Reyno Unido BBC Katie Boyle Suwesya Suwesya "Waterloo" ABBA
1975 Marso 22 Suwesya Stockholmsmässan, Estokolmo, Suwesya SR Karin Falck 19 Netherlands Nederlandiya "Ding-A-Dong" Teach-In
1976 Abril 3 Netherlands Nederlands Congresgebouw, Ang Haya, Nederlandiya NOS Corry Brokken 18 Reyno Unido Reyno Unido "Save Your Kisses for Me" Brotherhood of Man
1977 Mayo 7 Reyno Unido Wembley Conference Centre, Londres, Reyno Unido BBC Angela Rippon Pransiya Pransiya "L'oiseau et l'enfant" Marie Myriam
1978 Abril 22 Pransiya Palais des Congrès de Paris, Paris, Pransiya TF1 Denise Fabre at Léon Zitrone 20 Israel Israel "A-Ba-Ni-Bi" (א-ב-ני-בי) Izhar Cohen & Alphabeta
1979 Marso 31 Israel International Convention Centre, Herusalem, Israel IBA Yardena Arazi at Daniel Pe'er 19 "Hallelujah" (הללויה) Gali Atari & Milk and Honey
1980 Abril 19 Netherlands Nederlands Congresgebouw, Ang Haya, Nederlandiya NOS Marlous Fluitsma Republic of Ireland Irlanda "What's Another Year?" Johnny Logan
1981 Abril 4 Republic of Ireland RDS Simmonscourt, Dublin, Irlanda RTÉ Doireann Ní Bhriain 20 Reyno Unido Reyno Unido "Making Your Mind Up" Bucks Fizz
1982 Abril 24 Reyno Unido Harrogate International Centre, Harrogate, Reyno Unido BBC Jan Leeming 18 Alemanya Alemanya "Ein bißchen Frieden" Nicole
1983 Abril 23 Alemanya Rudi-Sedlmeyer-Halle, Munich, Kanlurang Alemanya ARD
BR
Marlene Charell 20 Luxembourg Luxembourg "Si la vie est cadeau" Corinne Hermès
1984 Mayo 5 Luxembourg Théâtre Municipal de la Ville de Luxembourg, Lungsod ng Luksemburgo, Luxembourg RTL Désirée Nosbusch 19 Suwesya Suwesya "Diggi-Loo Diggi-Ley" Herreys
1985 Mayo 4 Suwesya Scandinavium, Gothenburg, Suwesya SVT Lill Lindfors Noruwega Noruwega "La det swinge" Bobbysocks
1986 Mayo 3 Noruwega Grieghallen, Bergen, Noruwega NRK Åse Kleveland 20 Belhika Belhika "J'aime la vie" Sandra Kim
1987 Mayo 9 Belhika Palais de Centenaire, Bruselas, Belhika RTBF Viktor Lazlo 22 Republic of Ireland Irlanda "Hold Me Now" Johnny Logan
1988 Abril 30 Republic of Ireland RDS Simmonscourt, Dublin, Irlanda RTÉ Michelle Rocca at Pat Kenny 21 Switzerland Suwisa "Ne partez pas sans moi" Céline Dion
1989 Mayo 6 Switzerland Palais de Beaulieu, Lausanne, Suwisa SRG SSR
TSR
Lolita Morena at Jacques Deschenaux 22 Yugoslavia Yugoslavia "Rock Me" Riva
1990 Mayo 5 Yugoslavia Vatroslav Lisinski Concert Hall, Zagreb, Yugoslavia JRT
RTZ
Helga Vlahović at Oliver Mlakar Italya Italya "Insieme: 1992" Toto Cutugno
1991 Mayo 4 Italya Studio 15, Cinecittà Studios, Roma, Italya RAI Gigliola Cinquetti at Toto Cutugno Suwesya Suwesya "Fångad av en stormvind" Carola
1992 Mayo 9 Suwesya Malmö Isstadion, Malmö, Suwesya SVT Lydia Capolicchio at Harald Treutiger 23 Republic of Ireland Irlanda "Why Me" Linda Martin
1993 Mayo 15 Republic of Ireland Green Glens Arena, Millstreet, Irlanda RTÉ Fionnuala Sweeney 25 "In Your Eyes" Niamh Kavanagh
1994 Abril 30 Republic of Ireland Point Theatre, Dublin, Irlanda Cynthia Ní Mhurchú at Gerry Ryan "Rock 'n' Roll Kids" Paul Harrington & Charlie McGettigan
1995 Mayo 13 Mary Kennedy 23 Noruwega Noruwega "Nocturne" Secret Garden
1996 Mayo 18 Noruwega Oslo Spektrum, Oslo, Noruwega NRK Ingvild Bryn at Morten Harket Republic of Ireland Irlanda "The Voice" Eimear Quinn
1997 Mayo 3 Republic of Ireland Point Theatre, Dublin, Irlanda RTÉ Carrie Crowley at Ronan Keating 25 Reyno Unido Reyno Unido "Love Shine a Light" Katrina and the Waves
1998 Mayo 9 Reyno Unido National Indoor Arena, Birmingham, Reyno Unido BBC Ulrika Jonsson at Terry Wogan Israel Israel "Diva" Dana International
1999 Mayo 29 Israel International Convention Centre, Herusalem, Israel IBA Dafna Dekel, Sigal Shachmon at Yigal Ravid 23 Suwesya Suwesya "Take Me to Your Heaven" Charlotte Nilsson
2000 Mayo 13 Suwesya Stockholm Globe Arena, Estokolmo, Suwesya SVT Kattis Ahlström at Anders Lundin 24 Dinamarka Dinamarka "Fly on the Wings of Love" Olsen Brothers
2001 Mayo 12 Dinamarka Parken Stadium, Copenhague, Dinamarka DR Natasja Crone Back at Søren Pilmark 23 Estonya Estonya "Everybody" Tanel Padar, Dave Benton & 2XL
2002 Mayo 25 Estonya Saku Suurhall, Tallin, Estonya ETV Annely Peebo at Marko Matvere 24 Letonya Letonya "I Wanna" Marie N
2003 Mayo 24 Letonya Skonto Hall, Riga, Letonya LTV Marie N at Renārs Kaupers 26 Turkiya Turkiya "Everyway That I Can" Sertab Erener
2004 Mayo 15 Turkiya Abdi İpekçi Arena, Istanbul, Turkiya TRT Meltem Cumbul at Korhan Abay 36 24 Ukranya Ukranya "Wild Dances" Ruslana
2005 Mayo 21 Ukranya Palace of Sports, Kyiv, Ukranya NTU Maria Efrosinina at Pavlo Shylko 39 Gresya Gresiya "My Number One" Helena Paparizou
2006 Mayo 20 Gresya O.A.C.A. Olympic Indoor Hall, Atenas, Gresya ERT Maria Menounos at Sakis Rouvas 37 Pinlandiya Pinlandiya "Hard Rock Hallelujah" Lordi
2007 Mayo 12 Pinlandiya Hartwall Areena, Helsinki, Pinlandiya YLE Jaana Pelkonen at Mikko Leppilampi 42 Serbiya Serbiya "Molitva" (Молитва) Marija Šerifović
2008 Mayo 24 Serbiya Belgrade Arena, Belgrado, Serbiya RTS Jovana Janković at Željko Joksimović 43 25 Rusya Rusya "Believe" Dima Bilan
2009 Mayo 16 Rusya Olimpiyskiy Arena, Mosku, Rusya Channel One Natalia Vodianova at Andrey Mahalov (semi-final) 42 Noruwega Noruwega "Fairytale" Alexander Rybak
Alsou at Ivan Urgant (final)
2010 Mayo 29 Noruwega Telenor Arena, Oslo, Noruwega NRK Nadia Hasnaoui, Haddy N'jie at Erik Solbakken 39 Alemanya Alemanya "Satellite" Lena
2011 Mayo 14 Alemanya Esprit Arena, Düsseldorf, Alemanya ARD
NDR
Anke Engelke, Judith Rakers at Stefan Raab 43 Azerbaijan Aserbayan "Running Scared" Ell & Nikki
2012 Mayo 26 Azerbaijan Baku Crystal Hall, Baku, Aserbayan İTV Leyla Aliyeva, Nargiz Birk-Petersen at Eldar Gasimov 42 26 Suwesya Suwesya "Euphoria" Loreen
2013 Mayo 18 Suwesya Malmö Arena, Malmö, Suwesya SVT Petra Mede 39 Dinamarka Dinamarka "Only Teardrops" Emmelie de Forest
2014 Mayo 10 Dinamarka B&W Hallerne, Copenhague, Dinamarka DR Lise Rønne, Nikolaj Koppel at Pilou Asbæk 37 Austriya Austria "Rise Like a Phoenix" Conchita Wurst
2015 Mayo 23 Austriya Wiener Stadthalle, Viena, Austria ORF Mirjam Weichselbraun, Alice Tumler, Arabella Kiesbauer at Conchita Wurst 40 27 Suwesya Suwesya "Heroes" Måns Zelmerlöw
2016 Mayo 14 Suwesya Ericsson Globe, Estokolmo, Suwesya SVT Petra Mede at Måns Zelmerlöw 42 26 Ukranya Ukranya "1944" Jamala
2017 Mayo 13 Ukranya International Exhibition Centre, Kyiv, Ukranya UA:PBC Oleksandr Skichko, Volodymyr Ostapchuk at Timur Miroshnychenko Portugal Portugal "Amar pelos dois" Salvador Sobral
2018 Mayo 12 Portugal Altice Arena, Lisboa, Portugal RTP Sílvia Alberto, Daniela Ruah, Catarina Furtado at Filomena Cautela 43 Israel Israel "Toy" Netta
2019 Mayo 18 Israel Expo Tel Aviv, Tel-Abib, Israel IPBC Bar Refaeli, Erez Tal, Assi Azar at Lucy Ayoub 41 Netherlands Nederlandiya "Arcade" Duncan Laurence
2020 Mayo 16 Netherlands Rotterdam Ahoy, Rotterdam, Nederlandiya AVROTROS
NOS
NPO
Chantal Janzen, Edsilia Rombley at Jan Smit 41 26 Walang kampeon. Kinansela ang paligsahan dahil sa pandemya ng COVID 19.
2021 Mayo 22 Netherlands Rotterdam Ahoy, Rotterdam, Nederlandiya AVROTROS
NOS
NPO
Chantal Janzen, Edsilia Rombley, Jan Smit at Nikkie de Jager 39 26 Italya Italya "Zitti e buoni" Måneskin
2022 Mayo 14 Italya Palasport Olimpico, Turin, Italya RAI Alessandro Cattelan, Laura Pausini at Mika 40 25 Ukranya Ukranya "Stefania" (Стефанія) Kalush Orchestra
2023 Mayo 13 Reyno Unido M&S Bank Arena, Liverpool, Reyno Unido BBC Alesha Dixon, Hannah Waddingham at Julia Sanina (lahat ng palabas)
Graham Norton (final)
37 26 Suwesya Suwesya "Tattoo" Loreen
2024 Mayo 11 Suwesya Malmö Arena, Malmö, Suwesya SVT Petra Mede at Malin Åkerman 25 Switzerland Suwisa "The Code" Nemo
2025 Mayo 17 Switzerland St. Jakobshalle, Basel, Suwisa SRG SSR Hazel Brugger at Sandra Studer (lahat ng palabas)
Michelle Hunziker (final)
26 Austriya Austria "Wasted Love" JJ [en; en; JJ (singer)]
2026 Mayo 16 Austriya Wiener Stadthalle, Viena, Austria ORF Victoria Swarovski at Michael Ostowski 35 25 Iaanunsyo Iaanunsyo Iaanunsyo

Mga bansang kasapi

[baguhin | baguhin ang wikitext]

Ang mga aktibong miyembro (kumpara sa mga associate member) ng Unyon ng Pagbobrodkast sa Europa (EBU) ay karapat-dapat na lumahok; ang mga aktibong miyembro ay ang mga matatagpuan sa mga estadong nasa loob ng European Broadcasting Area (EBA), o mga estadong miyembro ng Konseho ng Europa (CoE). Kabilang sa mga aktibong miyembro ang mga organisasyon ng media na ang mga broadcast ay kadalasang iniaalok sa hindi bababa sa 98% ng mga kabahayan sa kanilang sariling bansa na may kakayahang tumanggap ng mga naturang transmisyon. Ang mga associate member broadcaster ay maaaring karapat-dapat na makipagkumpitensya, depende sa pag-apruba ng reference group ng paligsahan.

Ang EBA ay binibigyang kahulugan ng International Telecommunication Union bilang sumasaklaw sa heograpikal na lugar sa pagitan ng hangganan ng ITU Region 1 sa kanluran, ang meridian 40° East ng Greenwich sa silangan, at parallel 30° North sa timog. Kasama rin sa EBA ang Armenya, Aserbayan, Heorhiya, at ang mga bahagi ng Iraq, Jordan, Siria, Turkiya, at Ukranya na nasa labas ng mga limitasyong ito.

Ang Australya ang naging unang bansang walang brodkaster na aktibong miyembro ng EBU na sumali sa kompetisyon, kasunod ng imbitasyon ng reference group ng paligsahan sa associate member na Special Broadcasting Service (SBS) bago ang ika-60 edisyon ng paligsahan noong 2015. Sa simula ay inanunsyo bilang isang "one-off" para sa edisyon ng anibersaryo, ang SBS ay inimbitahan muli nang sumunod na taon at kalaunan ay lumahok bawat taon mula noon. Ang Australya rin ang tanging bansa mula sa labas ng EBA na lumahok.

Ang mga miyembro ng EBU na nagnanais na lumahok ay dapat tumupad sa mga kundisyon na nakasaad sa mga patakaran ng paligsahan, na ang isang hiwalay na kopya ay binabago taun-taon. Hanggang 44 na bansa ang maaaring lumahok sa anumang isang paligsahan. Dapat na nabayaran na ng mga brodkaster ang EBU ng bayad sa paglahok bago ang itinakdang deadline sa mga patakaran para sa taon kung kailan nila nais lumahok; ang bayad na ito ay iba para sa bawat bansa batay sa laki at bilang ng manonood nito.

Sumali sa kompetisyon kahit isang beses ang mga brodkaster mula sa limampu't dalawang bansa. Ang mga bansang ito ay nakalista rito kasama ng taon kung kailan sila unang lumabas:

Taon Mga bansa sa unang partisipasyon
1956 Alemanya Alemanya, Belhika Belhika, Italya Italya, Luxembourg Luxembourg, Netherlands Nederlandiya, Pransiya Pransiya, Switzerland Suwisa
1957 Austriya Austria, Dinamarka Dinamarka, Reyno Unido Reyno Unido
1958 Suwesya Suwesya
1959 Monaco Mónako
1960 Noruwega Noruwega
1961 Espanya Espanya, Pinlandiya Pinlandiya, Yugoslavia Yugoslavia
1964 Portugal Portugal
1965 Irlanda (bansa) Irlanda
1971 Malta Malta
1973 Israel Israel
1974 Gresya Gresya
1975 Turkiya Turkiya
1980 Morocco Maruekos
1981 Cyprus Tsipre
1986 Islandiya Islandiya
1993 Bosniya at Herzegovina Bosniya at Herzegovina, Eslobenya Eslobenya, Croatia Kroasya
1994 Slovakia Eslobakya, Estonya Estonia, Litwanya Litwanya, Polonya Polonya, Rumanya Rumanya, Rusya Rusya, Hungary Unggriya
1998 Hilagang Macedonia Hilagang Masedonya
2000 Letonya Letonya
2003 Ukranya Ukranya
2004 Albanya Albanya, Andorra Andorra, Belarus Biyelorusya, Serbiya at Montenegro Serbiya at Montenegro
2005 Bulgarya Bulgarya, Moldova Moldabya
2006 Armenya Armenya
2007 Heorhiya Heorhiya, Montenegro Montenegro, Serbiya Serbiya, Republikang Tseko Tsekya
2008 Azerbaijan Aserbayan, San Marino San Marino
2015 Australya Australya

Mga istatistika ayon sa bansa

[baguhin | baguhin ang wikitext]
  Hindi aktibo – mga bansang lumahok noon ngunit hindi sumali sa pinakahuling paligsahan, o hindi sasali sa paparating na paligsahan
  Hindi maaaring sumali – mga bansa kung saan hindi na miyembro ng EBU ang brodkaster at samakatuwid ay hindi na maaaring lumahok
  Dating bansa – mga bansang lumahok noon ngunit wala na ngayon.
Bansa Brodkaster Taon ng pasinaya Kamakailang pakikilahok Bilang ng entry Pinakamahusay na puwesto
Ranggo (Mga) taon
 Albanya RTSH 2004 2026 21 5 2012
 Alemanya[c] ARD (SWR)[d] 1956 2026 68 1 1982, 2010
 Andorra RTVA 2004 2009 6 12 (SF1) 2007
 Armenya AMPTV 2006 2026 17 4 2014
 Aserbayan İTV 2008 2026 17 1 2011
 Australya SBS 2015 2026 10 2 2016
 Austria ORF 1957 2026 57 1 1966, 2014, 2025
 Belhika[e] RTBF[f]
VRT[g]
1956 2026 66 1 1986
 Biyelorusya BTRC 2004 2019 16 6 2007
 Bosniya at Herzegovina BHRT 1993 2016 19 3 2006
 Bulgarya BNT 2005 2026 14 2 2017
 Dinamarka DR 1957 2026 53 1 1963, 2000, 2013
 Eslobakya RTVS[h] 1994 2012 7 18 1996
 Eslobenya RTVSLO 1993 2025 30 7 1995, 2001
 Espanya RTVE[i] 1961 2025 64 1 1968, 1969
 Estonya ERR[j] 1994 2026 30 1 2001
 Gresya ERT[k] 1974 2026 45 1 2005
 Heorhiya GPB 2007 2026 17 9 2010, 2011
 Hilagang Masedonya[l] MRT 1998 2022 21 7 2019
 Irlanda RTÉ[m] 1965 2025 58 1 1970, 1980, 1987, 1992, 1993, 1994, 1996
 Islandiya RÚV 1986 2025 37 2 1999, 2009
 Israel IPBC[n] 1973 2026 47 1 1978, 1979, 1998, 2018
 Italya RAI 1956 2026 50 1 1964, 1990, 2021
 Kroasya HRT 1992 2026 30 2 2024
 Letonya LSM[o] 2000 2026 25 1 2002
 Litwanya LRT 1994 2026 25 6 2006
 Luxembourg RTL[p] 1956 2026 39 1 1961, 1965, 1972, 1973, 1983
 Malta PBS[q] 1971 2026 37 2 2002, 2005
 Maruekos RTM[r] 1980 1 18 1980
 Moldabya TRM 2005 2026 19 3 2017
 Mónako TMC[s] 1959 2006 24 1 1971
 Montenegro RTCG 2007 2026 13 13 2015
 Nederlandiya AVROTROS[t] 1956 2025 65 1 1957, 1959, 1969, 1975, 2019
 Noruwega NRK 1960 2026 63 1 1985, 1995, 2009
 Pinlandiya Yle 1961 2026 58 1 2006
 Polonya TVP 1994 2026 27 2 1994
 Portugal RTP[u] 1964 2026 56 1 2017
 Pransiya France Télévisions[v] 1956 2026 67 1 1958, 1960, 1962, 1969, 1977
 Reyno Unido BBC 1957 2026 67 1 1967, 1969, 1976, 1981, 1997
 Rumanya TVR 1994 2026 23 3 2005, 2010
 Rusya[e] VGTRK
Channel One
1994 2021 23 1 2008
 San Marino SMRTV 2008 2026 15 19 2019
 Serbiya RTS 2007 2026 17 1 2007
 Serbiya at Montenegro UJRT 2004 2005 2 2 2004
 Suwesya SVT[w] 1958 2026 64 1 1974, 1984, 1991, 1999, 2012, 2015, 2023
 Suwisa SRG SSR 1956 2026 65 1 1956, 1988, 2024
 Tsekya[x] ČT 2007 2026 13 6 2018
 Tsipre CyBC 1981 2026 41 2 2018
 Turkiya TRT 1975 2012 34 1 2003
 Unggriya MTVA[y] 1994 2019 17 4 1994
 Ukranya Suspilne[z] 2003 2026 20 1 2004, 2016, 2022
 Yugoslavia JRT 1961 1992 27 1 1989

Mga potensyal na kalahok

[baguhin | baguhin ang wikitext]

Kasalukuyang miyembro ng EBU

[baguhin | baguhin ang wikitext]

Sa taong 2025, ang mga sumusunod na brodkaster ay hindi pa lumahok sa paligsahan, kahit na maaari silang sumali bilang kasalukuyang miyembro ng EBU:

Noong 1977, ang dating brodkaster ng Tunisia na ERTT ay nakatakdang lumahok at magtanghal sa ika-4 na posisyon sa paligsahan, ngunit kalaunan ay umatras nang walang ibinigay na dahilan.

Noong 2005, ang brodkaster ng Lebanon na Télé Liban ay nakatakdang lumahok sa semi-final sa pamamagitan ng kantang "Quand tout s'enfuit" ni Aline Lahoud. Gayunpaman, umatras ang bansa noong Marso 2005 dahil sa batas ng Lebanon na naghihigpit sa pagpapalabas ng mga programa sa television na may nilalamang Israeli, kung saan nakatakda ring lumahok ang Israel sa semi-final. Kasunod ng tatlong-taong pagbabawal sa paligsahang dulot ng huling pag-atras, hindi na muling sumubok ang Télé Liban na sumali mula noon.

Iba pang mga bansa

[baguhin | baguhin ang wikitext]
Bansa Posibleng brodkaster Detalye
 Canada CBC/Radio-Canada Sinuri ng brodkaster ng Canada na Canadian Broadcasting Corporation (CBC/Radio-Canada; na miyembrong associate ng EBU) ang pagsali ng Canada sa paligsahan matapos ito bigyan ng dagdag na pondo ng $150 milyon sa ilalim ng Pederal na badyet ng Canada para sa 2025. Gayunpaman, kinumpirma ng EBU na hindi sasali ang bansa sa 2026.
 Eskosya SBS Isa sa mga polisiya sa ilalim ng Scotland's Future (isang puting papel na nagtatakda ng balangkas para sa isang malayang Eskosya kung sakaling bumoto ng "oo" ang mga botante sa reperendum para sa kalayaan ng Eskosya mula sa Reyno Unido noong 2014) ang pagpapalit sa BBC Scotland ng isang Scottish Broadcasting Service (SBS) na may planong maging miyembro ng EBU at lumahok sa paligsahan. Ngunit hindi ito natupad dahil maraming botante ang bumoto na manatili ang Eskosya sa Reyno Unido, na lumalahok sa paligsahan, at samakatwid, nanatili sa BBC ang eksklusibong karapatan na irepresenta ang buong Reyno Unido sa kompetisyon, kabilang ang Eskosya.
 Gales BBC Cymru Wales
S4C
Noong 1969, inilunsad ng BBC Cymru Wales ang Cân i Gymru bilang isang programa ng pagpili para sa paligsahan, na nagtatampok ng mga kantang itatanghal sa wikang Gales. Gayunpaman, napagpasyahan na ang BBC ay magpapatuloy sa pagpapadala ng isang lahok para sa buong Reyno Unido. Sa kabila nito, pinapalabas pa rin taon-taon ang programa, na ginagamit ngayon upang piliin ang kalahok ng Gales para sa Pan Celtic Festival. Gayunpaman, ang bansa ay lumahok sa Paligsahang Pang-awitin ng Eurovision para sa mga Bata mula 2018 hanggang 2019 sa pamamagitan ng brodkaster na S4C (na aktibong miyembro ng EBU sa ilalim ng United Kingdom Independent Broadcasting o UKIB).
 Gibraltar GBC Simula 2006, sinusubukan ng brodkaster ng Gibraltar na GBC na maging miyembro ng EBU at lumahok sa paligsahan nang nakapag-iisa. Ngunit hindi ito makukuha dahil na rin sa katayuan nito bilang British Overseas Territory na hindi malaya mula sa Reyno Unido, na lumalahok sa paligsahan.
 Groenlandiya KNR Simula 2011, sinusubukan ng brodkaster ng Groenlandiya na KNR na maging miyembro ng EBU at lumahok sa paligsahan nang nakapag-iisa. Ngunit hindi ito makukuha dahil na rin sa katayuan nito bilang awtonomong bansa ng Dinamarka, na lumalahok sa paligsahan.
 Kapuluang Peroe KVF Simula 2010, sinusubukan ng brodkaster ng Kapuluang Peroe na KVF na maging miyembro ng EBU at lumahok sa paligsahan nang nakapag-iisa. Ngunit hindi ito makukuha dahil na rin sa katayuan ng mga isla bilang isang awtonomong teritoryo ng Dinamarka, na lumalahok sa paligsahan.
 Kasakistan Khabar Agency Simula 2015, sinusubukan ng brodkaster ng Kasakistan na Khabar Agency na lumahok sa paligsahan. Ngunit hindi maaaring lumahok ang Kasakistan sa ilalim ng kasalukuyang mga patakaran ng paligsahan dahil ang bansa ay nasa labas ng European Broadcasting Area. Gayunpaman, ang bansa ay lumahok sa Paligsahang Pang-awitin ng Eurovision para sa mga Bata mula 2018 hanggang 2023.
 Kosovo RTK Sinusubukan ng brodkaster ng Kosovo na RTK na maging miyembro ng EBU at lumahok sa paligsahan. Ngunit hindi ito makukuha dahil hindi ito miyembro ng Nagkakaisang Bansa at ng International Telecommunication Union. Sa kabila nito, ginawa ng RTK ang Festivali i Këngës, isang paligsahan ng kanta na may pangmatagalang layunin na gamitin ito bilang pambansang seleksyon ng Kosovo para sa Eurovision sa hinaharap.
 Liechtenstein 1FLTV
Radio Liechtenstein
Sa kabila ng mahabang kasaysayan ng bansa sa paligsahan, sinusubukan ng Liechtenstein na lumahok sa paligsahan. Isang kalahok para sa bansa ang napili noong 1976, ngunit tinanggihan ito dahil sa kawalan ng bansa ng isang pambansang network. Simula 2008, sinusubukan ng brodkaster na 1FLTV na maging miyembro ng EBU para lumahok. Gayunpaman, ang kanilang mga plano ay hindi kailanman natupad, pangunahin na dahil sa mga kadahilanang pangbadyet. Sinubukan rin ito ng Radio Liechtenstein para sa 2025, ngunit hindi ito nagawa, pangunahin dahil sa katayuan nito bilang istasyon ng radyo at ang tuluyang pagsasara nito noong Abril 2025.
 Qatar Qatar Radio Dahil sa katayuan nito bilang miyembrong associate ng EBU, sinusubukan ng brodkaster ng Qatar na Qatar Radio na maging aktibong miyembro ng organisasyon at lumahok sa paligsahan. Ngunit hindi ito nagawa sa ilalim ng kasalukuyang mga patakaran ng paligsahan dahil ang bansa ay nasa labas ng European Broadcasting Area at hindi ito maaaring maging miyembro ng Council ng Europe, pati na rin ang katayuan nito bilang istasyon ng radyo.
 Tsina Hunan TV Matapos ang kanilang matagumpay na pagsasahimpawid ng Eurovision noong 2015, itinanggi ng EBU na sasali ang Tsina sa paligsahan. Kamakailan lamang, tinapos ng EBU ang partnership nito sa Mango TV (isang streaming service na pagmamay-ari ng Hunan TV) dahil sa pagsensura nito sa mga piling pagtatanghal sa unang semi-final ng kompetisyon noong 2018, gaya ng mga tattoo at ilang mga pagtukoy sa LGBTQ.
 Unyong Sobyetiko CT USSR Sa kabila ng ilang pagtatangkang sumali sa paligsahan noong dekada 1980 at ng pagpapalabas nito ng brodkaster ng Unyong Sobyetiko na CT USSR, hindi kailanman lumahok sa kompetisyon ang bansa bago pa ito nabuwag. Sa kabila nito, ilang mga dating republika ng Sobyet na nasa Europa (maliban sa Kasakistan) ang lumahok sa paligsahan matapos makamit ang kalayaan, tulad ng Rusya, Estonya, Litwanya, Letonya, Ukranya, Biyelorusya, Moldabya, Armenya, Heorhiya at Aserbayan.

Pakikilahok ng mga Pilipino

[baguhin | baguhin ang wikitext]

Unang ipinalabas ang Paligsahang Pang-awitin ng Eurovision sa telebisyon sa Pilipinas noong 1972.[2] Simula 2017, live na na-stream ang paligsahan sa buong mundo (kabilang ang Pilipinas) sa pamamagitan ng YouTube.

Ang mga mang-aawit na ito na lumahok sa paligsahan ay may lahing Pilipino:

  • Austriya Vincent Bueno − dapat na kakatawan para sa Austria noong 2020 sa pamamagitan ng kantang "Alive" bago pa na-kansela ang kompetisyon. Kinatawan pa rin niya ang Austria sa sumunod na taon sa pamamagitan ng kantang "Amen", ngunit hindi ito nakapasok sa finals (anak siya ng mga imigrante na Pilipino at Ilokano).
  • Australya Montaigne − dapat na kakatawan para sa Australya noong 2020 sa pamamagitan ng kantang "Don't Break Me" bago pa na-kansela ang kompetisyon. Kinatawan pa rin niya ang Austria sa sumunod na taon sa pamamagitan ng kantang "Technicolour", ngunit hindi ito nakapasok sa finals (siya ay may halong lahing Pilipino).
  • Australya Sheldon Riley − kumatawan sa Australya noong 2022 sa pamamagitan ng kantang "Not the Same". Nakapasok siya sa finals, kung saan nakatapos siya sa ika-15 na puwesto na may 125 puntos (anak siya ng Pilipino na ama).
  • Austriya JJ − kumatawan sa Austria noong 2025 sa pamamagitan ng kantang "Wasted Love". Nakapasok siya sa finals, kung saan nanalo siya sa kompetisyon na may 436 puntos (anak siya ng Pilipino na ina).[3]
  1. Ito ay ang ARD, Radiotelevisión Española (RTVE), Radiotelevisione italiana (RAI), France Télévisions, at ang British Broadcasting Corporation (BBC) ayon sa pagkakabanggit.
  2. Maliban sa 2023 kung saan ginanap sa United Kingdom ang paligsahan sa ngalan ng Ukranya, na naunang nag-anunsyo bago ito sundan ng Italya, na host city ng nakaraang paligsahan.
  3. Bago ang muling pagsasama-sama ng Alemanya noong 1990, ang bansa ay paminsan-minsang tinatawag na "Kanlurang Alemanya" sa paligsahan. Hindi lumahok sa paligsahan ang Silangang Alemanya.
  4. Ang responsibilidad sa pag-oorganisa sa paglahok ng ARD ay nakasalalay sa isa sa mga miyembrong brodkaster nito, at ito ay nagpalit ng mga kamay sa paglipas ng mga taon. Kasalukuyang kumakatawan sa Alemanya ang Südwestrundfunk (SWR) simula 2026. Dating nirepresenta ng Nord-und Westdeutscher Rundfunkverband (NWRV; 1956), Hessischer Rundfunk (HR; 1957, 1959–1961, 1963–1964, 1966–1971, 1973–1977), Westdeutscher Rundfunk (WDR; 1958), Südwestfunk (SWF; 1962, 1978), Norddeutscher Rundfunk (NDR; 1965, 1996–2025), Sender Freies Berlin (SFB; 1972, 1991), Bayerischer Rundfunk (BR; 1979–1990), at ng Mitteldeutscher Rundfunk (MDR; 1992–1995).
  5. 1 2 Nagsasalit-salitan ng responsibilidad para sa paligsahan ang dalawang brodkaster bawat taon.
  6. Mula 1978; dating nirepresenta ng Institut national de radiodiffusion (INR; 1956–1960) at ng Radiodiffusion-télévision belge (RTB; 1961–1977).
  7. Mula 1998; dating nirepresenta ng Nationaal Instituut voor de Radio-omroep (NIR; 1956–1960), Belgische Radio- en Televisieomroep (BRT; 1961–1990), at ng Belgische Radio- en Televisieomroep Nederlandstalige Uitzendingen (BRTN; 1991–1997).
  8. Mula 2011 hanggang 2012; dating nirepresenta ng Slovenská televízia (STV) mula 1994 hanggang 2010. Ang Slovenská televízia a rozhlas (STVR) ang kasalukuyang miyembro ng EBU sa bansa simula noong 2024, samakatwid maaari silang lumahok sa paligsahan.
  9. Mula 2007; dating nirepresenta ng Televisión Española (TVE) mula 1961 hanggang 2006.
  10. Mula 2008; dating nirepresenta ng Eesti Televisioon (ETV) mula 1994 hanggang 2007.
  11. Dating nirepresenta ng National Radio Television Foundation (EIRT) noong 1974 at ng New Hellenic Radio, Internet and Television (NERIT) mula 2014 hanggang 2015.
  12. Lumahok bilang Dating Republikang Yugoslav ng Masedonya (Ingles: Former Yugoslav Republic of Macedonia o F.Y.R. Macedonia) mula 1998 hanggang 2018.
  13. Mula 2010; dating nirepresenta ng Radio Éireann (RÉ) mula 1965 hanggang 1966 at ng Radio Telefís Éireann (RTÉ) mula 1967 hanggang 2009.
  14. Mula 2018; dating nirepresenta ng Israel Broadcasting Authority (IBA) mula 1973 hanggang 2017.
  15. Mula 2025; dating nirepresenta ng Latvijas Televīzija (LTV) mula 2000 hanggang 2024.
  16. Mula 2024; dating nirepresenta ng Compagnie Luxembourgeoise de Télédiffusion (CLT) mula 1956 hanggang 1993.
  17. Mula 1991; dating nirepresenta ng Maltese Broadcasting Authority (MBA) mula 1971 hanggang 1975.
  18. 1980 lamang. Ang Société Nationale de Radiodiffusion et de Télévision (SNRT) ang kasalukuyang miyembro ng EBU sa bansa, samakatwid maaari silang lumahok sa paligsahan.
  19. Mula 1959 hanggang 2006. Ang TVMonaco (TVM) ang kasalukuyang miyembro ng EBU sa bansa simula noong 2024, samakatwid maaari silang lumahok sa paligsahan.
  20. Mula 2014; dating nirepresenta ng Nederlandse Televisie Stichting (NTS; 1956–1969), Nederlandse Omroep Stichting (NOS; 1970–2009), at ng Televisie Radio Omroep Stichting (TROS; 2010–2013).
  21. Mula 2004; dating nirepresenta ng Radiotelevisão Portuguesa (RTP) mula 1964 hanggang 2003.
  22. Mula 2001; dating nirepresenta ng Radiodiffusion-Télévision Française (RTF; 1956–1964), Office de Radiodiffusion Télévision Française (ORTF; 1965–1974), Télévision Française 1 (TF1; 1975–1981), Antenne 2 (1983–1992), at ng France Télévision (1993–2000).
  23. Mula 1980; dating nirepresenta ng Sveriges Radio (SR) mula 1958 hanggang 1979.
  24. Lumahok bilang Republikang Tseko (Ingles: Czech Republic) mula 2007 hanggang 2022.
  25. Mula 2011 hanggang 2019; dating nirepresenta ng Magyar Televízió (MTV) mula 1993 hanggang 2010.
  26. Mula 2017; dating nirepresenta ng National Television Company of Ukraine (NTU) mula 2003 hanggang 2016.
  1. Michael Ray (Enero 13, 2017). "Eurovision Song Contest". Nakuha noong 2 Mayo 2017.
  2. "Edinburgh 1972". Unyon ng Pagbobrodkast sa Europa (EBU). Inarkibo mula sa orihinal noong 31 Mayo 2022. Nakuha noong 27 Marso 2026.
  3. Wang, Mel (2 Hunyo 2025). "JJ is the First Filipino To Win Eurovision. Now He's Revamping Opera". Rolling Stone Philippines (sa wikang Ingles). Nakuha noong 27 Marso 2026.

Kawing na panlabas

[baguhin | baguhin ang wikitext]