Unang Pahina

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Mag-asawang Tagalog na mga maharlika

Nagsimula ang kasaysayan ng Pilipinas nang dumating ang mga sinaunang tao sa Pilipinas sa pamamagitan ng mga tulay na lupa 30,000 taon na ang nakalilipas. Ang unang tala na pagbisita na mula sa Kanluran ay ang pagdating ni Fernando Magallanes sa pulo ng Homonhon, sa timog-silangan ng Samar noong 16 Marso 1521. Nagtayo ng mga permanenteng paninirahan sa Cebu kasabay ng ekspedisyon ni Miguel López de Legazpi noong 1565, at marami pang mga paninirahan ang itinatag pa-Hilaga hanggang sa maabot ng mga kolonyalista ang Look ng Maynila sa pulo ng Luzon. Nagtatag ng isang ciudad (town) sa Maynila at dito nagsimula ang panahon ng kolonyalisasyon ng Espanya na nagtagal ng tatlong siglo. Nagsimula ang rebolusyon laban sa Espanya noong Abril ng 1896, na pagkaraan ng dalawang taon ay humantong sa proklamasyon ng kalayaan at ang pagtatatag ng Unang Republika ng Pilipinas. Mga Negrito, Indones at Malay ang mga prinsipal na mamamayan ng Pilipinas. Naging laganap ang sosyal at pampolitika na organisasyon ng populasyon sa mga pulo. Ang mga magsasaka lamang ng Hilagang Luzon ang nagkaroon ng konsepto ng teritoryalismo. Ang simpleng yunit ng pamahalaan ay ang barangay, na isang grupong pinamunuan ng isang datu.

Niels Bohr - LOC - ggbain - 35303.jpg

Si Niels Henrik David Bohr (Oktubre 7, 1885Nobyembre 18, 1962) ay isang pisikong Danes na nagkaroon ng mahalagang ambag sa pagkaunawa sa kayarian ng atomo at kwantum mekaniks. Dahil sa kanyang kontribusyon, natanggap niya ang Gantimpalang Nobel sa pisika noong 1922. Si Bohr ay isang pilosopo din at tagataguyod ng makaagham na pananaliksik. Binuo niya ang modelong Bohr ng isang atomo, kung saan kanyang ipinanukala na ang mga antas ng enerhiya sa mga elektron ay diskreto at ang mga elektron na ito ay umiikot sa mga matatag na orbita sa palibot ng nukleyus ng atomo ngunit maaring tumalon mula sa isang antas ng enerhiya (o orbita) patungo sa isa pa. Bagaman napalitan ang modelong Bohr ng iba pang mga modelo, nanatili pa rin na balido ang pinagbabatayang prinsipyo nito. May-akda ng larawan: Bain News Service, tagapaglathala; Naipanumbalik ni: Bammesk

Esa-hubble-k2-18a impression (cropped).jpg
  • Dalawang dalisayan ng petrolyo ng Saudi Aramco, isa sa Abqaiq at ang isa naman sa Khurais, Saudi Arabia, ay inatake ng mga drone, na nagdulot ng mga napakalaking sunog. Kontrolado ang mga sunog, sang-ayon sa Ministeryo ng Interyor ng Saudi Arabia. Inako ng mga militanteng Houti ang responsibilidad, at sinabing gumamit sila ng 10 drone sa pag-atake.
  • Sa Plasa ni San Pedro, ginunita ni Papa Francisco ang mga natatanging bahagi ng kanyang pagdalaw sa Mozambique, Madagascar at Mauritius noong Septyembre 4-10.
  • Inulat ng mga siyentipiko mula sa Denmark at Reino Unido na natukoy nila ang henetikong impormasyon mula sa isang enamel ng ngipin ng 1.7 milyong gulang na Stephanorhinus sa Dmanisi, Georgia, na naging ang pinakamatandang henetikong datos na natala.
  • Natuklasang may singaw ng tubig sa planetang ekstrasolar na K2-18b (nakalarawan ang isang impresyon ng isang tagaguhit) na matatagpuan sa layo na mga 111 taong-liwanag mula sa Daigdig. Ito ang unang pagkakataon na nakumpirma na may tubig sa isang planetang ekstrasolar sa loob ng natitirhang sonang circumstellar ng isang bituin
  • Isang pag-atakeng denial-of-service ang ginawa sa Wikipedia, na nagdulot sa mga tagagamit na hindi makapasok sa ensiklopedya sa Europa at ilang bahagi ng Gitnang Silangan. Sinisi ng Pundasyong Wikimedia ang isang "napakalaki at malawak" na atakeng distributed denial of service.
  • Mula sa mga pinakabagong artikulo ng Wikipedia:

    Chandra 04.jpg
    • ... na binago ang pangalan ng kabisera ng Kazakhstan sa Nur-Sultan mula sa dating Astana noong Marso 2019?
    • ... na ang Palitan ng Smart Connect ng North Luzon Expressway ay ang pinakamalaking palitan o interchange sa Pilipinas batay sa lawak ng lupa?
    • ... na ang Ika-10 Abenida, Caloocan pati na ang distrito ng Grace Park, Caloocan ay dating isang palapagan o airfield bago ang Ikalawang Digmaang Pandaigdig?
    • ... na ang makasaysayang lungsod ng Samarqand, Uzbekistan ay idinagdag ng UNESCO sa talaan nito ng mga Pandaigdigang Pamanang Pook noong 2001 bilang Samarkand – Crossroads of Cultures?
    • ... na si Chandra Bahadur Dangi (nakalarawan) ay ang pinakamaigsing tao na namatay noong 2015?
    • ... na si Sultan Kösen ay ang pinakamatangkad na nabubuhay na tao sa mundo?

    Nobyembre 14

    Czechoslovakia

    Mga huling araw: Nobyembre 13Nobyembre 12Nobyembre 11

    Ngayon ay Nobyembre 14, 2019 (UTC) – Sariwain ang pahina
    Estonyano
    (Eesti)
    Azerbaijani
    (Azərbaycanca)
    Galisyano
    (Galego)
    Ingles (payak)
    (English (simple))
    Noruwego
    (nynorsk)
    (Norsk (nynorsk))
    Latin
    (Latina)
    Taylandes
    (ไทย)
    Griyego
    (Ελληνικά)
    Newar / Nepal Bhasa
    (नेपाल भाषा)
    Arumano
    (Armãneashce)
    Occitan
    (Occittan)
    Serbo-Kroato
    (Srpskohrvatski / Српскохрватски)
    Heorhiyano
    (ქართული)
    Masedonyo
    (Македонски)
    Tagalog
    (Wikang Tagalog)
    Haytian
    (Krèyol ayisyen)
    Piedmontese
    (Piemontèis)
    Telugu
    (తెలుగు)