Tarlac

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Para sa lungsod, tingnan Lungsod ng Tarlac. Para sa ilog, tingnan Ilog Tarlac.
Lalawigan ng Tarlac
Opisyal na sagisag ng Lalawigan ng Tarlac
Sagisag
Ph locator map tarlac.png
Mga koordinado: 15°30′N 120°30′E / 15.5°N 120.5°E / 15.5; 120.5Mga koordinado: 15°30′N 120°30′E / 15.5°N 120.5°E / 15.5; 120.5
BansaPilipinas
RehiyonGitnang Luzon (Rehiyon III)
Pagkatatag1872
KabiseraLungsod ng Tarlac
DibisyonLungsod (mataas na urbanisado)—0,
Lungsod (bahagi)—1,
Bayan—17,
Barangay—510
Pamahalaan
 • GobernadorSusan A. Yap-Sulit
Lawak
(ika-46 na pinakamalaki)
 • Kabuuan3,053.4 km2 (1,178.9 milya kuwadrado)
 sa populasyon, sa densidad
WikaTagalog, Kapampangan, Ilokano

Ang Tarlac ay isang walang pampang na lalawigan ng Pilipinas na matatagpuan sa rehiyon ng Gitnang Luzon. Lungsod ng Tarlac ang kapital nito. Napapaligiran ang Tarlac ng Pangasinan sa hilaga, Nueva Ecija sa silangan, Pampanga sa timog, at Zambales sa kanluran.

Heograpiya[baguhin | baguhin ang batayan]

Matatagpuan ang lalawigan sa gitna ng gitnang kapatagan ng Luzon, at napalilubutan ng mga lalawigan ng Pampanga sa timog, Nueva Ecija sa silangan, Pangasinan sa hiliaga, at Zambales sa kanluran. Tinatayang 75% ng lalawigan ay patag samantalang ang nalalabing bahagdan ay maburol hanggang sa mabundok.

Tulad ng karamihan ng Gitnang Luzon, ang lalawigan ay may dalawang uri ng panahon: tag-araw mula Nobyembre hanggang Abril at tag-ulan sa nalalabing mga buwan. Ito ang pinakamalamig na lalawigan sa rehiyon, na may karaniwang temperatura na 24 °C (75 °F).

Mga paghahating pampangasiwaan[baguhin | baguhin ang batayan]

Nahahati ang Tarlac sa 17 munisipalidad at 1 lungsod. Lahat ay nakapangkat sa tatlong mga distritong pambatas. May kabuuang 511 mga barangay sa lalawigan.

Mapang pampolitika ng Tarlac
  •  †  Panlalawigang kabisera at bahaging lungsod
  •      Bayan

Lungsod o bayan Distritong pambatas[1] Populasyon ±% p.a. Lawak[1] Kapal ng populasyon Brgy. Koordinado[A]
(2015)[2] (2010)[3] km2 sq mi /km2 /sq mi
Anao Unang Distrito &0000000000000000.8000000.8% 11,528 10,873 1.12% 23.87 9.22 480 1,200 18 15°43′45″N 120°37′41″E / 15.7293°N 120.6281°E / 15.7293; 120.6281 (Anao)
Bamban Ikatlong Distrito &0000000000000005.1000005.1% 69,466 62,413 2.06% 251.98 97.29 280 730 15 15°16′24″N 120°34′00″E / 15.2732°N 120.5668°E / 15.2732; 120.5668 (Bamban)
Camiling Unang Distrito &0000000000000006.1000006.1% 83,248 80,241 0.70% 140.53 54.26 590 1,500 61 15°41′19″N 120°24′50″E / 15.6887°N 120.4140°E / 15.6887; 120.4140 (Camiling)
Capas Ikatlong Distrito &0000000000000010.30000010.3% 140,202 125,852 2.08% 376.39 145.32 370 960 20 15°20′10″N 120°35′24″E / 15.3361°N 120.5899°E / 15.3361; 120.5899 (Capas)
Concepcion Ikatlong Distrito &0000000000000011.30000011.3% 154,188 139,832 1.88% 242.99 93.82 630 1,600 45 15°19′27″N 120°39′19″E / 15.3243°N 120.6554°E / 15.3243; 120.6554 (Concepcion)
Gerona Ikalawang Distrito &0000000000000006.4000006.4% 87,531 83,084 1.00% 128.89 49.76 680 1,800 44 15°36′25″N 120°35′55″E / 15.6069°N 120.5985°E / 15.6069; 120.5985 (Gerona)
La Paz Ikatlong Distrito &0000000000000004.7000004.7% 64,017 60,982 0.93% 114.33 44.14 560 1,500 21 15°26′28″N 120°43′44″E / 15.4411°N 120.7288°E / 15.4411; 120.7288 (La Paz)
Mayantoc Unang Distrito &0000000000000002.4000002.4% 32,232 29,987 1.38% 311.42 120.24 100 260 24 15°37′09″N 120°22′47″E / 15.6193°N 120.3798°E / 15.6193; 120.3798 (Mayantoc)
Moncada Unang Distrito &0000000000000004.2000004.2% 57,787 56,183 0.54% 85.75 33.11 670 1,700 37 15°44′01″N 120°34′21″E / 15.7336°N 120.5726°E / 15.7336; 120.5726 (Moncada)
Paniqui Unang Distrito &0000000000000006.8000006.8% 92,606 87,730 1.04% 105.16 40.60 880 2,300 35 15°40′07″N 120°35′09″E / 15.6686°N 120.5858°E / 15.6686; 120.5858 (Paniqui)
Pura Unang Distrito &0000000000000001.7000001.7% 23,712 22,949 0.62% 31.01 11.97 760 2,000 16 15°37′25″N 120°38′49″E / 15.6236°N 120.6469°E / 15.6236; 120.6469 (Pura)
Ramos Unang Distrito &0000000000000001.6000001.6% 21,350 20,249 1.01% 24.40 9.42 880 2,300 9 15°39′57″N 120°38′23″E / 15.6658°N 120.6397°E / 15.6658; 120.6397 (Ramos)
San Clemente Unang Distrito &0000000000000000.9000000.9% 12,657 12,510 0.22% 49.73 19.20 250 650 12 15°42′41″N 120°21′39″E / 15.7114°N 120.3608°E / 15.7114; 120.3608 (San Clemente)
San Jose Ikalawang Distrito &0000000000000002.7000002.7% 36,253 33,960 1.25% 592.81 228.89 61 160 13 15°27′28″N 120°28′06″E / 15.4578°N 120.4683°E / 15.4578; 120.4683 (San Jose)
San Manuel Unang Distrito &0000000000000001.9000001.9% 25,504 24,289 0.93% 42.10 16.25 610 1,600 15 15°47′56″N 120°36′24″E / 15.7989°N 120.6068°E / 15.7989; 120.6068 (San Manuel)
Santa Ignacia Unang Distrito &0000000000000003.5000003.5% 47,538 43,787 1.58% 146.07 56.40 330 850 24 15°36′54″N 120°26′11″E / 15.6149°N 120.4364°E / 15.6149; 120.4364 (Santa Ignacia)
Lungsod ng Tarlac Ikalawang Distrito &0000000000000025.10000025.1% 342,493 318,332 1.40% 274.66 106.05 1,200 3,100 76 15°29′09″N 120°35′22″E / 15.4859°N 120.5895°E / 15.4859; 120.5895 (Tarlac City)
Victoria Ikalawang Distrito &0000000000000004.7000004.7% 63,715 59,987 1.15% 111.51 43.05 570 1,500 26 15°34′37″N 120°40′52″E / 15.5770°N 120.6812°E / 15.5770; 120.6812 (Victoria)
Kabuuan 1,366,027 1,273,240 1.35% 3,053.60 1,179.00 450 1,200 511 (see GeoGroup box)
  1. ^ Ang mga koordinado ay tumatanda sa kabayanan ng bawat pamayanan, at lahat ay maaaring i-ayos ayon sa latitud.

Talasanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. 1.0 1.1 "Province: Tarlac". PSGC Interactive. Quezon City, Philippines: Philippine Statistics Authority. Hinango noong 8 Enero 2016.
  2. "Region III (CENTRAL LUZON)". Census of Population (2015): Total Population by Province, City, Municipality and Barangay (Report). PSA. Hinango noong 20 Hunyo 2016.
  3. "Region III (CENTRAL LUZON)". Census of Population and Housing (2010): Total Population by Province, City, Municipality and Barangay (Report). NSO. Hinango noong 29 Hunyo 2016.

Kawing panlabas[baguhin | baguhin ang batayan]