Quezon

Mula sa Wikipedia, ang malayang ensiklopedya
Tungkol sa lalawigan ang artikulong ito. Para sa ibang pang gamit, sumangguni sa Quezón (paglilinaw).
Quezon

Tayabas
Kalilayan
Mt. Banahaw of Lucban, Quezon.jpg
Quezon Provincial Capitol, Perez Park (Quezon Avenue, Lucena, Quezon; 10-09-2022).jpg
TiaongSanPablojf1298 02.JPG
Alibijaban Island, San Andres, Quezon Province, Philippines (5).jpg
Cagbalete Island1.jpg
The Malagonlong Bridge of Tayabas, Quezon 02.jpg
(mula itaas: kaliwa hanggang kanan) Bundok Banahaw de Lucban, Quezon Provincial Capitol, Quezon boundary arch sa Tiaong, Alibijaban Island, Cagbalete Island at Tulay Malagonlong
Watawat ng Quezon
Watawat
Opisyal na sagisag ng Quezon
Sagisag
Mga palayaw: 
Kalupaan ng Libong Kulay (Land of Thousand Colors)
Kaniyugan/ Lupain ng Niyog (Cocolandia)[1][2]
Buslo ng Pagkain ng Calabarzon (Food Basket of CALABARZON)[3]
Bansag: 
Walang Tamad sa Quezon![4]
Pilipinas, Quezon Naman!
Healing Quezon
Awit: Lalawigan ng Quezon (Quezon Hymn)
Lokasyon sa Pilipinas
Lokasyon sa Pilipinas
OpenStreetMap
Map
Mga koordinado: 13°56′N 121°37′E / 13.93°N 121.62°E / 13.93; 121.62Mga koordinado: 13°56′N 121°37′E / 13.93°N 121.62°E / 13.93; 121.62
BansaPilipinas
RehiyonCalabarzon (Rehiyong IV-A)
Itinatag1591 (bilang Kalilayan)
Paghihiwalay mula sa Laguna1754 (bilang Tayabas)
Itinatag muliMarso 12, 1901 (bilang Tayabas)
Ipinangalan kay (sa)Manuel L. Quezon
Kabisera
at pinakamalaking lungsod
Lucena
Pamahalaan
 • GobernadorAngelina D.L. Tan (NPC)
 • Bise GobernadorAnacleto A. Alcala III (NPC)
 • LehislaturaQuezon Provincial Board
Lawak
 • Kabuuan8,989.39 km2 (3,470.82 milya kuwadrado)
Ranggo sa lawak8th out of 81
Pinakamataas na pook2,170 m (7,120 tal)
Populasyon
 (senso ng 2020)
 • Kabuuan1,950,459
 • Ranggo13th out of 81
 • Kapal220/km2 (560/milya kuwadrado)
 • Ranggo sa densidadika-45 sa lahat ng 81
 (maliban sa Lucena)
DemonymQuezonian (English)
Taga-Quezon, Quezonin (Tagalog)
Tayabasin (Tagalog-dated)
Tayabeño(-a) (Espanyol-archaic)
Divisions
 • Malalayang syudad
 • Mga bahaging lungsod
 • Mga munisipalidad
 • Mga Barangay
 • Mga distritoLegislative districts of Quezon (ibinahagi kasama ang Lucena)
Demographics
 • Mga Etnikong grupo
Sona ng orasUTC+8 (PHT)
ZIP code
4300–4342
IDD:area code+63 (0)42
Kodigo ng ISO 3166PH-QUE
Sinasalitang wika
Websaytquezon.gov.ph

Ang Quezon, dating Tayabas ay isang lalawigan sa Pilipinas sa rehiyon ng Calabarzon sa pulo ng Luzon. Ipinangalanan ang lalawigan kay Manuel L. Quezon ang ikalawang Pangulo ng Pilipinas na nagmula sa bayan ng Baler na noo'y sakop pa ng lalawigan. Ang kabisera nito ay ang lungsod ng Lucena.

Pinalilibutan ito ng mga lalawigan ng Aurora sa hilaga, Bulacan, Rizal, Laguna at Batangas sa kanluran, at ang Camarines Norte at Camarines Sur sa silangan. Ang bahagi ng Quezon ay namamalagi sa isang dalahikan na nagdurugtong ng Tangway ng Bicol sa pangunahing bahagi ng Luzon. Kabilang din sa lalawigang ito ang mga pulo ng Polilio sa Dagat ng Pilipinas.

Isa sa pangunahing atraksyon sa Quezon ay ang Bundok Banahaw. Sinasabing ang kabundukang ito ay napapalibutan ng espiritu at hiwaga. Maraming mga kulto at deboto ang pumupunta at nananatili sa banal na lugar na ito tuwing sasapit ang Mahal na Araw. Ang kabundukang ito ay isa rin sa mga pinakasagradong lugar para sa mga sinaunang Tagalog bago dumating ang mga Espanyol.

Ekonomiya[baguhin | baguhin ang wikitext]

Ang Quezon ang nangungunang tagagawa ng bansa ng mga produkto ng niyog tulad ng langis ng niyog at kopra. Maraming mga planta ng niyog ang matatagpuan sa malaking bahagi ng lalawigan. Iba pang mga pangunahing pananim ay palay, mais, saging, at kape. Isa ring pangunahing bahagi ng ekonomiya ng Quezon ang pangingisda.

Pamahalaan[baguhin | baguhin ang wikitext]

  • Gobernador: Angelina Tan
  • Bise-Gobernador: Anacleto A. Alcala III
  • Kinatawan:
    • Unang Distrito: Wilfrido Mark M. Enverga
    • Pangalawang Distrito: David C. Suarez
    • Pangatlong Distrito: Matias Defensor, Jr.
    • Pang-apat na Distrito: Keith Micah Tan

Heograpiya[baguhin | baguhin ang wikitext]

Pampolitika[baguhin | baguhin ang wikitext]

Sa heograpiya, ang lalawigan ng Quezon ay may kabuuang 41 na bayan na binubuo ng 39 na munisipyo, 1 bahaging lungsod at 1 kabiserang lungsod. Ito ay may kabuuang 1,242 na barangay kasama ang mga barangay ng kabiserang lungsod.

Sa pangangasiwang pampolitika, binubuo ang Quezon ng 39 na mga bayan at isang bahaging lungsod, Tayabas. Lahat ay nakaayos sa apat na mga distritong pambatas, at nahahati sa 1,209 na mga barangay.

Ang kabiserang lungsod, Lucena, ay malaya mula sa pamamahalang pampangasiwaan at pampiskal ng lalawigan, ngunit maaari silang bumoto ng mga opisyal ng lalawigan.

Talasanggunian[baguhin | baguhin ang wikitext]

  1. "Philippine Coconut Statistic 2018" (PDF). Philippine Coconut Authority. Tinago mula sa orihinal (PDF) noong 2023-02-13. Nakuha noong 2023-04-08.
  2. "Quezon Province has been known as Cocolandia for being the top coconut producer in the Philippines". FILIPIKNOW®. July 15, 2021.
  3. "Building climate-resilient communities".
  4. ATAGAN - Alternatibong Tahanan ng mga Akda at GAwang Nasaliksik. [Tayabas (Quezon) Studies Center]
  5. "List of Provinces". PSGC Interactive. Makati City, Philippines: National Statistical Coordination Board. Tinago mula sa orihinal noong January 17, 2013. Nakuha noong November 22, 2013.
  6. 6.0 6.1 "Province: Quezon". PSGC Interactive. Quezon City, Philippines: Philippine Statistics Authority. Nakuha noong 8 Enero 2016.
  7. Census of Population (2015). Highlights of the Philippine Population 2015 Census of Population. PSA. Nakuha noong 20 Hunyo 2016.
  8. Census of Population and Housing (2010). Population and Annual Growth Rates for The Philippines and Its Regions, Provinces, and Highly Urbanized Cities (PDF). NSO. Nakuha noong 29 Hunyo 2016.