Gabriela Silang
Gabriela Silang | |
|---|---|
 Gabriela Silang | |
| Kapanganakan | 19 Marso 1731 |
| Kamatayan | 20 Setyembre 1763 (edad 32) |
| Trabaho | May-bahay |
| Kilala sa | Unang babae na namuno ng himagsikan laban sa pamahalaang maniniil ng Espanya |
Si Gabriela Silang (19 Marso 1731 – 20 Setyembre 1763) ay ang unang Pilipina na namuno sa isang himagsikan noong naniniil ang mga Kastila sa Pilipinas. Nang namatay ang asawa niyang si Diego Silang, ipinagpatuloy niya ang ipinaglalaban ng asawa.
Talambuhay
[baguhin | baguhin ang wikitext]Isinilang si Maria Josefa Gabriela Cariño Silang noong 19 Marso 1731 sa Caniogan, Ilocos Sur (na ngayon ay Santa, Ilocos Sur).[1] Ipinakasal siya lihis sa kanyang sariling nais nang siya ay isang menor de edad pa lamang.[2] Pawang nais lamang ng kanyang ama ang lahat ng mga pangyayaring iyon. Natupad ang nais ng ama ni Gabriela nang namana ni Gabriela ang kayamanan ng kanyang asawa nang ito ay namatay at siya ay maagang nabiyuda.
Lumipas ang ilang taon nang napangasawa ni Gabriela si Diego Silang noong 1757.[3] Magiting na lumaban si Diego sa mga Kastila at napalaya ang Vigan. Sila ay nanirahan sa Vigan magmula noong Setyembre, 1762, hanggang sa mamatay si Diego at muli nyang pagkabyuda.[4]
Buong-giting niyang ipinagpatuloy ang naudlot na labanan ni Diego Silang. Subalit sa kasamaang-palad, ang kanyang lakas ay nawalan ng laban sa libu-libong lakas ng mga Kastila at kawalan ng pansin ng mga Ingles pagkatapos ng paglagda ng kasunduan sa pagtatapos ng Pitong Taong Digmaan sa Paris noong Pebrero 1763. Dinakip ai Gabriela at binitay noong 20 Setyembre 1763. Tinaguriang siyang ang Unang Babaeng Heneral at Unang Babaeng Martir dahil sa kanyang katapangan at kagitingan para sa kapakanan ng bayan.
Ang kanyang katapangan ang naging udyok sa pagkatatag ng partidong pambatasan na GABRIELA.
Isang kapansin-pansing bahagi ng buhay ni Gabriela Silang ang pagpapalaki sa kanya ng isang kura paroko, na kalaunan ay nag-ayos ng kanyang kasal sa isang mayamang mangangalakal na nagngangalang Don Tomas Millan.[5]
Mga sanggunian
[baguhin | baguhin ang wikitext]- ↑ https://philippineculturaleducation.com.ph/silang-gabriela/#:~:text=Gabriela%20Silang&text=Ipinanganak%20siy%C3%A1%20noong%2019%20Marso,siy%C3%A1%20ay%2020%20ta%C3%B3ng%20gulang.
- ↑ https://asinatsuka.wordpress.com/page/6/#:~:text=Siya%20ay%20nagpapakasal%20laban%20sa%20kanyang%20kagustuhan%20nang%20siya%20ay%20isa%20pa%20lamang%20menor%20de%20edad.
- ↑ https://philippineculturaleducation.com.ph/silang-gabriela/#:~:text=Maaga%20siy%C3%A1ng%20nabiyuda%20sa%20unang%20asawa%20at%20napangasawa%20niy%C3%A1%20si%20Diego%20noong%201757.
- ↑ https://tl.m.wikipedia.org/wiki/Diego_Silang#:~:text=Si%20Diego%20Silang%20y%20Andaya,pamamahalang%20Kastila%20sa%20hilagaing%20Pilipinas.
- ↑ Freelancer, Worksheet (2021-02-18). "Gabriela Silang Facts, Worksheets, Early Life & Diego Silang For Kids". KidsKonnect (sa wikang Ingles). Nakuha noong 2024-11-10.
Ang lathalaing ito na tungkol sa Pilipinas ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.