Toamasina

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Toamasina

Tamatave
Tamatave.jpg
Toamasina is located in Madagascar
Toamasina
Toamasina
Kinaroroonan sa Madagascar
Mga koordinato: 18°09′S 49°25′E / 18.150°S 49.417°E / -18.150; 49.417
Bansa Madagascar
RehiyonAtsinanana
Lawak
 • Kabuuan20 km2 (8 milya kuwadrado)
Populasyon
(2013)
 • Kabuuan274,667
 • Kapal14,000/km2 (36,000/milya kuwadrado)
Sona ng orasUTC3 (EAT)
KlimaAf

Ang Toamasina (Padron:IPA-mg), nagngangahulugang "tulad ng asin" o "maalat", di-opisyal at kilala sa wikang Pranses bilang Tamatave, ay ang kabisera ng rehiyon ng Atsinanana sa silangang baybaying-dagat ng Madagascar sa may Karagatang Indiyano. Ito ang pangunahing pantalang pandagat ng bansa at nasa 215 kilometro (134 milya) hilaga-silangan ng Antananarivo, ang pambansang kabisera. Ayon sa opisyal na pagtataya noong 2013, mayroong 274,667 katao ang Toamasina.[2] Pinaglilingkuran ito ng Paliparan ng Toamasina.

Nakadepende ang kahalagahan ng Toamasina sa pag-iral ng isang bahurang korales na bumubuo ng isang malawak na daungan na mapapasukan sa pamamagitan ng dalawang mga puwang. Nakatayo ang sentro ng lungsod sa mabuhanging tangway na naka-usli sa mga anggulong rekto mula sa pangkalahatang baybaying-dagat. Nagsisiksikan dito ang maraming mga kabahayan, at ang mga tindahan at tanggapan ng mga mangangalakal ay nasa pangunahing mga lansangan.

Ang lungsod ay may malawak na mga abenidang nililinyahan ng mga punong palma at ilang mga otel at restoran. Pantawag-pansin ang mga dalampasigan - bagamat ang mga pating at polusyon ay malimit na nagpapahadlang sa paglalangoy at mga palakasan sa tubig. Ang Bazary Be ay isang makulay na pampamilihang karsada na nagdadalubhasa sa eksotikong mga pampalasa at gawang-pampook na mga yaring-kamay. Isa sa pinakapatok na mga lugar sa lungsod ang gitnang pamilihan sa pusod ng lungsod.

Tahanan ang lungsod ng Unibersidad ng Toamasina na bahagi ng pampublikong sistema ng mga pamantasan sa Madagascar at ng Lycée Français de Tamatave na isang Pranses na pandaigdigang paaralan.

Kasaysayan[baguhin | baguhin ang batayan]

Daang pangkomersiyo sa Toamasina (Tamatave) noong 1912

Sa ilalim ng pamumuno ng mga Pranses, ang Toamasina ay luklukan ng ilang banyagang mga konsul, gayon din ng maraming mga Pranses na opisyal. Ito rin ang pangunahing pantalan para sa kabisera at sa looban. Karamihan sa mga ini-aangkat ay mga tela, ma-harinang pagkain, at mga produktong bakal at asero. Ang pangunahing mga iniluluwas ay alabok ng ginto, raffia, mga balat (ng hayop), kawtso (goma) at buhay na mga hayop. Napanatili ang pagpapatalastas sa Europa sa pamamagitan ng mga bapor ng mga kompanyang Messageries Maritimes at Havraise, at pati sa Mauritius, at sa Sri Lanka, sa pamamagitan ng Linyang Union-Castle ng Britaniya. [3]

Noong panahong kolonyal, dahil sa katangian ng lupa at ng dating nagsisiksikang katutubong populasyon, malimit na tinatamaan ng mga epidemya ang bayan: lumitaw ang salot buboniko noong 1898 at naulit ito noong 1900, ngunit gumanda ang sitwasyon mula nang inalis ang tubig sa kalapit na mga latian. Pagkaraan ng 1895, ang inilipat ang katutubong populasyon sa isang bagong nayon sa hilagang-kanluran.[3]

Klima[baguhin | baguhin ang batayan]

Itinatampok ng Toamasina ang mahanging sabalás na klimang tropikal na maulang gubat sa ilalim ng Köppen climate classification. Bagamat walang tunay na buwang tagtuyo ang Toamasina kung saang kaunti sa 60 millimetre (2.4 inches) ang katamtamang dami ng ulan, ang pantalang pandagat ay may kapansin-pansing mas-basa at mas-tuyong mga panahon ng taon. Pinakatuyong panahon ng taon ang Setyembre–Nobyembre, habang pinakamaulan naman ang Pebrero–Abril. Di-gaanong namamalagi ang katamtamang temperatura sa kahabaan ng buong taon, bagamat bahagyang mas-malamig sa mga buwan ng Hulyo at Agosto, kung kailang nasa 24 °C (75 °F) ang katamtamang pinakamataas na temperatura at mas-mainit sa mga buwan ng Enero at Pebrero, kung kailang nasa 30 °C (86 °F) ang katamtamang pinakamataas na temperatura. Naglalaro ang katamtamang dami ng ulan sa Toamasina sa 3,368.2 millimetre (132.61 inches) kada taon.

Datos ng klima para sa Toamasina (1961–1990, extremes 1889–kasalukuyan)
Buwan Ene Peb Mar Abr May Hun Hul Ago Set Okt Nob Dis Year
Record high °C (°F) 37.4
(99.3)
38.6
(101.5)
36.7
(98.1)
35.0
(95)
34.0
(93.2)
29.6
(85.3)
31.2
(88.2)
30.2
(86.4)
30.6
(87.1)
33.2
(91.8)
33.0
(91.4)
33.6
(92.5)
38.6
(101.5)
Average high °C (°F) 30.1
(86.2)
30.3
(86.5)
29.5
(85.1)
28.8
(83.8)
27.3
(81.1)
25.6
(78.1)
24.8
(76.6)
24.9
(76.8)
25.8
(78.4)
26.9
(80.4)
28.4
(83.1)
29.4
(84.9)
27.6
(81.7)
Daily mean °C (°F) 26.0
(78.8)
26.1
(79)
25.5
(77.9)
24.6
(76.3)
22.9
(73.2)
21.1
(70)
20.4
(68.7)
20.5
(68.9)
21.3
(70.3)
22.7
(72.9)
24.3
(75.7)
25.5
(77.9)
23.4
(74.1)
Average low °C (°F) 22.5
(72.5)
22.7
(72.9)
22.4
(72.3)
21.4
(70.5)
19.5
(67.1)
17.8
(64)
17.1
(62.8)
17.0
(62.6)
17.3
(63.1)
18.7
(65.7)
20.4
(68.7)
21.9
(71.4)
19.9
(67.8)
Record low °C (°F) 18.0
(64.4)
17.5
(63.5)
17.0
(62.6)
15.0
(59)
13.2
(55.8)
11.0
(51.8)
11.8
(53.2)
10.0
(50)
11.0
(51.8)
11.0
(51.8)
13.5
(56.3)
16.0
(60.8)
10.0
(50)
Average rainfall mm (inches) 410.1
(16.146)
382.1
(15.043)
478.4
(18.835)
322.8
(12.709)
228.3
(8.988)
259.0
(10.197)
288.6
(11.362)
218.2
(8.591)
121.1
(4.768)
132.6
(5.22)
169.7
(6.681)
357.3
(14.067)
3,368.2
(132.606)
Average rainy days (≥ 1.0 mm) 19 17 21 18 17 18 22 20 15 13 14 17 211
Average relative humidity (%) 83 83 85 84 85 85 84 85 83 82 83 84 84
Mean monthly sunshine hours 224.7 198.2 191.0 196.9 192.1 162.5 162.8 184.6 209.7 232.7 236.0 219.2 2,410.4
Source #1: NOAA[4]
Source #2: Deutscher Wetterdienst (humidity, 1951–1967),[5] Meteo Climat (record highs and lows)[6]

Demograpiya[baguhin | baguhin ang batayan]

Relihiyon

Ang Katedral ng St. Joseph sa lungsod ay ang archiepiscopal see ng Katoliko Romanong Arkidiyosesis ng Toamasina, kasalukuyang isang Metropolitan ng isang lalawigang eklesiastiko na may apat na supraganong mga diyosesis.

Imprastraktura[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga serbisyong tubig[baguhin | baguhin ang batayan]

Nangangasiwa ang Jirama sa pambayang serbisyo ng tubig sa lungsod. Umaasa ang karamihan ng populasyon sa pampribadong mga posong pitcher sa mga balon para sa pagkuha ng magagamit na tubig.[7]

Transportasyon[baguhin | baguhin ang batayan]

Ang pantalan ng Toamasina na naglilingkod bilang pinakamahalagang pasukan ng Madagascar sa Karagatang Indiyano at sa mundo.

Ang lungsod ay ang dulo ng riles para sa linyang daambakal papuntang Antananarivo. Pangunahing mga uri ng pampublikong transportasyon sa lungsod ang mga bisikletang rickshaw (tinatawag na pousse-pousse), mga traysikel (tuk-tuk), at mga taksi. Ang lungsod ay hilagang dulo ng Canal des Pangalanes.

Pinaglilingkuran ng Paliparan ng Toamasina ang lungsod, na may kaunting mga serbisyong panloob at pandaigdig. Pangunahing pantalang pandagat ng Madagascar ang Toamasina para sa pandaigdigang pagbabarko.

Mga pandaigdigang ugnayan[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga kambal at kapatid na lungsod[baguhin | baguhin ang batayan]

Magkakambal ang Toamasina sa:

Dating may isang kalye ang lungsod ng Holon na nakapangalang Kalye Tamatave (רחוב טמטב) noong dekada-1960, sa panahong mayroong magiliw na ugnayan ang Israel sa Madagascar. Kasunod ng pagpaslang ni Rehav'am Ze'evi noong 2001, binago ang pangalan ng kalye sa kaniya.

Talababa[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. Estimated based on DEM data from Shuttle Radar Topography Mission
  2. Institut National de la Statistique, Antananarivo.
  3. 3.0 3.1 Chisholm 1911, p. 387.
  4. "Tamatave/Toamasina Climate Normals 1961–1990". National Oceanic and Atmospheric Administration. Hinango noong October 19, 2015.
  5. "Klimatafel von Toamasina (Tamatave) / Madagaskar" (PDF). Baseline climate means (1961-1990) from stations all over the world (sa German). Deutscher Wetterdienst. Hinango noong April 7, 2017.
  6. "Station Toamasina" (sa French). Meteo Climat. Hinango noong April 7, 2017.
  7. MacCarthy, Michael (2014), Low-Cost Household Groundwater Supply Systems for Developing Communities
  8. Le Port est jumelé à quatre villes portuaires Naka-arkibo 2015-09-08 sa Wayback Machine. (sa Pranses)

Talasanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga kawing panlabas[baguhin | baguhin ang batayan]

Wikivoyage-Logo-v3-icon.svg Gabay panlakbay sa Toamasina mula sa Wikivoyage

Mga koordinato: 18°09′S 49°25′E / 18.150°S 49.417°E / -18.150; 49.417