Felidae

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search

Felids[1]
Temporal na saklaw: 25–0 Ma
Huling Oligoseno-Kamakailan
Tiger-zoologie.de0001 22.JPG
Tiger (Panthera tigris)
Klasipikasyong pang-agham e
Kingdom: Animalia
Phylum: Chordata
Class: Mammalia
Order: Carnivora
Suborder: Feliformia
Family: Felidae
G. Fischer de Waldheim, 1817
Subfamilies

Felinae
Pantherinae
Machairodontinae
Proailurinae[2]

Felidae range.png
Felidae ranges

Ang Felidae ang pamilya ng mga pusa. Ang isang kasapi ng pamilyang ito ay tinatawag na isang felid. Ang pinakapamilyar na felid ang domestikadong pusa(house cat) na unang naugnay sa mga tao mga 10,000 taon ang nakalipas. Ang pamilyang ito ay kinabibilangan rin ng ibang lahat na mga pusang ligaw kabilang ang mga malalaking pusa. Ang mga umiiral na felid ay nabibilang sa isa sa dalawang mga subpamilya: Pantherinae (na kinabibilangan ng mga tigre, leon, jaguar at leopardo) at ang Felinae(na kinabibilangan ng cougar, mga lynx, ocelot at ang domestikong pusa). Ang mga unang felid ay lumitaw sa panahong Oligoseno mga 25 milyong taon ang nakalilipas. Sa mga panahong prehistoriko, may ikatlong subpamilya na tinatawag na Machairodontinae na kinabibilangan ng mga "pusang may ngiping saber" gaya ng mahusay na kilalang Smilodon. Mayroon ding ibang mga superpisyal na tulad ng pusang mga mamalya gaya ng marsupial sabertooth na Thylacosmilus o ang Nimravidae na hindi kabilang sa pamilyang Felidae sa kabila ng pagiging magkamukha. Ang mga felid ay mga pinakastriktong karnibora ng 13 panlupaing mga pamilya sa order na Carnivora bagaman ang tatlong mga pamilya ng pangdagat na mga mamalya na binubuo ng superpamilyang Pinnipedia ay kasing karniboroso ng mga felid.

Ebolusyon[baguhin | baguhin ang batayan]

Mayroong 41 na alam na espesye ng felid sa daigdig ngayon. Ang lahat ng ito ay nagmula sa parehong ninuno.[1] Ang taxon na ito ay nagmula sa Asya at kumalat sa mga kontinente sa pamamagitan ng pagtawid sa mga lupaing tulay. Gaya ng iniulat sa hornal na Science, ang pagsubok ng mitokondriyal na DNA at nukleyar na DNA nina Warren Johnson at Stephen O'Brien ng U.S. National Cancer Institute ay nagpapakita na ang mga sinaunang(ancient) pusa ay nag-ebolb sa walong mga pangunahing lipi na nag-diberhente sa kurso ng hindi bababa sa 10 mga migrasyon( sa parehong mga direksiyon) mula sa kontinente hanggang kontinente sa pamamagitan ng lupaing tulay na Bering at Isthmus ng Panama na ang henus na Panthera ang pinakamatanda at ang henus na Felis ang pinakabata. Tinantiya nila na ang 60 porsiyento ng mga modernong espesye ng mga pusa ay umunlad sa huling mga milyong taon.[3] Ang karamihan ng mga felid ay may isang bilang ng haploid na 18 o 19. Ang mga pusa ng Bagong Daigdig(ang mga nasa Sentral at Timog Amerika) ay may bilang ng haploid na 18 na posibleng sanhi ng kombinasyon ng dalawang mga mas maliit na kromosoma sa isang mas malaking kromosoma. [4] Bago ng pagkakatuklas na ito, malaking hindi nagawa ng mga biologo na itayo ang isang puno ng pamilya ng mga pusa mula sa fossil rekord dahil ang mga fossil ng iba't ibang mga espesye ng pusa ay lahat labis na magkakamukha na pangunahing lamang magkakaiba sa sukat. Batay sa analisis ng DNA, ang mga pinakamalapit na kamag-anak ng mga felid ang mga asyatikong linsang.[5] [6] Ang karamihan ng mga espesye ng felid ay nagsasalo ng isang anomalyang henetiko na pumipigil sa mga itong makalasa ng pagiging matamis.[7]

Mga genus[baguhin | baguhin ang batayan]

This list is generated from data in Wikidata and is periodically updated by Listeriabot.
Edits made within the list area will be removed on the next update!

Larawan Genus Ibang tawag MSW
Cheetah001.jpg
Acinonyx Mammal Species of the World
Machairodus giganteus 1.jpg
Amphimachairodus
Asilifelis
Caracal in South Africa - by Shaun MItchem.jpg
Caracal Mammal Species of the World
Catopuma temminckii.jpg
Catopuma de:Goldkatze
en:Golden cat
th:สกุลเสือไฟ
tr:Altın kedi
Mammal Species of the World
Chaus
Dinobastis
Wildkatze MGH.jpg
Felis Mammal Species of the World
Herpailurus
Homotheriumtex1.JPG
Homotherium
Leo
Ocelot (Leopardus pardalis)-8.jpg
Leopardus Mammal Species of the World
Lynchus
Lynx lynx poing.jpg
Lynx Mammal Species of the World
Metailurus (Metailurus sp) Asenovgrad2.jpg
Metailurus
Nimravides catacopis.JPG
Nimravides
Salzkatze.jpg
Oncifelis
Manoel.jpg
Otocolobus
4panthera2.0.png
Panthera ar:نمور
de:Eigentliche Großkatzen
en:Big cats
es:Pantera
et:Panter
fr:Panthères
ko:표범속
mk:Пантери
nl:Brulkatten
pt:Pantera
ru:Пантера
th:แพนเทอรา
uk:Пантера
zh:豹属
Mammal Species of the World
Pardalina
Lydekker - Marbled Cat.JPG
Pardofelis Mammal Species of the World
Bengalkatze.jpg
Prionailurus Mammal Species of the World
Pristifelis
FelisAurataKeulemans.jpg
Profelis Mammal Species of the World
CMM MountainLion.jpg
Puma Mammal Species of the World
Rhizosmilodon.png
Rhizosmilodon
Sivaelurus
Styriofelis
Uncia uncia.jpg
Uncia Mammal Species of the World
Xenosmilus.jpg
Xenosmilus
End of auto-generated list.

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. 1.0 1.1 Wozencraft, W. C. (16 Nobyembre 2005). Wilson, D. E., at Reeder, D. M. (mga patnugot) (ed.). Mammal Species of the World (ika-3 edisyon ed.). Palimbagan ng Pamantasang Johns Hopkins. pp. 532–548. ISBN 0-801-88221-4. Check date values in: |date= (tulong)CS1 maint: Multiple names: editors list (link)
  2. McKenna, Malcolm C. (2000-02-15). Classification of Mammals. Columbia University Press. p. 631. ISBN 978-0-231-11013-6. Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (tulong)
  3. Mott, Maryann (2006-01-11). "Cats Climb New family Tree". National Geographic News. Hinango noong 2006-07-15.
  4. Vella, Carolyn (2002). Robinson's Genetics for Cat Breeders and Veterinarians, 4th ed. Oxford: Butterworh-Heinemann. ISBN 0-7506-4069-3. Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (tulong)
  5. Eizirik E., Murphy W.J., Koepfli K.P., Johnson W.E., Dragoo J.W., O'Brien S.J. (2010). "Pattern and timing of the diversification of the mammalian order Carnivora inferred from multiple nuclear gene sequences". Molecular Phylogenetics and Evolution. 56: 49–63. doi:10.1016/j.ympev.2010.01.033.CS1 maint: Multiple names: authors list (link)
  6. Gaubert P., Veron G. (2003). "Exhaustive sample set among Viverridae reveals the sister-group of felids: the linsangs as a case of extreme morphological convergence within Feliformia". Proceedings of the Royal Society, Series B. 270 (1532): 2523–30. doi:10.1098/rspb.2003.2521.
  7. Xia, Li (2005). "Pseudogenization of a Sweet-Receptor Gene Accounts for Cats' Indifference toward Sugar". Public Library of Science. 1 (1): e3. doi:10.1371/journal.pgen.0010003. PMC 1183522. PMID 16103917. Hinango noong 2008-06-30. Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (tulong); Unknown parameter |month= ignored (tulong)