Franz Rosenzweig
Tulungang mapabuti po ito sa pamamagitan ng pagdagdag ng mga pagsipi sa mga sangguniang mapagkakatiwalaan. Tandaan lamang po na maaari pong mapagdudahan at matanggal ang mga hindi beripikadong nilalaman. |
Franz Rosenzweig | |
|---|---|
| Kapanganakan | 25 Disyembre 1886[1]
|
| Kamatayan | 10 Disyembre 1929[2]
|
| Libingan | Neuer Jüdischer Friedhof (Eckenheimer Landstraße) |
| Mamamayan | Alemanya |
| Nagtapos | Albert-Ludwigs-Universität Freiburg |
| Trabaho | pilosopo, tagasalin, historyador, Bible translator, teologo |
| Anak | Rafael Rosenzweig |
| Magulang |
|
Si Franz Rosenzweig (25 Disyembre 1886-10 Disyembre 1929) ang isa sa mga pinakamaimpluwensyang Hudiyong Aleman na pilosopo.
Ipinanganak si Rosenzweig sa Cassel sa isang di-relihyosong pamilyang Hudiyo. Sekular ang malaking bahagi ng kaniyang edukasyon; nag-aral siya ng kasaysayan at pilosopiya sa mga unibersidad ng Göttingen, München, at Freiburg im Breisgau.
Habang nagsasagawa ng pananaliksik para sa kaniyang tesis doktoral ukol sa pilosopong ika-19 dantaong si Georg Wilhelm Friedrich Hegel, naging di-mapangsang-ayon ang kaniyang reaksiyon sa idealismo ni Hegel at sa halip pinagbuti ang isang pakikitungong eksistensyal.
Matagal na napag-isipan ni Rosenzweig na kumomberti sa Kristyanismo ngunit noong 1913 ay tinangkilik ang pilosopiyang Hudiyo. Nailathala ang kaniyang mga liham sa kaibigan niyang si Eugen Rosenstock-Huessy, na muntikan na niyang sundan sa Kristyanismo, bilang Judaism despite Christianity. Naging isa siyang pilosopo at estudyante ni Hermann Cohen.
Ang Stern der Erlösung (Bituin ng Pagkatubos) ang pangunahing akda ni Rosenzweig at ang kaniyang bagong pilosopiya kung saan itinuturing niya ang mga relasyon sa pagitan ng Dyos, sangkatauhan, at ang daigdig bilang nauugnay ng pagkalikha (creation), pahayag (revelation), at pagkatubos (redemption). Kinikritiko niya ang pilosopiyang Kanluranin, lalo na ang kay Hegel.
Nakipagtrabaho rin siya kasama ng kaniyang kaibigang si Martin Buber, isa pang Hudiyong skolar, sa isang pagsasaling-muli ng Biblyang Ebreo mula sa Ebreo patungo sa Aleman. Naging matatag ang kanilang pagkakaibigan bagaman magkasalungat ng ideolohiya ang dalawa: si Buber ay isang Siyonista, habang tutol sa programang ito si Rosenzweig.
Itinatag din ni Rosenzweig ang Freie Jüdische Lehrhaus, isang pook kung saan maaaring tuklasin muli ng mga Hudiyo ang kanilang pamanang Hudiyo. Nakapaglikha ito ng maraming mga kapuna-punang Hudiyong intelektwal.
Nagdusa siya mula sa muscular degenerative disease amyotrophic lateral sclerosis (ALS—ang mismong sakit na nakuha ni Stephen Hawking) at tungo sa katapusan ng kaniyang buhay ay kinailangan ang tulong ng kaniyang asawa sa pagasulat; bibigkasin ng asawa niya ang mga titik ng alpabeto hanggang senyasan siya ni Rosenzweig na tumigil, at nagpatuloy ang prosesong ito hanggang mahulaan ng kaniyang asawa ang salita o pariralang ninanais niya.
Matapos siyang mamatay, tumakas ang kanyang biyudang si Edith at ang anak na si Rafael mula sa Germany patungong Palestine noong 1939. Nakatakdang ipadala sa kanila ang aklatan ni Rosenzweig na naglalaman ng humigit-kumulang 3,000 tomo, ngunit inilihis ang barkong kinalalagyan nito patungong Tunis noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig. Kasalukuyan itong nasa National Library of Tunisia, ang Dâr Al-Kutub Al-Wataniya.[3]
- ↑ BnF authorities https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb11922622q. Nakuha noong 26 Hunyo 2020.
{{cite web}}: Missing or empty|title=() - ↑ Deutsche Nationalbibliothek; Aklatang Estatal ng Berlin; Bayerische Staatsbibliothek; Österreichische Nationalbibliothek, Gemeinsame Normdatei (sa wikang Aleman), GND 118602802, Wikidata Q36578, nakuha noong 16 Oktubre 2015
- ↑ Schneidawind, Julia (2021-04-03). "A diaspora of books - Franz Rosenzweig's library in Tunis". Jewish Culture and History (sa wikang Ingles). 22 (2): 140–153. doi:10.1080/1462169X.2021.1916706. ISSN 1462-169X.