Hukbong Katihan ng Komonwelt ng Pilipinas

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Philippine Commonwealth Army
Hukbong Katihan ng Komonwelt ng Pilipinas
Ejercito Mancomunidad Filipina
菲律宾联邦军, 菲律賓聯邦軍
Fēilǜbīn Liánbāng Jūn
Active Disyembre 21, 1935 – Hunyo 30, 1946
Bansa Flag of the United States (1912-1959).svg Flag of the Philippines (navy blue).svg Komonwelt ng Pilipinas
Uri Hukbong Katihan
Gampanin Pangmilitar ng Pwersang Lupa
Sukat 100,000–300,000 hukbo (1935–1942)
400,000–600,000 hukbo (1942–1944)
500,000–800,000 hukbo (1944–1946)
Bahagi ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas (1935–1946)
Dulong Silangan ng Sandatahang Lakas ng Estados Unidos(1941–1946)
Sandatahang Lakas ng Estados Unidos sa Pilipinas - Hilagang Luzon (1942–1946)
Mga pakikipaglaban Ikalawang Digmaang Pandaigdig
Mga palamuti Kampanyang Medalya ng Asyatiko-Pasipiko
Tanggulang Medalya ng Pilipinas
Kalayaan ng Medalya ng Pilipinas
Pagpapalayang Medalya ng Pilipinas
Katapangang Medal ng Pilipinas
Pangkat ng Pagsiping Pampanguluhan ng Pilipinas
Medalyang Pagtatagumpay ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig
Mga komandante
Punong Heneral Heneral Douglas MacArthur (USAFFE)
Natatanging
mga komandante
Magat Heneral Jose J. Delos Reyes, AFP (1936)
Magat Heneral Paulino Santos, AFP (1936)
Magat Heneral Basilio J. Valdez, AFP (1939–1945)
Magat Heneral Rafael Jalandoni, AFP (1945–1946)

Ang Hukbong Katihan ng Komonwelt ng Pilipinas o Hukbong Katihan ng Malasariling Pamahalaan ng Pilipinas (Ingles: Philippine Commonwealth Army o Commonwealth Army of the Philippines Espanyol Ejercito Mancomunidad Filipina o Ejercito Mancomunidad de Filipinas) ay ang pangunahing lugar ng pagpapatupad ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas (1935-1946), nagmumula sa ilalim ng kontrol ng darating sa ilalim ng kontrol ng Dulong Silangan ng Sandatahang Lakas ng Estados Unidos o United States Armed Forces in the Far East (USAFFE) (1941-1946) sa mga sumusunod ng pagpasok ng Estados Unidos noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig at mga halimbawa ng pagsakop ng mga Hapon ng Pilipinas - nakaligtas agad ng mga pangkat ng militar sa Pilipinas ay nagmula sa ilalim ng Sandatahang Lakas ng Estados Unidos sa Pilipinas - Hilagang Luzon o United States Armed Forces in the Philippines - Northern Luzon (USAFIP-NL) (1942-1946).

Ito ay itinatag noong Disyembre 21, 1935 sa tanggap ng punong himpilan sa Kabiserang Lungsod ng Maynila, Komonwelt ng Pilipinas (1935-1942, 1945-1946) at ang ilang mga pangunahing punong himpilan ay aktibo sa buong lalawigan sa Pilipinas sa panahon ng pamahalaang Komonwelt (1935-1946) at nakaligtas ng pangkat ng militar ay nakipaglaban natin sa pagsakop ng mga Hapones noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig (1942-1945) ay nagmula sa pangunahing pakikipag-ugnayan ng mga operasyon ng pakikipaglaban ng militar ng Imperyong Hapon sa Pilipinas ay sumusuporta ng mga tropang kinaroroonan ng Hukbong Pamayapa ng Pilipinas, mga pangkat ng mga gerilya at ang pwersang militar ng Estados Unidos ay lumaban agad ng Sandatahang Lakas ng Imperyong Hapones.

Ang mga pamumunong heneral ng Hukbong Katihan ng Komonwelt ng Pilipinas kabilang ito si Magat Heneral Jose J. Delos Reyes (Enero– May0 1936), Magat Heneral Paulino Santos (Mayo–Disyembre 1936), Magat Heneral Basilio J. Valdez (1939-1945) at Magat Heneral Rafael Jalandoni (1945-1946). Habang ito ang pinunong komandante ng Sandatahang Lakas ng Pilipinas sa ilalim ng Hukbong Katihan ng Komonwelt ng Pilipinas kabiang ito ni Pangulong Manuel Luis Quezon (1935-1944), Pangulong Sergio Osmena (1944-1946) at Pangulong Manuel Roxas (1946). Ang Amerikanong Heneral Douglas MacArthur ay pinuno ng Dulong Silangan ng Sandatahang Lakas ng Estados Unidos o United States Armed Forces in the Far East at nagiging Punong Heneral ng Hukbong Katihan ng Komonwelt ng Pilipinas.

Mga pinagmulan[baguhin | baguhin ang batayan]

Kasaysayan[baguhin | baguhin ang batayan]

Komandante[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga pangkat ng regular[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga sukat[baguhin | baguhin ang batayan]

Bilang ng mga Kawal Taon Pangangalap Samahan ng Pagsali
Paunang Digmaan (1935–1941)
100,000–150,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1935 Kalalakihang Sibilyan
160,000–200,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1936 Kalalakihang Sibilyan
200,000–215,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1938 Kalalakihang Sibilyan
220,000–245,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1939 Kalalakihang Sibilyan
246,000–250,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1940 Kalalakihang Sibilyan
255,000–300,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1941 (bago-mag Ikalawang Digmaang Pandaigdig at ang Pagsalakay ng mga Hapon) Kalalakihang Sibilyan
Sa Ilalim ng Pagsakop ng mga Hapon (1941–1945)
315,000–350,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1941 (Hanggang pag-urong ng mga tropang Pilipino at Amerikano sa pamamagitan ng paglusob ng mga Hapones sa panahon ng pagsalakay) Kalalakihang Sibilyan at mga Gerilya Kinilalang Gerilya at ang pagbabalik ng Militar ng Malasariling Pamahalaan
355,000–399,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1942 (Hanggang pag-urong ng mga tropang Pilipino at Amerikano sa pamamagitan ng paglusob ng mga Hapones sa panahon ng pagsalakay) Kalalakihang Sibilyan at mga Gerilya Kinilalang Gerilya at ang pagbabalik ng Militar ng Malasariling Pamahalaan
400,000–450,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1942 to 1943 Kalalakihang Sibilyan at Pinapalitan ng Papalabas na Maging Gerilya
455,000–498,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1943 to 1944 Kalalakihang Sibilyan at Pinapalitan ng Papalabas na Maging Gerilya
500,000–700,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1944 to 1945 (Sa Panahon ng mga Pagpapalaya ng mga Magkaanib) Kalalakihang Sibilyan at Pinapalitan ng Papalabas na Maging Gerilya
Pagtatapos ng Ikalawang Digmaang Dandaigdig hanggang sa Katapusan ng Malasariling Pamahalaan (1945–1946)
715,000–750,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1945 Kalalakihang Sibilyan
755,000–800,000 lokal ng hukbo at opisyal ng militar 1946 Kalalakihang Sibilyan

Mga biktima[baguhin | baguhin ang batayan]

Lugar Namatay Nasugatan Nabihag Kabuuan
Pagsalakay ng mga Hapon (1941–1942)
Tangway ng Bataan 10,000 20,000 75,000 105,000
Pulo ng Corregidor 800 1,000 11,000 12,800
Hilaga at Timog Luzon 30,000 45,000 160,000 235,000
Gitnang Luzon 15,000 28,000 125,000 168,000
Visayas at Mindanao 38,000 42,000 160,000 240,000
Pagsakop ng mga Hapon (1942–1944)
Hilagang Luzon 1,500 3,300 kawalan 4,800
Gitnang Luzon 1,800 2,575 kawalan 4,375
Katimugang Luzon at Tangway ng Bicol 3,700 6,160 kawalan 9,860
Batanes, Mindoro, Marinduque, Palawan, Romblon, Masbate at Catanduanes 5,500 9,387 kawalan 14,887
Rehiyon ng Visayas 3,000 8,765 kawalan 11,765
Leyte at Samar 2,900 4,550 kawalan 7,450
Mindanao at Sulu 4,700 7,536 kawalan 12,236
Pagpapalaya (1944–1945)
Lungsod ng Maynila 3,079 6,150 kawalan 9,229
Hilagang Luzon 12,000 39,700 kawalan 51,700
Gitnang Luzon 15,000 27,100 kawalan 42,100
Katimugang Luzon at Tangway ng Bicol 20,000 42,700 kawalan 62,700
Batanes, Mindoro, Marinduque, Palawan, Romblon, Masbate at Catanduanes 45,000 64,000 kawalan 109,000
Rehiyon ng Visayas 12,000 36,300 kawalan 48,300
Leyte at Samar 7,000 15,000 kawalan 82,000
Mindanao at Sulu 15,000 32,100 kawalan 47,100

Punong himpilan at mga base[baguhin | baguhin ang batayan]

Kasangkapan[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga uniporme[baguhin | baguhin ang batayan]