Katinig na Pulmoniko

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
(Idinirekta mula sa Pulmonikong Katinig)
Jump to navigation Jump to search

Ang isang pulmonikong katinig ay isang katinig na ginawa ng presyon ng hangin mula sa mga baga, kumpara sa mga katinig na ehektibo, implosibo at lagutok.

Karamihan sa mga wika ay may mga pulmonikong katinig lamang. Ayon kay Ian Maddieson, sa kanyang pagsuri sa 566 na wika, [1] [2] natagpuan na lamang ang 152 ay may mga ehektibo, implosibo, o mga lagutok (o dalawa o tatlo sa mga uri na ito) - iyon ay, 73% ng mga nabubuhay na wika sa mundo ay may pulmonikong katinig lamang. Tingnan ang mga glotalikong kating at mga lagutok na katinig para sa karagdagang impormasyon sa ditribusyon ng mga di-pulmonikong katinig.

Tsart[baguhin | baguhin ang batayan]

IPA: Mga Pulmonikong Katinig
Lugar Labyal Koronal Dorsal Laryngeal
Nasal m ɱ n ɳ̊ ɳ ɲ̊ ɲ ŋ̊ ŋ ɴ
Stop p b t d ʈ ɖ c ɟ k ɡ q ɢ ʡ ʔ
Sibilant affricate ts dz t̠ʃ d̠ʒ ʈʂ ɖʐ t̠ɕ d̠ʑ
Non-sibilant affricate p̪f b̪v t̪θ d̪ð tɹ̝̊ dɹ̝ t̠ɹ̠̊˔ d̠ɹ̠˔ ɟʝ kx ɡɣ ʡħ ʔh
Sibilant fricative s z ʃ ʒ ʂ ʐ ɕ ʑ
Non-sibilant fricative ɸ β f v θ̼ ð̼ θ ð θ̠ ð̠ ɹ̠̊˔ ɹ̠˔ ɻ˔ ç ʝ x ɣ χ ʁ ħ ʕ ʢ h ɦ
Approximant ʋ̥ ʋ ɹ̥ ɹ ɻ̊ ɻ j ɰ̊ ɰ ʔ̞
Flap/tap ⱱ̟ ɾ̼ ɾ̥ ɾ ɽ̊ ɽ ɢ̆ ʡ̮
Trill ʙ̥ ʙ r ɽ̊ɽ̊ ɽɽ ʀ̥ ʀ ʜ ʢ
Lateral affricate ʈɭ̊˔ cʎ̥˔ kʟ̝̊ ɡʟ̝
Lateral fricative ɬ ɮ ɭ̊˔ ʎ̥˔ ʎ̝ ʟ̝̊ ʟ̝
Lateral approximant l ɭ̊ ɭ ʎ̥ ʎ ʟ̥ ʟ ʟ̠
Lateral flap/tap ɺ ɺ̢ ʎ̮ ʟ̆

Where symbols appear in pairs, the leftmost represents a voiceless consonant, and the rightmost represents a voiced consonant.

Shaded areas denote articulations judged to be impossible.

Tingnan din[baguhin | baguhin ang batayan]

  • Ehektibong katinig
  • Implosibong katinig
  • lagutok na katinig
  • Airstream na mekanismo

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. Ian Maddieson (2008) "Glottalic Consonants". In: Martin Haspelmath & Matthew S. Dryer & David Gil & Bernard Comrie (eds.) The World Atlas of Language Structures Online. Munich: Max Planck Digital Library, chapter 7. Available online at http://wals.info/feature/7. Accessed on 18 January 2011
  2. Ian Maddieson (2008) "Presence of Uncommon Consonants". In: Martin Haspelmath & Matthew S. Dryer & David Gil & Bernard Comrie (eds.) The World Atlas of Language Structures Online. Munich: Max Planck Digital Library, chapter 19. Available online at http://wals.info/feature/19. Accessed on 18 January 2011