Susuman

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Jump to navigation Jump to search
Susuman
Сусуман (Wikang Ruso)
-  Lungsod[1]  -
Centr susumana.jpg
Tanawin ng kabayanan ng Susuman
Map of Russia - Magadan Oblast (2008-03).svg
Lokasyon ng Magadan Oblast sa Rusya
Susuman is located in Magadan Oblast
Susuman
Susuman
Lokasyon ng Susuman sa Magadan Oblast
Koordinado: 62°47′N 148°10′E / 62.783°N 148.167°E / 62.783; 148.167Mga koordinado: 62°47′N 148°10′E / 62.783°N 148.167°E / 62.783; 148.167
Coat of Arms of Susuman (Magadan oblast).png
Flag of Susuman (Magadan Oblast).svg
Sagisag
Flag
Kalagayang administratibo (as of Nobyembre 2012)
BansaRusya
Kasakupang pederalMagadan Oblast[1]
Distritong administratiboSusumansky District[1]
Sentrong administratibo ngSusumansky District[1]
Kalagayang munisipal (as of Nobyembre 2012)
Distritong munisipalSusumansky Municipal District[2]
Urban na kapookanSusuman Urban Settlement[2]
Sentrong administratibo ngSusumansky Municipal District,[3] Susuman Urban Settlement[2]
Estadistika
Populasyon (Sensus ng 2010)5,855 inhabitants[4]
Pook ng orasMAGST (UTC+12:00)
Itinatag1936[kailangan ng sanggunian]
Katayuang Lungsod mula noong1964[kailangan ng sanggunian]
(Mga) kodigo postal[5]686314
(Mga) kodigong pantawag+7 41345[kailangan ng sanggunian]
Websayt

Ang Susuman (Ruso: Сусума́н) ay isang lungsod at ang sentrong pampangasiwaan ng Distrito ng Susumansky sa Magadan Oblast, dulong-silangang bahagi ng Rusya. Matatagpuan ito sa Ilog Berelyokh, 650 kilometro (400 milya) hilagang-kanluran ng Magadan, ang sentrong pampangasiwaan ng oblast. Populasyon: 5,855 (Senso 2010);[4] 7,833 (Senso 2002);[6] 16,818 (Senso 1989).[7]

Kasaysayan[baguhin | baguhin ang batayan]

Susuman noong dekada-1960.

Itinatag ang Susuman noong 1936 bilang isang pamayanan ng isang sovkhoz na tinawag na Susuman, na mula sa kalapit na ilog na may kaparehong pangalan.[kailangan ng sanggunian] Noong 1938, higit na pinalawak ang pamayanan upang maging sentro ng pagmimina ng ginto sa kanlurang bahagi ng kasalukuyang Magadan Oblast sa ilalim ng pamamahala ng Dalstroy. Malakihang nakadepende ang mga gawaing industriyal sa rehiyon (tulad ng pagmimina ng ginto) sa mga corrective labor camp ng sistemang Gulag, kasama ang isang malaking bilang na nagpapatakbo sa lugar ng Susuman. Mula 1949 hanggang 1956, ang Susuman ay base para sa isa sa mga pinakamalaking corrective labor camp ng Unyong Sobyet, ang Zaplag ng programang Dalstroy. Sa panahong ito, umaabot sa 16,500 bilanggo ang itinago sa mga kampo.

Binigyan ng pambayan na katayuan ang Susuman noong 1964.[kailangan ng sanggunian]

Sa panahong kasunod ng Unyong Sobyet, bumaba ang populasyon ng lungsod mula sa mga 18,000 katao noong 1991, pababa sa 5,855 katao magmula noong senso 2010.

Heograpiya[baguhin | baguhin ang batayan]

Matatagpuan ang lungsod sa rehiyong Kolyma malapit sa tagpuan ng Ilog Susuman at Ilog Berelyokh. Nakapuwesto ang lungsod sa M56 Kolyma Highway, isang hindi-nakaaspalto na daan na kadalasang kilala bilang "Daan ng mga Buto" ("Road of the Bones"), na nag-uugnay ng Yakutsk sa Magadan.

Ekonomiya[baguhin | baguhin ang batayan]

Malakihang nakadepende ang ekonomiya ng lungsod sa katayuan nito bilang isa sa mga sentro ng pagmimina ng ginto sa rehiyon.

Dating pinaglilingkuran ito ng Paliparan ng Susuman na ginawa ngayong monasteryo at simbahang Russian Orthodox.

Demograpiya[baguhin | baguhin ang batayan]

Historical population
TaonPop.±%
1959 13,310—    
1970 12,643−5.0%
1979 16,025+26.7%
1989 16,818+4.9%
2002 7,833−53.4%
2010 5,855−25.3%
Senso 2010: [4]; Senso 2002: [8]; Senso 1989: [9]

Klima[baguhin | baguhin ang batayan]

Ang Susuman ay may matinding tuyong-taglamig na klimang subartiko (Koppen climate classification Dwd/Dwc), na may lubhang maginaw at tuyong taglamig at maigsi ngunit banayad na tag-init. Isa ito sa mga pinakamalamig na tinitirhang pamayanan sa mundo, na may taun-taon na tamtamang temperatura na −12.5 °C (9.5 °F)

Malak ng kapanahunan sa Susuman (1937-2012)
Buwan Ene Peb Mar Abr May Hun Hul Ago Set Okt Nob Dis Taunan
Sukdulang taas °S (°P) −5.2
(22.6)
−5.2
(22.6)
0.2
(32.4)
12.1
(53.8)
26.1
(79)
32.0
(89.6)
35.0
(95)
33.0
(91.4)
24.4
(75.9)
11.3
(52.3)
2.1
(35.8)
−1.6
(29.1)
35
(95)
Balasaking taas °S (°P) −33.7
(−28.7)
−28.2
(−18.8)
−17.6
(0.3)
−4.9
(23.2)
8.0
(46.4)
18.6
(65.5)
21.2
(70.2)
17.7
(63.9)
8.7
(47.7)
−8
(18)
−25.2
(−13.4)
−33.6
(−28.5)
−6.4
(20.5)
Arawang tamtaman °S (°P) −37.9
(−36.2)
−33.6
(−28.5)
−25.4
(−13.7)
−12.7
(9.1)
1.9
(35.4)
11.2
(52.2)
13.9
(57)
10.6
(51.1)
2.8
(37)
−13.6
(7.5)
−29.7
(−21.5)
−37.5
(−35.5)
−12.5
(9.49)
Balasaking baba °S (°P) −42.1
(−43.8)
−39
(−38)
−33.1
(−27.6)
−20.5
(−4.9)
−4.3
(24.3)
3.8
(38.8)
6.5
(43.7)
3.4
(38.1)
−3.2
(26.2)
−19.2
(−2.6)
−34.2
(−29.6)
−41.4
(−42.5)
−18.6
(−1.5)
Sukdulang baba °S (°P) −60.6
(−77.1)
−59.9
(−75.8)
−53.7
(−64.7)
−44
(−47)
−27.5
(−17.5)
−8.8
(16.2)
−4.1
(24.6)
−11.1
(12)
−24.3
(−11.7)
−44.7
(−48.5)
−53.8
(−64.8)
−58.5
(−73.3)
−60.6
(−77.1)
Balasaking kadanligan mm (dali) 9.0
(0.354)
7.2
(0.283)
4.3
(0.169)
5.8
(0.228)
13.7
(0.539)
44.6
(1.756)
58.3
(2.295)
58.5
(2.303)
30.6
(1.205)
16.5
(0.65)
11.6
(0.457)
10.7
(0.421)
270.8
(10.66)
Araw ng balasaking kadanligan (≥ 0.1 mm) 13.9 11.8 8.1 6.1 7.4 12.7 13.7 13.2 10.2 11.6 13.5 13.1 135.3
Buwanang tamtaman ng sikat ng araw 20 89 213 283 273 291 274 223 152 132 53 10 2,013
Sanggunian: climatebase.ru (1937-2012)[10]

Talasanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

Talababa[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 Maling banggit (Hindi tamang <ref> tag; walang binigay na teksto para sa refs na may pangalang MagadanO_adm); $2
  2. 2.0 2.1 2.2 Maling banggit (Hindi tamang <ref> tag; walang binigay na teksto para sa refs na may pangalang MagadanO_mun2); $2
  3. Law #511-OZ
  4. 4.0 4.1 4.2 Russian Federal State Statistics Service (2011). "Всероссийская перепись населения 2010 года. Том 1" [2010 All-Russian Population Census, vol. 1]. Всероссийская перепись населения 2010 года [2010 All-Russia Population Census] (sa Ruso). Russian Federal State Statistics Service.
  5. Почта России. Информационно-вычислительный центр ОАСУ РПО. (Russian Post). Поиск объектов почтовой связи (Postal Objects Search) (sa Ruso)
  6. Russian Federal State Statistics Service (21 May 2004). "Численность населения России, субъектов Российской Федерации в составе федеральных округов, районов, городских поселений, сельских населённых пунктов – районных центров и сельских населённых пунктов с населением 3 тысячи и более человек" [Population of Russia, Its Federal Districts, Federal Subjects, Districts, Urban Localities, Rural Localities—Administrative Centers, and Rural Localities with Population of Over 3,000] (XLS). Всероссийская перепись населения 2002 года [All-Russia Population Census of 2002] (sa Ruso).
  7. "Всесоюзная перепись населения 1989 г. Численность наличного населения союзных и автономных республик, автономных областей и округов, краёв, областей, районов, городских поселений и сёл-райцентров" [All Union Population Census of 1989: Present Population of Union and Autonomous Republics, Autonomous Oblasts and Okrugs, Krais, Oblasts, Districts, Urban Settlements, and Villages Serving as District Administrative Centers]. Всесоюзная перепись населения 1989 года [All-Union Population Census of 1989] (sa Ruso). Институт демографии Национального исследовательского университета: Высшая школа экономики [Institute of Demography at the National Research University: Higher School of Economics]. 1989 – via Demoscope Weekly.
  8. Russian Federal State Statistics Service (21 May 2004). "Численность населения России, субъектов Российской Федерации в составе федеральных округов, районов, городских поселений, сельских населённых пунктов – районных центров и сельских населённых пунктов с населением 3 тысячи и более человек" [Population of Russia, Its Federal Districts, Federal Subjects, Districts, Urban Localities, Rural Localities—Administrative Centers, and Rural Localities with Population of Over 3,000] (XLS). Всероссийская перепись населения 2002 года [All-Russia Population Census of 2002] (sa Ruso).
  9. "Всесоюзная перепись населения 1989 г. Численность наличного населения союзных и автономных республик, автономных областей и округов, краёв, областей, районов, городских поселений и сёл-райцентров" [All Union Population Census of 1989: Present Population of Union and Autonomous Republics, Autonomous Oblasts and Okrugs, Krais, Oblasts, Districts, Urban Settlements, and Villages Serving as District Administrative Centers]. Всесоюзная перепись населения 1989 года [All-Union Population Census of 1989] (sa Ruso). Институт демографии Национального исследовательского университета: Высшая школа экономики [Institute of Demography at the National Research University: Higher School of Economics]. 1989 – via Demoscope Weekly.
  10. "climatebase.ru" (sa Russian). Hinango noong Pebrero 15, 2017.

Mga pinagkunan[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga kawing panlabas[baguhin | baguhin ang batayan]