Kabundukan ng Zambales

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
(Idinirekta mula sa Bulubundukin ng Zambales)
Jump to navigation Jump to search
Kabundukan ng Zambales
Kanlurang Cordillera
SanNarciso,Zambalesjf0676 13.JPG
Tanawin ng Kabundukan ng Zambales mula sa San Narciso, Zambales
Highest point
PeakMount Tapulao (aka High Peak) (Zambales)
Elevation2,037 m (6,683 ft)
Mga koordinado15°28′51″N 120°7′16″E / 15.48083°N 120.12111°E / 15.48083; 120.12111
Dimensions
Length180 km (110 mi) N-S
Area300 km² (120 sq mi)
Geography
Zambales Mountains topographic map.svg
Zambales Mountains topographic map
CountryPilipinas
Lalawigan
RegionIII & I
Range coordinates15°41′N 120°05′E / 15.68°N 120.08°E / 15.68; 120.08Mga koordinado: 15°41′N 120°05′E / 15.68°N 120.08°E / 15.68; 120.08

Ang Kabundukan ng Zambales o Bulubundukin ng Zambales (Ingles: Zambales Mountains o Zambales Mountain Range) ay isang kabundukan o bulubundukin (mabundok na pook o hanay ng mga bundok) na nasa kanlurang Luzon ng Pilipinas. Ang mga bundok na ito ang naghihiwalay sa gitnang kapatagan magmula sa Dagat ng Timog Tsina. Ang pinaka nakaungos na seksiyon nito ay nakikilala bilang Kabundukan ng Cabusilan na binubuo ng Bulkang Pinatubo (Bundok Pinatubo), Bundok Negron, at Bundok Cuadrado, na pinaniniwalaang mga labi ng ninuno nitong tuktok ng Bulkang Pinatubo. Ang pinakamataas na elabasyon (kataasan o tayog) ng kabundukan ay ang Bundok Tapulao, na nakikilala rin bilang Mataas na Tuktok (High Peak), na nasa lalawigan ng Zambales na may taas na umaabot sa 2,037 metre (6,683 ft).

Laki[baguhin | baguhin ang batayan]

Ang Kabundukan ng Zambales ay mayroong area o pook na 300 square kilometre (120 mi kuw)[1] na umaabot mula sa Hilaga hanggang sa Timog magmula sa kabundukan ng hilaga ng lalawigan ng Pangasinan, ang buhong kahabaan ng Zambales, hanggang sa dulo ng Tangway ng Bataan sa timog na pumapaligid sa Look ng Maynila.[2] Ang kabundukan ay binubuo rin ng mga bundok na nasa mga munisipalidad ng Bamban, Capas, San Jose, San Clemente, Mayantoc, Santa Ignacia at ilang mga burol na nasa Camiling sa lalawigan ng Tarlac. Sa Pampanga, kinabibilangan ito ng mga bundok na nasa loob ng Floridablanca, Porac, Lungsod ng Angeles at Mabalacat.

Mga bulkan[baguhin | baguhin ang batayan]

Bagaman mayroong mga simulaing bulkan ang mga bundok,[2] Ang Bundok Pinatubo lamang ang tanging buhay na bulkan sa loob ng kabundukan. Ang pagsabog nito noong Hunyo 15, 1991 ay ang pangalawang pinakamalakas na pagsabog ng bulkan noong ika-20 daantaon pagkaraan ng pagsabog ng Novarupta sa Alaska, Estados Unidos noong 1912. Ang pagsabog ng bulkan, na naging kumpikado dahil sa pagdating ng bagyong Yunya, na nagpabalot sa rehiyon ng makapal na abo ng bulkan at lahar, kasama na ang base militar ng Estados Unidos na Clark Field na nasa Lungsod ng Angeles, Pampanga.

Tingnan din[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. "Zambales Mountains". NewCAPP. Nakuha noong 2012-02-16.
  2. 2.0 2.1 Smith, Warren D. (1913). "Journal of Geology, Vol. 21 - The Geology of Luzon, P.I.", pp. 39-40. Pamantasan ng Chicago, Departamento ng Heolohiya.