Lumban

Mula sa Wikipedia, ang malayang ensiklopedya
(Idinirekta mula sa Lumban, Laguna)
Jump to navigation Jump to search
Lumban

Bayan ng Lumban
Lumban,Lagunajf4771 01.JPG
Mapa ng Laguna na nagpapakita ng lokasyon ng Lumban.
Mapa ng Laguna na nagpapakita ng lokasyon ng Lumban.
Lumban is located in Pilipinas
Lumban
Lumban
Lokasyon sa Pilipinas
Mga koordinado: 14°18′N 121°28′E / 14.3°N 121.47°E / 14.3; 121.47Mga koordinado: 14°18′N 121°28′E / 14.3°N 121.47°E / 14.3; 121.47
BansaPilipinas
RehiyonCalabarzon (Rehiyong IV-A)
LalawiganLaguna
DistritoPang-apat na Distrito ng Laguna
Mga barangay18
Pamahalaan
 • Punong-bayanRolan Ubatay
 • Manghalalal22,037 botante (2019)
Lawak
[1]
 • Kabuuan40.53 km2 (15.65 milya kuwadrado)
Populasyon
 (Senso ng 2015)
 • Kabuuan30,652
 • Kapal760/km2 (2,000/milya kuwadrado)
 • Kabahayan
6,933
Ekonomiya
 • Kaurian ng kitaika-3 klase ng kita ng bayan
 • Kita₱98,607,206.75 (2016)
Kodigong Pangsulat
4014
PSGC
043413000
Kodigong pantawag49

Ang Bayan ng Lumban ay isang ika-4 na klaseng bayan sa lalawigan ng Laguna, Pilipinas. Ayon sa 2015 senso, ito ay may populasyon na 30,652 sa may 6,933 na kabahayan. Ika-apat na pinakamalaking bayan ang Lumban sa lalawigan ng Laguna.

Mga Barangay[baguhin | baguhin ang batayan]

Ang bayan ng Lumban ay nahahati sa 18 mga barangay.

  • Bagong Silang
  • Balimbingan (Pob.)
  • Balubad
  • Caliraya
  • Concepcion
  • Lewin
  • Maracta (Pob.)
  • Maytalang I
  • Maytalang II
  • Primera Parang (Pob.)
  • Primera Pulo (Pob.)
  • Salac (Pob.)
  • Segunda Parang (Pob.)
  • Segunda Pulo (Pob.)
  • Santo Niño (Pob)
  • Wawa
  • Kulyon (uninhabited)
  • Binayuyo(uninhabited)

Tungkol sa[baguhin | baguhin ang batayan]

Kilala bilang "Embroidery Capital ng Pilipinas" at tahanan ng humigit-kumulang 32,298 kapayapaan, mapagmahal, masipag at mapagpatuloy na mga naninirahan. Itinatag noong 1582, ang munisipalidad ay nagho-host din ng dalawang (2) Hydro Power Plants na may pinagsamang kapasidad na 373 MW. Matatagpuan ito humigit-kumulang na 105 kilometro timog ng Maynila.

Etimolohiya[baguhin | baguhin ang batayan]

Sinabi ng alamat na nakuha ni Lumban ang pangalan nito mula sa isang puno. Ang mga kwentong dating, na ipinasa mula sa mga ninuno hanggang sa mga susunod na henerasyon ay nagsasalaysay kung paano unang dumating sa lugar ang mga mananakop na Espanyol at namangha sila sa mga puno ng lumbang na lumalagong sagana sa lugar na sinasakop ngayon ng simbahang Katoliko at ng munisipal na gusali. Sinasabing ang mga punong lumbang na ito ay lumaki mula sa mga binhi na itinanim ng mga mangangalakal na Tsino na pinatay ang mga paninda at kalakal para sa mga katutubong produkto, mula ikasiyam hanggang ikalabindalawang siglo. Pagkatapos lamang ng kanilang pagdating sa mga Espanyol na ang lugar ay binigyan ng pangalang Lumbang. Ang titik na "g" ay kalaunan ay tinanggal mula sa pagbaybay para sa euphonic na mga kadahilanan at din para sa kaginhawaan ng dila ng Espanya.

Kasaysayan[baguhin | baguhin ang batayan]

Isa ang bayan ng Lumban sa mga pinakamatatandang bayan sa lalawigan ng Laguna. Ang kabisera ng lalawigan, ang Santa Cruz, pati na rin ang Cavinti at ang bantog na Pagsanjan, ay dating bahagi ng Lumban. Dito matatagpuan ang Lawa ng Caliraya. Ang bayan ng Lumban ay nasa layong 104 kilometro timog silangan ng Maynila, ang kabisera ng bansa. Malaki ang ginampanan na bahagi ng Lumban hindi lamang sa kasaysayan ng Laguna, gayundin sa kasaysayan ng Pilipinas. Isa ito sa mga sentro ng sining ng lalawigan noong panahon ng mga Kastila, at isang patunay ang pagkakaroon ng paaralan kung saan itinuturo ang musika.

Lokasyong Geographic[baguhin | baguhin ang batayan]

Ang Munisipalidad ng Lumban ay matatagpuan sa silangang baybayin ng Laguna de Bay, mga 105 kilometro timog ng Metropolitan Manila. Ang bayan ay nakasalalay sa mga heyograpikong coordinate ng 14 17 'latitude at 121 27' longtitude. Ito ay hangganan sa hilaga ng Munisipalidad ng Kalayaan (Laguna) sa hilagang-silangan ng Lungsod ng Quezon, sa timog-silangan ng Cavinti (Laguna), sa timog-silangan ng Pagsanjan (Laguna) at sa hilagang-kanluran ng Laguna de Bay. Ang pangkalahatang topograpiya ni Lumban ay payak at unti-unting tumataas na slope patungo sa silangang bahagi na aakyat sa bundok ng Sierra Madre. Saklaw ng slope mula 0-3% hanggang 5% at mas mataas pa. Ang pinakamababang bahagi sa Kanlurang bahagi sa baybayin ng Laguna Lake ay 0-1% at sa pangkalahatan ay tumataas hanggang 3% hanggang sa kanlurang bahagi ng dalisdis ng Barangay Balubad. Ang pinakamataas na slope ay nagsisimula sa base ng Barangay Lewin na saklaw mula 15% sa itaas patungo sa pinakamataas na bahagi ng Barangay Caliraya.

Mga Pinagmulan ng Pangunahing Kita[baguhin | baguhin ang batayan]

Agrikultura, Pagbuburda

Mga patutunguhan ng Turista[baguhin | baguhin ang batayan]

Caliraya Recreation Center, Boundary Arch, San Sebastian Church, Caliraya Lake, at Embroidery Products Display Center

Mga Espesyal na Kaganapan[baguhin | baguhin ang batayan]

Pagdiriwang: Burdang Lumban Festival, Fluvial Parade, Piyesta ng San Sebastian

Kilala bilang "Embroidery Capital ng Pilipinas" at tahanan ng humigit-kumulang 32,298 kapayapaan, mapagmahal, masipag at mapagpatuloy na mga naninirahan. Itinatag noong 1582, ang munisipalidad ay nagho-host din ng dalawang (2) Hydro Power Plants na may pinagsamang kapasidad na 373 MW. Matatagpuan ito humigit-kumulang na 105 kilometro timog ng Maynila.

Demograpiko[baguhin | baguhin ang batayan]

Senso ng populasyon ng
Lumban
TaonPop.±% p.a.
1903 3,905—    
1918 4,288+0.63%
1939 5,954+1.58%
1948 7,516+2.62%
1960 9,719+2.16%
1970 13,289+3.17%
1975 14,842+2.24%
1980 17,360+3.18%
1990 19,773+1.31%
1995 21,996+2.02%
2000 25,936+3.60%
2007 28,443+1.28%
2010 29,470+1.30%
2015 30,652+0.75%
Sanggunian: PSA[2][3][4][5]

Sa senso noong 2015, ang populasyon ng Lumban, Laguna, ay 30,652 katao, [5] na may density na 760 mga naninirahan bawat square square o 2,000 mga naninirahan bawat square mile.

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. "Province: Laguna". PSGC Interactive. Quezon City, Philippines: Philippine Statistics Authority. Nakuha noong 12 Nobyembre 2016.
  2. Census of Population (2015). "Region IV-A (Calabarzon)". Total Population by Province, City, Municipality and Barangay. PSA. Nakuha noong 20 Hunyo 2016.
  3. Census of Population and Housing (2010). "Region IV-A (Calabarzon)". Total Population by Province, City, Municipality and Barangay. NSO. Nakuha noong 29 Hunyo 2016.
  4. Censuses of Population (1903–2007). "Region IV-A (Calabarzon)". Table 1. Population Enumerated in Various Censuses by Province/Highly Urbanized City: 1903 to 2007. NSO.
  5. "Province of Laguna". Municipality Population Data. Local Water Utilities Administration Research Division. Nakuha noong Disyembre 17, 2016.

Mga Kawing Panlabas[baguhin | baguhin ang batayan]