Adan at Eba
Mula sa Tagalog na Wikipedia, ang malayang ensiklopedya
Ayon sa Aklat ng Henesis sa Lumang Tipan ng Bibliya, sina Adan at Eba[1] ang unang lalaki at unang babae -- mga unang tao -- at mga magulang ng sangkatauhan. Si Adan ang pinakaunang tao at ama ng sangkatauhan, at si Eba ang pangalawang tao at ina ng sangkatauhan. Nilalang ng Diyos si Adan mula sa alabok sa lupa ayon sa wangis o kalarawan ng Diyos. Nagmula ang pangalang Adan o Adam mula sa wikang Ebreong nangangahulugang "buhay." Nilikha naman ng Diyos si Eba mula sa mga tadyang ni Adan. Hinango ang katawagang Eba mula sa salitang Ebreong may kahulugang "ina ng lahat ng mga may buhay" o "ina ng lahat ng mga nabubuhay." Iniligay ng Diyos sina Adan at Eba sa Halamanan ng Eden subalit napalayas sapagkat kinain nila ang ipinagbabawal na bunga mula sa puno ng kaalaman ng kabutihan at kasamaan.[1] Ayon kay Jose C. Abriol, bahagi lamang ng Eden ang halamanan ng Eden kaya pagkaraan ng pagkakasala nina Adan at Eba ay "naroroon pa rin sila sa Eden ngunit sa labas na ng halaman."[2]
Si Adan (Ingles: Adam, Kastila: Adan, Ebreo: אָדָם: ʼĀḏām, alabok; alikabok; tao; sangkatauhan; Arabe: آدم, ʼĀdam; Ge'ez: አዳ) at si Eba (Ingles: Eve, Kastila: Eva, Ebreo: חַוָּה, Ḥawwā, "isang nabubuhay"; Arabe: حواء, Ḥawwāʼ; Ge'ez: ሕይዋን, Hiywan) ang itinuturing na unang lalaki at babaeng nilikha ng Diyos sa mga pampananampalatayang mga aklat na Tora, Bibliya at Kuran.
Lumilitaw sa maraming mga aklat sina Adan at Eba sa marami pang mga aklat bukod pa sa Henesis, katulad ng sa Kuran, ang Buhay nina Adan at Eba, ang Talmud, at mga tekstong Nostiko. Kung minsan, kabilang na tinutukoy sa tradisyong Hudyo ang iba pang mga asawa ni Adan bukod kay Eba. Ihinarap ni Pablo ng Tarsus si Hesukristo bilang ang "bagong Adan" na nagdadala ng buhay imbis na kamatayan. Sinasagisag ng ahas sa Halamanan ng Eden si Satanas sa teolohiyang Kristiyano, at ang Pagbagsak (ang pagkain ng pinagbabawal na bunga) ang nagtatag at naglunsad ng kasalanang orihinal ng tao. Itinuturing ng mga Muslim na si Adan ang pinakaunang mga propeta ng Islam.
[baguhin] Larangan ng sining
Sa larangan ng sining ng paglililok, lumikha si Brancusi, isang bantog na manlililok mula sa Rumanya, ng isang akdang abstrakto at masalimuot na pinamagatan niyang Adan at Eba.[1]
[baguhin] Laro ng mga salita
Mayroong isang paglalaro ng mga titik ng mga salita at mga panitik sa wikang Ingles na gumagami sa mga pangalan nina Adan at Eba (Adam and Eve sa Ingles) na tinatawag na palindroma (o palindromo, mula sa Ingles na palindrome). Bilang isang paboritong laro ng mga sinaunang Griyego at Romano, maaaring basahin ang mga salita o pangungusap ng isang palindroma sa parehong paraan kahit na pausad o pabaliktad, o pakanan man o pakaliwa. Ipinapakiwaring naganap ang paggamit ng palindromang ito - bagaman hindi ganap na malinis ang kayarian - sa Halamanan ng Eden noong ipakilala ng unang lalaki ang kaniyang sarili sa unang babae. Sinabi ng lalaki, bilang pagpapakilala (nasa Ingles na pananalita dahil laro lamang) ang pangungusap na "Madam, I'm Adam." Nangangahulugan itong "Binibini, ako si Adan." Mapakanan man o mapakaliwa, gayon pa rin ang diwang mababasa mula sa Ingles na pagpapakilala ni Adan kay Eba.[1]
[baguhin] Sanggunian
- ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 "Adam and Eve". The New Book of Knowledge (Ang Bagong Aklat ng Kaalaman), Grolier Incorporated. (1977).
- ↑ Abriol, Jose C.. (2000). "Genesis 2, talababa bilang 8". Ang Banal na Biblia, Natatanging Edisyon, Jubileo A.D. Paulines Publishing House/Daughters of St. Paul (Lungsod ng Pasay) ISBN 9715901077.