Tetraquark

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Tumalon sa: nabigasyon, hanapin

Sa partikulong pisika, ang isang tetraquark ay isang hipotetikal na meson na binubuo ng apat na balensiyang(valence) mga quark. Sa prinsipyo, ang isang estadong tetraquark ay maaaring payagan sa kromodinamikang quantum na modernong teoriya ng interaksiyong malakas. Gayunpaman, wala pang nakukumpirmang ulat ng isang estadong tetraquark sa kasalukuyan. Ang anumang napatunayang estadong tetraquark ay magiging isang halimbawa ng eksotikong hadron na nasa labas ng klasipikasyong modelong quark. Noong 2003, ang isang partikulong temporaryong tinawag na X(3872) ng eksperimentong Belle sa Japan ay iminungkahi bilang isang kandidatong tetraquark[1] gaya ng orihinal na paghihinuha.[2] Ang pangalang X ay isang temporaryong pangalanan na nagmumungkahing may mga ilan pa ring katanungan tungkol sa mga susubukang katangian nito. Ang sumunod na bilang ang masa ng partiklulo sa MeV.

Noong 2004, ang estadong DsJ(2632) na nakita sa SELEX ng Fermilab ay iminungkahing posibleng kandidatong tetraquark. Noong 2009, inanunsiyo ng Fermilab na kanilang natuklasan ang isang partikulong temporaryong tinawag na Y(4140) na maaari ring isang tetraquark.[3]

Mayroon ding mga indikasyon na ang Y(4660) na natuklasan ng Belle noong 2007 ay maaaring isang estadong tetraquark gaya ng tinatalakay sa [4]

Noong 2010, ang dalawang mga pisika mula sa DESY at isang pisiko mula sa Quaid-i-Azam University ay muling nagsiyasat ng dating mga eksperimental na datos at nag-anunsiyo na sa may kinalaman sa ϒ(5S) meson (na isang anyo ng bottomonium), ang isang mahusay na nailarawan na resonansiyang tetraquark ay umiiral.[5][6]

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. D. Harris (13 April 2008). "The charming case of X(3872)". Symmetry Magazine. http://www.symmetrymagazine.org/breaking/2008/04/13/the-charming-case-of-x3872/. Hinango noong 2009-12-17. 
  2. L. Maiani, F. Piccinini, V. Riquer and A.D. Polosa (2005). "Diquark-antidiquarks with hidden or open charm and the nature of X(3872)". Physical Review D 71: 014028. arXiv:hep-ph/0412098. Bibcode 2005PhRvD..71a4028M. doi:10.1103/PhysRevD.71.014028. 
  3. http://www.universetoday.com/2009/03/18/new-particle-throws-monkeywrench-in-particle-physics/
  4. G. Cotugno, R. Faccini, A.D. Polosa and C. Sabelli (2010). "Charmed Baryonium". Physical Review Letters 104 (13): 132005. Bibcode 2010PhRvL.104m2005C. doi:10.1103/PhysRevLett.104.132005. 
  5. http://physicsworld.com/cws/article/news/42475
  6. A. Ali, C. Hambrock, M.J. Aslam (2010). "Tetraquark Interpretation of the BELLE Data on the Anomalous Υ(1S)π+π- and Υ(2S)π+π- Production near the Υ(5S) Resonance". Physical Review Letters 104 (16): 162001. Bibcode 2010PhRvL.104p2001A. doi:10.1103/PhysRevLett.104.162001. 

Mga panlabas na kawing[baguhin | baguhin ang batayan]