Seryo

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Tumalon sa: nabigasyon, hanapin
lanthanumceriumpraseodymium
-

Ce

Th
Kaanyuan
silvery white
Pangkalahatang Katangian
Pangalan, simbolo, bilang cerium, Ce, 58
Bigkas /ˈsɪəriəm/
Kategorya ng elemento lanthanide
Pangkat, Piryud, Bloke n/a6, f
Batayang atomikong bigat 140.116g·mol−1
Kompigurasyon ng elektron [Xe] 4f1 5d1 6s2[1]
Mga Elektron kada talukab 2, 8, 18, 19, 9, 2 (Larawan)
Pisikal na Katangian
Anyo solid
Densidad (malapit sa t.k.) 6.770 g·cm−3
Densidad ng likido sa m.p. 6.55 g·cm−3
Punto ng pagkalusaw 1068 K, 795 °C, 1463 °F
Punto ng pagkulo 3716 K, 3443 °C, 6229 °F
Init ng pagsasanib 5.46 kJ·mol−1
Init ng baporisasyon 398 kJ·mol−1
Espesipikong kapasidad sa init (25 °C) 26.94 J·mol−1·K−1
Presyur ng tampuok
P/Pa 1 10 100 1 k 10 k 100 k
at T/K 1992 2194 2442 2754 3159 3705
Katangiang Atomiko
Estadong oksidadyon 4, 3, 2, 1
(mildly basic oxide)
Elektronegatibidad 1.12 (Iskala ni Pauling)
Mga enerhiya sa pagbuo ng ion Una: 534.4 kJ·mol−1
Ikalawa: 1050 kJ·mol−1
Ikatlo: 1949 kJ·mol−1
Atomikong rayos 181.8 pm
Kobalenteng rayos 204±9 pm
Iba pa
Estruktura ng kristal face-centered cubic
Panunurang magnetiko paramagnetic[2]
Elektrikal na kasagwilan (r.t.) (β, poly) 828 nΩ·m
Termal na konduktibidad (300 K) 11.3 W·m−1·K−1
Termal na paglawak (r.t.) (γ, poly) 6.3 µm/(m·K)
Bilis ng tunog (thin rod) (20 °C) 2100 m/s
Modulus ni Young (γ form) 33.6 GPa
Shear modulus (γ form) 13.5 GPa
Bulk modulus (γ form) 21.5 GPa
Rasyo ni Poisson (γ form) 0.24
Katigasan ni Mohs 2.5
Katigasan ni Vickers 270 MPa
Katigasan ni Brinell 412 MPa
Bilang rehistrasyon ng CAS 7440-45-1
Pinakatumatagal na isotopo
Pangunahing artikulo: Mga isotopo ng cerium
iso NK Kalahating-buhay AP EP (MeV) PP
134Ce syn 3.16 d ε 0.500 134La
136Ce 0.185% >3.8×1016 y β+β+ 2.419 136Ba
138Ce 0.251% >1.5×1014 y β+β+ 0.694 138Ba
139Ce syn 137.640 d ε 0.278 139La
140Ce 88.450% Ang 140Ce ay tumatagal sa may 82 neutron
141Ce syn 32.501 d β 0.581 141Pr
142Ce 11.114% >5×1016 y ββ 1.417 142Nd
α 1.298 138Ba
144Ce syn 284.893 d β 0.319 144Pr

Ang Seryo o Cerium ay isang elementong kimikal na may simbolong Ce at bilang atomikong  58. Ito ay isang malambot, mapilak, at duktilong metal na madaling nag-ooksido sa hangin. Ito ay pinangalan sa unanong planeta na Ceres (na mismong ipinangalan kay Ceres na Diyosang Romano ng agrikultura). Ang seryo ang pinakasagana sa mga elementong bihirang mundo na bumubuo ng mga 0.0046% ng kortesa ng mundo sa timbang. Ito ay matatagpuan sa isang bilang ng mga mineral na ang pinakamahala ang monazite at bastnasite. Ang mga pangkalakalan (commercial) na aplikasyon ng seryo ay marami kabilang bilang mga katalista, aditibo sa panggatong upang mabawasn ang mga emisyon at sa salamit at mga enamel upang baguhin ang mga kulay nito. Ang oksidong seryo ay isang mahalagang bahagi ng mga pulbong pangkinis ng salamat at mga phospor na ginagamit sa mga screen at mga ilaw na flouroscent. Ito ay ginagamit rin sa "flint"(aktuwal na ferrocerium) ng mga lighter.

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]