Berilyo

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Tumalon sa: nabigasyon, hanapin
lithiumberylliumboron
-

Be

Mg
Kaanyuan
white-gray metallic
Pangkalahatang Katangian
Pangalan, simbolo, bilang beryllium, Be, 4
Bigkas /bəˈrɪliəm/ bə-RIL-ee-əm
Kategorya ng elemento alkaline earth metal
Pangkat, Piryud, Bloke 22, s
Batayang atomikong bigat 9.012182(3)g·mol−1
Kompigurasyon ng elektron [He] 2s2
Mga Elektron kada talukab 2, 2 (Larawan)
Pisikal na Katangian
Anyo solid
Densidad (malapit sa t.k.) 1.85 g·cm−3
Densidad ng likido sa m.p. 1.690 g·cm−3
Punto ng pagkalusaw 1560 K, 1287 °C, 2349 °F
Punto ng pagkulo 2742 K, 2469 °C, 4476 °F
Init ng pagsasanib 12.2 kJ·mol−1
Init ng baporisasyon 297 kJ·mol−1
Espesipikong kapasidad sa init (25 °C) 16.443 J·mol−1·K−1
Presyur ng tampuok
P/Pa 1 10 100 1 k 10 k 100 k
at T/K 1462 1608 1791 2023 2327 2742
Katangiang Atomiko
Estadong oksidadyon 2, 1[1]
(amphoteric oxide)
Elektronegatibidad 1.57 (Iskala ni Pauling)
Mga enerhiya sa pagbuo ng ion
(marami pa)
Una: 899.5 kJ·mol−1
Ikalawa: 1757.1 kJ·mol−1
Ikatlo: 14848.7 kJ·mol−1
Atomikong rayos 112 pm
Kobalenteng rayos 96±3 pm
Rayos Van der Waals 153 pm
Iba pa
Estruktura ng kristal hexagonal close packed
Panunurang magnetiko diamagnetic
Elektrikal na kasagwilan (20 °C) 36 nΩ·m
Termal na konduktibidad (300 K) 200 W·m−1·K−1
Termal na paglawak (25 °C) 11.3 µm·m−1·K−1
Bilis ng tunog (thin rod) (t.k.) 12870[2] m·s−1
Modulus ni Young 287 GPa
Shear modulus 132 GPa
Bulk modulus 130 GPa
Rasyo ni Poisson 0.032
Katigasan ni Mohs 5.5
Katigasan ni Vickers 1670 MPa
Katigasan ni Brinell 600 MPa
Bilang rehistrasyon ng CAS 7440-41-7
Pinakatumatagal na isotopo
Pangunahing artikulo: Mga isotopo ng beryllium
iso NK Kalahating-buhay AP EP (MeV) PP
7Be trace 53.12 d ε 0.862 7Li
γ 0.477 -
9Be 100% Ang 9Be ay tumatagal sa may 5 neutron
10Be trace 1.36×106 y β 0.556 10B

Ang berilyo o berilyum (Kastila: berilio, Ingles: beryllium, may sagisag na Be) ay isang elemento at metal na may katibayan sa init, korosyon, at kalawang. Natuklasan ito ni Louis Nicolas Vauquelin noong 1798. Ginagamit ang elementong ito para sa paggawa ng mga balangkas ng mga eruplano at ng mga sasakyang pangkalawakan, sa bila ng mga replektor sa nga reaktor na nukleyar. Kapag inihalo sa tanso, ginagamit ito bilang kontaktong elektrikal at ispring o muwelye. Kabilang sa mga katangian nito ang pagkakaroon ng atomikong bilang na 4, atomikong timbang na 9.0122, punto ng pagkatunaw na 1,278 °C, punto ng pagkulong 2,970 °C, espesipikong grabidad na 1.848, at V na 2.[3]

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. "Beryllium: Beryllium(I) Hydride compound data". bernath.uwaterloo.ca. http://bernath.uwaterloo.ca/media/252.pdf. Hinango noong 2007-12-10. 
  2. Lide, D. R., ed (2005). CRC Handbook of Chemistry and Physics (86th ed.). Boca Raton (FL): CRC Press. p. 14-39. ISBN 0-8493-0486-5. 
  3. Gaboy, Luciano L.. "Beryllium, berilyum, berilyo". Gabby's Dictionary, Praktikal na Talahuluganang Ingles-Filipino ni Gabby/Gabby's Practical English-Filipino Dictionary, GabbyDictionary.com.



Agham Ang lathalaing ito na tungkol sa Agham ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.