Gresya

Mula sa Tagalog na Wikipedia, ang malayang ensiklopedya

Tumalon sa: nabigasyon, hanapin
Republikang Helenika
Ελληνική Δημοκρατία
Ellinikí Dimokratía
MottoΕλευθερία ή θάνατος
Eleftheria i thanatos  (transliterasyon)
"Kalayaan o Kamatayan"
Pambansang awitΎμνος εις την Ελευθερίαν (Ímnos is tin Eleftherían) Hymn to Freedom
Location of  Gresya  (orange)

– on the European continent  (camel & white)
– in the European Union  (camel)                  [Legend]

Kabisera
(at Pinakamalaking lungsod)
Atenas
38°00′N 23°43′E / 38, 23.717
Opisyal na wika Griyego (Griyego)
Pamahalaan Parlamentoary republika
 -  Pangulo Karolos Papoulias
 -  Punong Ministro Kostas Karamanlis
 -  Pangulo ng Parlamento Anna Benaki-Psarouda
Pagkabuo
 -  Unang nakilalang sibilisasyong Griyego[1] c.3000 BC 
 -  Huling malayang estado[2] 1461 
 -  Kalayaan mula sa Imperyong Ottoman Marso 25, 1821 
 -  Kinilala 1829 
UE accession Enero 1, 1981
Lawak
 -  Kabuuan 131,990 km2 (ika-96)
50,944 sq mi 
 -  Tubig (%) 0.8669
Populasyon
 -  2006 estimate 11,125,179[3] (ika-74)
 -  2001 census 10,964,020[4] 
 -  Densidad 84/km2 (ika-108)
218/sq mi
GDP (PPP) 2007 IMF estimate
 -  Total $305.595 bilyon (ika-37)
 -  Per capita $27,360 (ika-27)
GDP (nominal) 2007 IMF estimate
 -  Total $341.826 bilyon (ika-27)
 -  Per capita $30,603 (ika-24)
Gini (2000) 35.44 (low
HDI (2004) Green Arrow Up Darker.svg 0.921 (high) (ika-24)
Pananalapi Euro ()[5] (EUR)
Sona ng oras EET (UTC+2)
 -  Summer (DST) EEST (UTC+3)
Internet TLD .gr[6]
Kodigong pantawag 30

Ang Gresya[7] (Ingles: Greece), opisyal na Republika ng Elenika (Griyego: Ελληνική Δημοκρατία, Ellinikí Dimokratía; tingnan din Talaan ng mga tradisyunal na mga Griyegong lugar), ay isang bansa sa katimugang Europa sa dulo ng Balkans.

Ang Gresya ay matatagpuan sa pagitan ng Europa, Asia, at Aprika. Dito naganap ang Klasikong Kabihasnan; naging pangunahing bahagi ng Silangang Imperyo Romano, at apat na siglo ng paghahari ng Imperyong Ottoman. Tinaguriang "Duyan ng Sibisasyong Kanluranin" at pinagmulan ng demokrasyang pamahalaan, pilosopiyang kanluranin, ang mga palarong Olimpiko, panitikang kanluranin, agham pampolitika, mga pangunahing prinsipyo ng karunungan, at teatro, ang kasaysayan ng Gresya ay mahaba at makulay, at ang kulturang naiwan nito ay naipamana rin mga lupain ng Hilagang Aprika, sa Gitnang Silangan, at naging basehan ng kultura ng Europa at ng tinatawag na Kanluran.

Sa ngayon, ang Gresya ay isang makabagong bansa, miyembro ng Unyong Europeo mula noong 1981. Ang kabisera ay Atenas, at ang ibang mga pangunahing lungsod ay Tesalonika, Patras, Heraklion, Bolos, at Larisa.

Mga nilalaman

[baguhin] Heograpiya

Ang Gresya ay nasa pagitan ng mga Silanganing at Kanluraning Europa.

  • nasa dulo ng timog ng Balkan Peninsula.
  • napapaligiran ng mga dagat: Aegean sa silangan, Ionian sa kanluran, Mediterranean sa timog.
  • klima: katamtaman at maaliwalas.
  • likas na kagandahan ng bansa: bughaw na kalangitan, kumikinang na karagatan ta magagandang tanawin.

[baguhin] Ang mga Griyego

Indo-Europeano - ninuno ng mga Griyego na mula sa Lambak ng Danube.

Apat na pangunahing tribong Griyego:

  1. Achaean
  2. Ionian - kinakatawan ng makasining na Athenian.
  3. Dorian - mandirigmang Spartan.
  4. Aetolian

Puwersa ng Pagkakaisa:

  1. Ibinibilang nilang sila'y mga griyego at ang ibang tao ay hindi griyego o mga barbarian.
  • Hellenes - ang kanilang sarili
  • Hellas - ang kanilang Bansa
  • Hellenic - ang kanilang sibilisasyon
  1. Nagsasalita sila ng iisang wika
  2. Meron silang klase ng pagsusulat
  3. Sumasamba sila sa iisang diyos at nagsasama-sama sa mga pangrelihiyong kapistahan.
  • Bundok Olympus - pinaniniwalaang dito nakatira ang kanilang mga diyos at diyosa
  1. Nagdaos sila ng Palarong Olimpiko.

[baguhin] Kabihasnang Helenistiko

Pamahalaan: Polis - independenteng estadong lunsod na nilikha ng sinaunang Hellas

Iba't ibang porma ng gobyerno na nilikha ng Greece:

  1. Monarkiya - pamumuno ng isang hari
  2. Aristokrasya - pamumuno ng maharlikang pamilya
  3. Oligarkiya - pamumuno ng kakaunti
  4. Diktatoryal o tyranny - pamumuno ng ilegal na lider.
  5. Demokrasya - pamumuno ng mamamayan.

Ang Republika - isinulat ni Plato

Pulitika - isinulat ni Aristotle

[baguhin] Relihiyon

  1. Zeus -punong diyos;panginoon ng langit
  1. Hera - asawa ni Zeus;diyosa ng langit
  1. Phoebus - diyos ng araw;diyos ng liwanag, musika, at propesiya
  1. Poseidon - diyos ng dagat
  1. Hermes - diyos ng komersyo;sugo ng mga diyos
  1. Haphaestus - diyos ng apoy;panday ng mga diyos
  1. Ares - diyos ng digmaan
  1. Athena - diyosa ng kagandahan at pag-ibig;diyosa ng karunungan
  1. Artemis - diyosa ng buwan at pangangaso
  1. Demeter - diyosa ng agrikultura at pertilidad
  1. Hestia - diyosa ng apuyan at tahanan
  1. Dionysius - diyos ng alak

[baguhin] Tingnan din

[baguhin] Mga sanggunian

  1. Sibilisasyong Minoe at Sikladiko.
  2. Imperyo ng Trebizond
  3. http://www.statistics.gr
  4. http://www.statistics.gr
  5. Bago ang 2001: Griyegong Drachma
  6. Ginagamit din ang .eu na ginagamit din ng ibang kasapi ng Unyong Europeo.
  7. Gaboy, Luciano L.. "Gresya". Gabby's Dictionary, Talahuluganang Ingles-Filipino/English-Filipino Dictionary, GabbyDictionary.com.


BansaKasaysayan Ang lathalaing ito na tungkol sa Bansa at Kasaysayan ay isang usbong. Makakatulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.

Mga pansariling kagamitan
Sa ibang wika