Carlos P. Romulo: Pagkakaiba sa mga binago

Jump to navigation Jump to search
m
orthography: -nsya- > -nsiya- using AWB
(Bagong larawan ng sagisag ng NAP)
m (orthography: -nsya- > -nsiya- using AWB)
| caption = Si Carlos P. Romulo noong 1979.
| birthname = Carlos Peña Romulo
| birthdate = [[Enero 14]], [[Enero 1899]]
| location = [[Camiling, Tarlac|Camiling]], [[Tarlac|Tarlak]]
| deathdate = [[Disyembre 15]], [[Disyembre 1985]]
| deathplace = [[Maynila]]
| nationality = Pilipino
}}
 
Si '''Carlos Peña Romulo''' ([[14 Enero 14]], [[1899]], [[Camiling, Tarlac|Camiling]], [[Tarlac]], [[Pilipinas]] - [[15 Disyembre 15]], [[1985]], [[Maynila]], [[Pilipinas]]) ay isang magaling na diplomatiko, [[politika|politiko]], sundalo, mamamahayag at manunulat. Sa gulang na labing-anim, naging isang tagapagbalita siya at naging isang patnugot naman ng isang pahayagan sa gulang na dalawampu. Nagkaroon siya ng palimbagan sa gulang na talumpu’t dalawa. Isa rin siya sa nagtatag ng [[Boy Scouts of the Philippines]].
 
== Buhay ==
=== Edukasyon ===
 
Nagtapos si Carlos Romulo sa [[Unibersidad ng Pilipinas]] (Batsilyer sa [[Sining]]) noong [[1918]] at maging sa Columbia University (Pantas sa Sining) sa [[New York]] noong [[1921]]; Notre Dame University, Indiana (Paham sa mga [[Batas]]) noong [[1935]]; Rolins College sa Florida (Paham sa [[Panitikan]]) noong [[1946]]; maging sa Pamantasan ng [[Athína]], [[Gresya]] (Paham sa [[Pilosopiya]]) noong [[1948]]; muli, sa Pamantasan ng Pilipinas (Honoraryong Paham ng mga Batas) noong 1949 at sa Harvard University (Paham ng mga Batas Honoris Causa) noong 1950.
 
=== Karerang pampulitika ===
Si Romulo ay naglingkod sa siyam [[Pangulo ng Pilipinas]] magmula kay Pangulong [[Manuel Quezon]] hanggang kay Pangulong [[Ferdinand Marcos]] bilang isang miyembro ng gabinete o bilang kinatawan ng Pilipinas sa [[Estados Unidos]] at sa [[United Nations]].
 
Naglingkod rin si Romulo bilang Pangulo sa Ika-apat na Pangkalahatang Pagpupulong ng [[United Nations|Mga Nagkakaisang Bansa]] noong [[1949]] hanggang [[1950]] at naging pinuno rin ng ''Sangguniang Pangkaligtasan ng U.N.''. Naglingkod rin siya, kasama ni Heneral [[Douglas MacArthur]] sa [[Pasipiko]] ay naging kinatawan ng Pilipinas sa Amerika at naging kauna-unahang [[Asya]]no na nagwagi ng bantog na [[Pulitzer Prize]] sa Panulat noong [[1942]]. Ayon sa Pulitzer Prize, nagwagi si Romulo ng ''Philippine Herald'' "dahil sa kanyang galing sa pagmamasid at paghula sa pagsulong ng mga bansa sa Malayong [[Silangang Asya]] noong sya ay bumiyahe sa mga nagulong lugar noon mula [[Hong Kong]] hanggang Batavia."
 
Naglingkod rin siya bilang Pamahayang Kinatawan ng Pilipinas sa Kapulungang Mambabatas ng Estados Unidos mula 1944 hanggang 1946. Siya ang pumirma noong umanib ang Pilipinas sa kasulatan ng pagtatatag ng United Nations noong 1946. Siya ang kalihim ng Kagawaran ng Ugnayang Panlabas 1950 hanggang 1952 sa ilalim ni Pangulong [[Elpidio Quirino]], 1963 hanggang 1964 kay Pangulong [[Diosdado Macapagal]] at 1968 hanggang 1984 kay Pangulong Marcos.
Sa kanyang karera sa United Nations, isa siyang malakas na tagapasalita patungkol sa karapatang pantao, kalayaan at pananakop. Noong binalangkas at inayos ang tatak ng United Nations, tiningnan niya ang tatak at nagtanong, "Nasaan ang Pilipinas diyan?" Si Senador Warren Austin ng Amerika, pinuno ng kumite sa pagpili ng tatak ang sumagot, "Masyadong maliit ang Pilipinas upang ilagay diyan. Kung ilalagay pa natin ang Pilipinas, magmumukha lamang iyong tuldok.” At muling sumagot si Romulo, "Puwes, ilagay ang tuldok na iyon d’yan. Ngayon, ang nakikita nating tuldok sa tatak ng United Nations sa Pagitan ng [[Dagat Timog Tsina]] at [[Karagatang Pasipiko]] ay ang tuldok na ipinalagay niya na kumakatawan sa Pilipinas.
 
Noong 1948 sa [[Paris]], [[PransyaPransiya]], sa ikatlong pangkalahatang pagpupulong ng United Nations, mariin n’yang tinutulan ang isang proposisyong ginawa ni Andrei Vishinsky, delegado ng noo'y [[Unyong Sobyet]]. Minaliit at ininsulto nito ang kakayahan ni Romulo at sa kanya ay sinabi, "Isa ka lamang maliit na tao mula sa isang maliit na bansa". Sinagot ito ni Romulo ng "Tungkulin naming mga David sa mundong ito na ipukol ang bato ng katotohanan sa mga mata ng mayayabang na Goliath at pilitin silang magpakatao". Walang nagawa si Vishinsky kundi ang maupo matapos marinig iyon.
 
Naging kandidato rin sa Romulo para sa Pangkalahatang Kalihim ng United Nations noong 1953 ngunit hindi nagwagi. Bumalik na lamang siya sa Pilipinas at kumandidato sa pagkapangulo ng bansa sa ilalim ng Partido Liberal ngunit natalo rin ni Pangulong Quirino sa pagpipilian ng partido kung sino ang kanilang kandidato opisyal. Natalo rin si Quirino ni Pangulong [[Ramon Magsaysay]] noong halalan na iyon.
== Kamatayan ==
 
Namatay si Romulo sa Maynila noong Disyembre 15, Disyembre 1985 sa gulang na 86. Inilibing siya sa [[Libingan ng mga Bayani]]. Pinarangalan bilang pinakadakilang Pilipinong diplomatiko ng ika-20 [[siglo]] at maaaring maging sa [[kasaysayan]]. Noong 1980, pinuri siya ni Kurt Waldheim, Pangkalahatang Kalihim ng United Nations at tinawag siyang "Mr. United Nations" dahil sa kanyang mahalagang ginampanan sa United Nations at ang kanyang dedikasyon sa kalayaan at pandaigdigang kapayapaan.
 
{{Mga Pambansang Alagad ng Sining ng Pilipinas}}
{{Pangulo ng Unibersidad ng Pilipinas}}
 
[[KaurianKategorya:Mga politiko ng Pilipinas]]
[[KaurianKategorya:Mga pambansang alagad ng sining ng Pilipinas]]

Nav menu