Kalakhang Maynila

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Tumalon sa: nabigasyon, hanapin
Metropolitan Manila Area
Kamaynilaan
"Kalakhang Maynila"
—  Kalakhang Pook  —
Nickname(s): Maynila
Mapa ng Pilipinas na inilalarawan ang lokasyon ng Kalakhang Maynila
Coordinates: 14°35′N 121°0′E / May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang < na operator May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang < na operator / May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang * na operator; May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang * na operatorMga koordinato: 14°35′N 121°0′E / May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang < na operator May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang < na operator / May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang * na operator; May mali sa ekspresyon: Hindi inaasahang * na operator
Bansa Pilipinas
Rehiyon Pambansang Punong Rehiyon
Pulo Luzon
Pamahalaan
 • MMDA Chairman Atty Francis Tolentino
Lawak[1]
 • Kabuuan 638.55 km2 (246.55 sq mi)
Populasyon (2007)[2]
 • Kabuuan 11,553,427
Sona ng oras POP (UTC+8)
Website www.mmda.gov.ph

Ang Kalakhang Maynila (Ingles: Metro Manila), tinatawag din bilang Pambansang Punong Rehiyon (Ingles: National Capital Region), ay isang kalakhang rehiyon na binubuo ng Maynila kasama ang mga karatig lungsod ng Caloocan, Las Pinas, Makati, Malabon, Mandaluyong, Marikina, Muntinlupa, Navotas, Paranaque, Pasay, Lungsod ng Quezon, San Juan, Taguig, at Valenzuela kasama ang bayan ng Pateros.

Ang rehiyon ay sentro ng politika, pangangalakal, lipunan, kultura, at pang-edukasyon ng Pilipinas. Ayon sa iprinoklamang Utos ng Pampanguluhan Blg. 940, ang kabuuan ng Kalakhang Maynila ay ang sentro ng pamahalaan habang ang Lungsod ng Maynila ang kabisera. Ang pinakamalaking lungsod sa Kamaynilaan ay ang Lungsod ng Quezon, samantalang ang pinakamalaking distritong pangkalakalan ay ang Lungsod ng Makati.

Ang Kalakhang Maynila ang pinakamaraming naninirahan sa tinutukoy na 12 kalakhan ng Pilipinas at pang-11 sa pinakamaraming naninirahan sa buong mundo. Batay sa senso noong 2010, ito ay may populasyon na 11,855,975, katumbas ng 13% populasyon ng bansa.

Ang kabuuang produktong pampook ng Kalakhang Maynila ayon noong Hulyo 2011 ay tinatayang $159 bilyon o 33% ng kabuuang produktong pambansa. Sa loob ng taong 2011, ayon sa PricewaterhouseCoopers, ito ay pang-28 sa mga pinakamalalaking ekonomiya sa pinagsamasamang lungsod sa buong mundo at pang-4 sa Timog-Silangang Asya.

Etimolohiya[baguhin | baguhin ang batayan]

Kasaysayan[baguhin | baguhin ang batayan]

Heograpiya[baguhin | baguhin ang batayan]

Matatagpuan sa 14°40' H 121°3 S, ang Kalakhang Maynila ay nasa isang isthmus na naghahanggan sa Lawa ng Laguna sa timog silangan at sa Look ng Maynila sa kanluran. Ang pook metropolitan ay nasa malawak na kapatagan. Naghahanggan ang sakop nito sa Bulacan sa hilaga, sa lalawigan ng Rizal sa silangan, sa Laguna sa timog at sa Kabite sa timog kanluran. Hinahati ng Ilog Pasig ang Kalakhang Maynila na nagdudugtong sa dalawang katubigan kinahahanggan nito sa kanluran at silangan.

Pinakamaliit sa mga rehiyon ng Pilipinas ang Kalakhang Maynila, subalit pinakamatao at pinakamakapal ang populasyon nito. 636 kilometrong parisukat ang lawak nito at pinapaligiran ito ng mga lalawigan ng Bulacan sa hilaga, Rizal sa silangan, at Laguna at Cavite sa timog. Matatagpuan naman sa kanluran ng Kalakhang Maynila ang Look ng Maynila at sa timog-silangan naman ang Laguna de Bay. Dumadaloy sa gitna ng Kalakhang Maynila ang Ilog Pasig na siyang nagdudugtong Laguna de Bay sa Look ng Maynila.

Hindi tulad ng ibang rehiyon na nahahati sa mga lalawigan, nahahati ang Metro Manila sa limang hindi administratibong distrito, na nakauri batay sa heograpiya nito na ang Ilog Pasig ang reperensiya. Nabuo ang mga distritong ito noong 1976 ngunit walang lokal na pamahalaan o may kinatawan sa kongreso, salungat sa mga lalawigan. Ginagamit ang mga distritong ito para sa layuning piskal at estadistikal.

Nahahati ang mga lungsod at munisipyo sa Kalakhang Maynila sa apat na distrito, ang mga ito ang sumusunod:

Unang Distrito (Lungsod Maynila)

Ikalawang Distrito (Hilaga-silangang Kalakhang Maynila)

Ikatlong Distrito (Hilaga-kanlurang Kalakhang Maynila)

Ikaapat na Distrito (Katimugang Kalakahang Maynila)

Klima[baguhin | baguhin ang batayan]

Ang Kalakhang Maynila ay itinuturing swampy isthmus na may karaniwang elebasyon na 10 metro. Ang pangunahing anyong tubig ng Kalakhang Maynila ay ang Ilog Pasig; ito ang humahati sa isthmus ng Kalakhang Maynila.


Buwan Enero Pebrero Marso Abril Mayo Hunyo Hulyo Agosto Setyembre Oktubre Nobyembre Disyembre Taon
Katamtamang Mataas na Temperatura°C 30 31 32 33 33 32 31 30 31 30 30 30 31
Katamtaman Kababaan ng Temperatura°C (°F) 21 22 22 24 25 25 24 23 23 23 23 22 23
Ulan (cm) 2 1 1 3 12 26 40 36 34 19 13 6 197
Pinagkunan: Weatherbase

Pamahalaan[baguhin | baguhin ang batayan]

Ekonomiya[baguhin | baguhin ang batayan]

Lugar ng Libangan at Palatandaan[baguhin | baguhin ang batayan]

Transportasyon[baguhin | baguhin ang batayan]

Demograpiko[baguhin | baguhin ang batayan]

Edukasyon[baguhin | baguhin ang batayan]

Kalusugan[baguhin | baguhin ang batayan]

Seguridad at Pulisya[baguhin | baguhin ang batayan]

Palingkurang-bayan[baguhin | baguhin ang batayan]

Kuryente[baguhin | baguhin ang batayan]

Tubig[baguhin | baguhin ang batayan]

Komunikasyon[baguhin | baguhin ang batayan]

Pamamahala ng mga Basura[baguhin | baguhin ang batayan]


Talababa[baguhin | baguhin ang batayan]