Mga lansangan sa Kalakhang Maynila

Mula sa Wikipediang Tagalog, ang malayang ensiklopedya
Tumalon sa: nabigasyon, hanapin
Ugnayan ng mga Daang Arteryal ng Kalakhang Maynila
Sistema ng mga daan

Mga pangunahing daanan sa Pilipinas

Narito ang listahan ng mga pangunahing o kilalang lansangan o daan sa Kalakhang Maynila, Pilipinas. Sa artikulong ito tatalakayin din ang Ugnayan ng mga Daang Arteryal ng Kalakhang Maynila.

Ugnayan ng mga Daang Arteryal ng Kalakhang Maynila[baguhin | baguhin ang batayan]

Pinasimpleng mapa ng ugnayan ng mga daang arteryal ng Kalakhang Maynila. Ang mga daang radyal ay mga linyang iba't-iba ang kulay, habang ang mga daang palibot ay mga linyang kulay gris.

Ang ugnayan ng mga daang arteryal ng Kalakhang Maynila (Ingles: Metro Manila Arterial Road Network) ay binubuo ng sampung (10) daang radyal (radial roads) at anim (6) na daang palibot (circumferential roads). Ang mga daang radyal ay nagbibigay ng ruta sa mga motorista palabas ng Maynila, patungo sa mga karatig-lungsod nito (hal. Lungsod Quezon atbp.) at mga karatig-lalawigan. Naka-numero ang mga ito nang 1-10 sa pamamarang pa-counterclockwise (iyan ay, paikot nang pa-kaliwa, mula sa bandang timog ng Ilog Pasig hanggang pahilaga).[1] Sa kabilang banda, ang mga daang palibot ay mga daanan na lumilibot ng Lungsod ng Maynila; tinumbukan lamang ng mga ito ang bawat isa sa mga daang radyal nang isang beses lamang. Dalawa sa mga ito ay nasa loob ng nasasakupan ng Lungsod ng Maynila, habang ang mga apat na iba pa ay nasa mga karatig-lungsod ng Maynila. Hindi maaaring mag-tumbok ang mga daang radyal sa isa't-isa. Hindi rin maaaring magtumbok ng isang daang radyal ang isang daang palibot nang dalawang (o higit pa) beses.

Ang pinakatimog na daang radyal ay Daang Radyal Blg. 1, habang ang pinakahilaga ay Daang Radyal Blg. 10. Samantala, ang pinaka-loob na daang palibot ay Daang Palibot Blg. 1, habang ang pinakalabas ay Daang Palibot Blg. 6.

Ang Jose Rizal Memorial Monument sa Liwasang Rizal ay ang Kilometro Sero para sa lahat ng mga daan ng Kalakhang Maynila.

Lahat ng mga daang radyal ay nagsisimula sa Kilometro Sero (Km 0); iyan ay ang Jose Rizal Memorial Monument sa Liwasang Rizal.[2][3]

Pangalan (Mga) Retrato (Mga) dinadaanang lungsod (Mga) bahagi Haba Paglalarawan Mga sanggunian
Daang Radyal Blg. 1 (R-1) Bulebar RoxasManila–Cavite Expressway Lungsod ng Maynila
Pasay
Las Piñas
Bacoor, Cavite
Kawit
Rosario
Tanza
Naic
41.5 kilometro (25.8 milya) Kinokonektahan ng R-1 ang Maynila sa lalawigan ng Cavite. Nagsisumula ito bilang Kalye Bonifacio mula sa Tulay ng Roxas sa ibabaw ng Ilog Pasig at magiging Bulebar Roxas pagkapasok ng paligid ng Liwasang Rizal. Tatahakin nito ang baybayin ng Look ng Maynila at mayamaya'y, paglampas ng Daang NAIA sa Parañaque, magiging Manila–Cavite Expressway (o CAVITEx). Bilang CAVITEx, tutuloy ang R-1 sa pagdaan sa baybayin at magiging Lansangang Anterio Soriano pagpasok ng Kawit. Tutoloy ito sa pagdaan ng dalampasigan ng Cavite hanggang matapos ito sa panulukan ng Governor's Drive sa Naic. [4]
Daang Radyal Blg. 2 (R-2) Abenida TaftLansangang Aguinaldo Maynila
Pasay
Parañaque
Las Piñas
Bacoor, Cavite
Imus
Dasmariñas
Silang
Tagaytay
Talisay, Batangas
64.2 kilometro (39.9 milya) Kalinya ng R-2 ang R-1 na nasa kanluran nito, at tulad ng R-1, ay kinokonektahan nito ang Maynila sa Cavite. Nagsisimula ito bilang Abenida Taft sa Ermita, Maynila. Tatahakin nito ang patimog na ruta patungong Malate, Maynila at Pasay, at pagpasok ng Baranggay Baclaran, Parañaque, ay magiging Abenida Elpidio Quirino na isang pangunahing lansangan sa nabanggit na arrabal (suburb) ng Maynila. Magiging Abenida Diego Cera ang R-2 pagpasok ng Las Piñas at, paglampas ng Daang Alabang–Zapote, magiging Lansangang Aguinaldo. Ito ang pangunahing lansangan ng Cavite na nagtatapos sa Rotondang Tagaytay; tutuloy ang Lansangang Aguinaldo sa direksyong patimog-kanluran patungong Nasugbu sa Batangas. Subalit, tutuloy ang R-2 paglampas ng rotonda sa direksyong patimog at magiging Daang Tagaytay–Talisay, isang lansangang sigsag na tatapos sa Daang Talisay-Laurel sa Talisay, Batangas, sa harap ng Lawa ng Taal. Ang Linyang LRT-1 ng Maynila ay sumusunod sa ruta ng R-2 mula Ermita, Maynila hanggang EDSA. [5]
Daang Radyal Blg. 3 (R-3) Metro Manila SkywaySouth Luzon ExpresswaySouthern Tagalog Arterial Road Maynila
Makati
Pasay
Taguig
Las Piñas
San Pedro, Laguna
Biñan
Santa Rosa
Cabuyao
Calamba
Santo Tomas, Batangas
Tanauan
Malvar
Lipa
Ibaan
Batangas
96 kilometro (60 milya) Ang buong R-3 ay isang mabilisang daanan (expressway), maliban lang sa bahagi ng South Luzon Expressway mula Abenida Quirino (ang dulo nito sa hilaga) hanggang C-5. Kapwa ipinapatakbo ng Skyway Operation and Management Corporation (SomCo) at Citra Metro Manila Tollways Corporation (CMMTC) ang South Luzon Expressway at Metro Manila Skyway, na isang nakaangat na mabilisang daanan sa ibabaw ng South Luzon Expressway mula Makati hanggang Muntinlupa. Bagamat ang Kilometro Sero ng mga daanan sa Kalakhang Maynila ay nasa Liwasang Rizal, nagsisimula ang R-3 sa sangandaan nito sa Abenida Quirino. Tatahakin ng daang radyal ang deretsong ruta patimog, mula Paco, Maynila, hanggang Santo Tomas, Batangas, kung saan magiging Southern Tagalog Arterial Road (o STAR Tollway) ang R-3. Ang nasabing mabilisang daanan ay matatapos sa Pantalan ng Batangas sa Lungsod ng Batangas. [6]
Daang Radyal Blg. 4 (R-4) Abenida Kalayaan Makati
Pateros
Pasig
Taguig
Taytay, Rizal
  • Kalye Linyang Pasig
  • Abenida Kalayaan
  • Abenida M. Concepcion
  • Daang Elisco
  • Highway 2000 (Phase 1)
23.5 kilometro (14.6 milya) Ang R-4 mismo ay hindi pa kumpleto sa ngayon. Nagsisimula ito bilang Kalye Linyang Pasig sa sangandaan ng Kalye Pedro Gil at magiging Abenida Kalayaan pagpasok ng Makati bago ito tatapos nang biglaan sa sangandaan ng Rockwell Drive sa harap ng subdibisyon ng Bel Air-3. Ang makatuwirang tagapagpatuloy ng R-4 ay mula sa sangandaan ng EDSA at Abenida Gil Puyat. Dadaan sa hilagang-silangang Makati at mayamaya'y magiging Abenida M. Concepcion pagpasok ng hangganang Pateros-Pasig. Pagdating sa pook-industryal ng Baranggay Kalawaan, Pasig, magiging Daang Elisco ang R-4. Subalit muling tatapos ang R-4 sa sangandaan ng Abenida Doktor Natividad sa Napindan, Taguig. Tutuloy muli ang R-4 bilang Highway 2000 sa silangan ng Manggahan Floodway sa Taytay, Rizal. Tatapos ang R-4 sa sangandaan ng Taytay Diversion Road (R-5) malapit sa kabayanan ng Taytay. Ang ipinapanukalang Pasig River Expressway ay minarkahang R-4. [7]
Daang Radyal Blg. 5 (R-5) Bulebar ShawAbenida OrtigasManila East Road Maynila
Mandaluyong
Pasig
Cainta, Rizal
Taytay
Rizal
Binangonan
Cardona
Morong
Baras
Tanay
Pililla
Mabitac, Laguna
Famy
Pangil
Pakil
Paete
Kalayaan
Lumban
Pagsanjan
Santa Cruz
Pila
Bay
Los Baños
Calamba
86.1 kilometro (53.5 milya) Nagsisimula ang R-5 sa sangandaan ng Bulebar Magsaysay sa mga hilagang pampang ng Ilog Pasig, na kalinya ng R-4 na nasa mga katimugang pampang ng nabanggit na ilog. Papasok ang R-5 sa Mandaluyong at magiging mahalagang lansangan sa mga distritong komersyal at industryal sa nasabing lungsod at Pasig (tulad ng Ortigas). Di-kalaunan, magiging Manila East Road ang R-5, ang pangunahing koridor pantransportasyon sa mga lalawigan ng Rizal at Laguna. [8]
Daang Radyal Blg. 6 (R-6) Kalye LegardaBulebar MagsaysayBulebar AuroraLansangang Marikina–Infanta Maynila
San Juan
Lungsod Quezon
Marikina
Pasig
Antipolo, Rizal
Tanay,
Santa Maria, Laguna
Infanta, Quezon
121.6 kilometro (75.6 milya) Nagsisimula ang R-6 sa sangandaan ng Abenida Recto at Kalye Mendiola sa Maynila. Ito'y magiging pinakamahalagang daan ng Santa Mesa at mayamaya'y papasok sa mga distrito ng New Manila at Cubao sa Lungsod Quezon (bilang Bulebar Aurora) paglampas ng Abenida Gregorio Araneta. Paglampas ng Abenida Katipunan (C-5) magiging Lansangang Marikina–Infanta ang R-6. Dadaan ang lansangan sa mga lungsod ng Marikina at Pasig bago ito pumasok sa lalawigan ng Rizal. Tatahakin nito ang nabanggit na lalawigan at di-kalaunan, ay matatapos sa isang dead end sa Infanta, Quezon. Ang Ikalawang Linya ng MRT ay sumusunod sa ruta ng R-6 mula San Miguel, Maynila hanggang Calumpang, Marikina. [9]
Daang Radyal Blg. 7 (R-7) Bulebar EspanyaAbenida QuezonDaang PatambilogAbenida CommonwealthLansangang Quirino Maynila
Lungsod Quezon
Kalookan (Hilaga)
San Jose del Monte, Bulacan
Norzagaray
Angat
Bustos
San Rafael
San Ildefonso
San Miguel
Gapan, Nueva Ecija
San Leonardo
Santa Rosa
Cabanatuan
53.6 kilometro (33.3 milya) Nagsisimula ang R-7 mula sa Quiapo, Maynila. Tatahakin nito ang direktang ruta patungong Lungsod Quezon, hanggang sa Quezon Memorial Circle. Paglampas, magiging Abenida Commonwealth ang R-7, ang pinakamalawak na lansangan sa Pilipinas. Dadaanin nito ang nalalabing bahagi ng Lungsod Quezon hanggang sa matapos ito sa sangandaan ng Lansangang Quirino sa ligid ng distrito Lagro. Tutuloy ang R-7 pahilaga patungong San Jose del Monte at Norzagaray, Bulacan. Tatapos ang R-7 sa sangandaan ng Lansangang Heneral Alejo Santos sa kabayanan ng Norzagaray. Ang kasalukuyang itinatayo na North Luzon East Expressway (o R-7 Expressway) ay ang tagapagpatuloy ng R-7 sa darating na hinaharap. [10][11]
Daang Radyal Blg. 8 (R-8) Bulebar QuezonNorth Luzon ExpresswaySubic-Clark-Tarlac ExpresswayTarlac–Pangasinan–La Union Expressway Maynila
Lungsod Quezon
Kalookan
Valenzuela
Meycauayan, Bulacan
Marilao
Bocaue
Balagtas
Guiguinto
Pulilan
Apalit, Pampanga
San Simon
San Fernando
Angeles
Mabalacat
Concepcion, Tarlac
Lungsod ng Tarlac
Victoria
Gerona
Ramos
Anao
San Manuel
Rosales, Pangasinan
Urdaneta
Binalonan
Pozorrubio
Rosario, La Union
210.0 kilometro (130.5 milya) Nagsisimula ang R-8 mula sa Tulay ng Quezon sa Quiapo. Tatahakin nito ang direktang ruta pahilaga, at magiging North Luzon Expressway (NLEx) ito paglampas ng Balintawak Cloverleaf na sangandaan nito sa EDSA. Paglampas ng Labasan ng Santa Ines, magiging Subic–Clark–Tarlac Expressway (SCTEx) ang R-8. Tatahakin nito ang rutang pahilaga patungong Lungsod ng Tarlac, at magiging Tarlac–Pangasinan–La Union Expressway (TPLEx) paglampas nabanggit na lungsod. Tatapos ito sa Rosario, La Union. [12][13]
Daang Radyal Blg. 9 (R-9) Abenida RizalLansangang MacArthurDaang Pugo–Rosario Maynila
Kalookan
Valenzuela
Meycauayan, Bulacan
Marilao
Bocaue
Balagtas
Guiguinto
Malolos
Calumpit
Apalit, Pampanga
San Fernando
Angeles
Mabalacat
Bamban, Tarlac
Capas
Tarlac
Gerona
Paniqui
Moncada
San Manuel
Rosales, Pangasinan
Villasis
Urdaneta
Binalonan
Pozorrubio
Sison
Rosario, La Union
Pugo
228.0 kilometro (141.7 milya) Nagsisimula ang R-9 sa Tulay ng MacArthur mula sa Abenida Padre Burgos. Susundan into ang deretsong ruta pahilaga kalinya ng R-8. Magiging Lansangang MacArthur ang daang radyal pagdaan ng Monumento Roundabout sa Gracepark, Kalookan. Magtutuloy ito sa direksyong pahilaga hanggang sa matapos ito sa sangandaan nito sa Lansangang Aspiras-Palispis sa Pugo, La Union. Sinusundan ng LRT-1 ang ruta ng R-9 mula Maynila hanggang Gracepark, Kalookan. [14]
Daang Radyal Blg. 10 (R-10) Daang Marcos Maynila
Malabon
Navotas
Obando, Bulacan
Malolos
Hagonoy
Macabebe, Pampanga
Lubao
Bagac
Balanga
  • Daang Marcos
  • Daang Pandalampasigan ng Maynila–Bataan (Manila–Bataan Coastal Road)
105.0 kilometro (65.2 milya) Sa ngayon, ang R-10 ay isang lansangang may haba na 9.7 kilometro (6.9 milya) at matatagpuan sa Tondo, Maynila. Dati, mayroong ipinapanukalang proyekto na magpapatuloy ng R-10 patungong Bataan bilang Daang Pandalampasigan ng Maynila–Bataan. Matagal nang nawala ang proyekto, ngunit binuhay ito muli ng mga mataas na pinuno ng pamahalaan ng Gitnang Luzon sa pamumuno ng tagapangulo ng RDC at alkalde ng Lungsod ng San Fernando na si Oscar Rodriquez at Gobernador Hermogenes Ebdane, Jr. ng lalawigan ng Zambales. Inaprubahan ang CLIP para sa mga taong 2011 hanggang 2016 sa ikaanim na pagpupulong ng RDC sa Balanga kamakailan lamang. [15]
Daang Palibot Blg. 1 (C-1) Abenida RectoAbenida Padre Burgos Maynila 5.9 kilometro (3.7 milya) Ang Daang Palibot Blg. 1 o C-1 ay isang daang palibot na dumadaan sa loob ng Lungsod ng Maynila. Dumadaan ito sa mga distrito ng Tondo, Binondo, Quiapo, at Ermita. Nagsisimula ito sa Hilagang Pantalan ng Maynila bilang Abenida Recto at magiging Kalye Pedro Casal pagtawid ng Kalye Legarda (R-6). Pagtawid ng Ilog Pasig (bilang Tulay ng Ayala), ito'y magiging Bulebar Ayala na nagtatapos sa Abenida Taft at papasok sa Liwasang Rizal bilang Kalye Pananalapi. Ang nasabing kalye ay magtutumbok sa katimugang bahagi ng Abenida Padre Burgos na nagtatapos sa sangandaan nito sa Bulebar Roxas.
Daang Palibot Blg. 2 (C-2) Kalye TayumanAbenida LacsonAbenida Quirino Avenue Maynila 10.0 kilometro (6.2 milya) Nagsisimula ang C-2 sa Tondo, Maynila bilang Kalye Capulong mula sa Daang Marcos (R-10), at magiging Kalye Tayuman pagdating nito ng Sampalok, pagkatapos ay magiging Abenida Lacson pagtawid nito ng Kalye Alfonso Mendoza. Tatawid nito ang Ilog Pasig, tapos ay magiging Abenida Quirino na tatahakin ang mga distrito ng Paco at Malate bago maabot nito ang katimugang dulo nito sa Bulebar Roxas (R-1). [16]
Daang Palibot Blg. 3 (C-3) Abenida Gregorio AranetaAbenida SouthAbenida AyalaAbenida Gil Puyat Navotas
Kalookan
Lungsod Quezon
San Juan
Mandaluyong
Makati
Pasay
21.7 kilometro (13.5 milya) Ang C-3 ay isang daang palibot na nasa labas ng mga hangganan ng Lungsod ng Maynila. Nagsisimula ito bilang C-3 Road sa Navotas at magiging Ikalimang Abenida pagpasok ng Kalookan. Magiging Abenida Sarhento E. Rivera pagtawid ng Abenida Bonifacio sa Lungsod Quezon at magiging Abenida Gregorio Araneta paglampas ng Daang Kaingin. Biglang matatapos ang abenida (at ang C-3 mismo) pagkapasok ng San Juan. Tutuloy lamang ang C-3 sa Makati bilang Abenida South mula sa sangandaan ng Abenida J.P. Rizal. Ito'y magiging Abenida Ayala pagtawid ng Abenida Chino Roces. Lilihis ang ruta ng C-3 patungong Abenida Gil Puyat pagka-kurba ang Abenida Ayala sa direksyong timog-silangan patungo sa ligid ng Ayala Triangle na isang mahalagang pook-komersyo at industryal ng Makati. Ang ipinaplanong Metro Manila Skybridge ang magdudugtong sa nawawalang bahagi ng C-3—ang malaking puwang sa pagitan ng Abenida Gregorio Araneta at Abenida South. [17]
Daang Palibot Blg. 4 (C-4) Daang C-4Abenida Epifanio de los Santos, o mas-kilala bilang EDSA Navotas
Malabon
Kalookan
Lungsod Quezon
San Juan
Mandaluyong
Makati
Pasay
28.1 kilometro (17.5 milya) Nagsisimula ang C-4 bilang Daang C-4 sa mga lungsod ng Navotas at Malabon. Magiging Daang Letre ito pagpasok ng Kalookan, tapos magiging Daang Samson di-kalaunan. Pagkatawid ng Monumento Roundabout, ang C-4 ay magiging Abenida Epifanio de los Santos (o mas-kilala bilang EDSA), ang pinakamahalagang lansangan sa buong Kamaynilaan. Dahil hindi bababa sa 2.34 milyong sasakyan (kabilang na riyan ang halos 314,354 kotse) na dumadaan sa kabuuan ng lansangan araw-araw, pinakaabala at pinakamatrapiko rin ito sa lahat ng mga daan ng Kamaynilaan. Tatapos ang EDSA (at ang C-4) sa rotonda sa harap ng SM Mall of Asia sa Pasay. Sinusundan ng Linyang MRT-3 ang ruta ng C-4 mula Abenida North hanggang Abenida Taft. [18][19]
Daang Palibot Blg. 5 (C-5) Abenida MindanaoAbenida KatipunanAbenida Eulogio Rodriguez Jr.Abenida Carlos P. Garcia, ang pangunahing bahagi ng C-5. Navotas
Malabon
Valenzuela
Lungsod Quezon
Pasig
Taguig
Parañaque
55.0 kilometro (34.2 milya) Ang mga kontrobersiya ukol sa mabilisang daanan na MCTEP at mga ari-arian ni Senador Manny Villar tulad ng Camella ay nagdudulot sa pagiging maikli ng C-5, bagamat kumpleto, at tanging 32.5 kilometro nito ay bukas sa mga motorista. Magsisimula ang C-5 sa Kalye Mariano Naval sa Navotas, subalit kasalukuyang nagsisimula ang daang palibot sa mga bahagi ng North Luzon Expressway (Mga Bahaging 9 at 8.1) na tumatawid sa pangunahing bahagi ng nasabing mabilisang daanan sa Valenzuela. Pagkatapos, ito'y magiging Abenida Mindanao at di-kalauna'y tatahakin ang mga ruta ng Abenida Congressional at Abenida Luzon, at magiging Abenida Tandang Sora pagtawid ng Abenida Commonwealth. Ito'y magiging Abenida Katipunan pagdating sa ligid ng Pamantasan ng Pilipinas. Susundan naman ng C-5 ang ruta ng Abenida Bonny Serrano (sa pamamagitan ng isang underpass) na magiging Abenida Eulogio Rodriguez Jr. paglampas. Ito'y magiging Abenida Carlos Garcia pagkatawid ng Ilog Pasig. Tatapos ang C-5 sa South Luzon Expressway sa Taguig. Ang nagpapatuloy sa C-5 (ang Ekstensyong C-5) ay hindi nagbibigay ng daan sa mga motorista sa ngayon. Nagsisimula ito sa Merville, Parañaque, at nagtatapos ito sa Manila–Cavite Expressway sa Las Piñas. Ang ekstensyon sa hilaga, ang Bahaging 10 ng NLEx (mula Lansangang MacArthur, Valenzuela, hanggang Kalye Mariano Naval sa Navotas), ay kasalukuyang itinatayo. [20]
Daang Palibot Blg. 6 (C-6) Taguig Road Dike, ang tanging bahagi ng C-6 na naitayo at magiging bahagi ng Bulacan–Rizal–Manila–Cavite Regional Expressway sa hinaharap. Marilao, Bulacan
Meycauayan
San Jose del Monte
Rodriguez, Rizal
San Mateo
Antipolo
Taytay
Pasig
Taguig
Muntinlupa
San Pedro, Laguna
Dasmariñas, Cavite
Bacoor, Cavite
Imus
Kawit
Noveleta
59.5 kilometro (37.7 milya) Ang Bulacan-Rizal-Manila-Cavite Regional Expressway (BRMC-REx) ay isang ipinaplanong mabilisang daanan na magiging daang palibot sa Kalakhang Maynila upang hindi na kailangang dumaan ng mga bus at iba pang mga sasakyang pantransportasyon sa mga lansangan sa Kalakhang Maynila, at sa gayon ay makakapagbawas pa ito ng mabigat na trapiko sa Kamaynilaan. Ang hilagang dulo ay ang Lansangang MacArthur sa Marilao at ang katimugang dulo nito ay sa Bacoor. Tutumbukin nito ang North Luzon Expressway sa hilaga at South Luzon Expressway sa timog pagdaan. Sa ngayon, ang tanging bahagi ng C-6 na nakumpleto ay ang Taguig Road Dike sa Taguig na dumadaan mula Tulay ng Napindan hanggang Kalye M.L. Quezon sa Bicutan. [21]

Mga pangunahing daan[baguhin | baguhin ang batayan]

Lahat ng mga ito ay nasa wikang Ingles, subalit nasa wikang Tagalog ang link ng mga ito.

Tignan din[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. "Metro Manila Roads". http://www.philippines.com/manila-getting-around.html. Hinango noong Abril 2012. 
  2. Maranga, Mark Anthony (2010). "Kilometer Zero: Distance Reference of Manila". Philippines Travel Guide. http://www.markmaranga.com/kilometer-zero-distance-reference-of-manila/. Hinango noong 28 Pebrero 2011. 
  3. Manila City Government. "Manila Map". http://www.manila.gov.ph/localgovt.htm. Hinango noong Abril 2012. 
  4. Tolentino, N.. "The major roads of Metro Manila". The major roads of Metro Manila. Wordpress.com. http://njytolentino.wordpress.com/2012/04/05/the-major-major-roads-of-metro-manila/. Hinango noong 4 Hunyo 2012. 
  5. Philippine Star. "Philippine Roads". http://www.philstar.com/Article.aspx?articleId=785119&publicationSubCategoryId=66. Hinango noong Abril 2012. 
  6. "South Metro Manila Skyway Project". Skyway Operation and Management Corporation (SomCo). http://www.skyway.com.ph/about-us/somco.html. Hinango noong 16 May 2013. 
  7. El-Hifnawi, Baher; Jenkins, Glenn. "Pasig River Expressway". Kingston, Canada: Queen's University. http://www.queensjdiexec.org/publications/qed_dp_166.pdf. Hinango noong 16 Mayo 2013. 
  8. Habagat Central. "Baras Rizal and Beyond Manila East Road". http://habagatcentral.com/2009/08/10/baras-and-beyond-manila-east-road/. Hinango noong June 15, 2012. 
  9. Fullerton, Laurie (1995). Philippines Handbook. Moon Publications. http://trove.nla.gov.au/work/7331483.  Marcos Highway, Hinango noong Hunyo 2012
  10. Doy Cinco. Commonwealth Avenue, the Killer Highway "Commonwealth Avenue, the Killer Highway". http://doycinco.blogspot.com/2008/05/commonwealth-av-ang-killer-highway.html Commonwealth Avenue, the Killer Highway. Hinango noong Abril 2012. (Tagalog)
  11. DPWH Philippines. "R-7 Expressway to be Built over Quezon Avenue". http://www.dpwh.gov.ph/bureau_services/PPP/projects/r7.htm. Hinango noong Hunyo 2012. 
  12. de Borja, Marciano R. (2005). Basques in the Philippines, p. 132. University of Nevada Press. https://books.google.com/books?id=xXpiujH2uOwC&pg=PA132. Hinango noong 20 January 2011. 
  13. mntc.com. "North Luzon Expressway". http://www.mntc.com/nlex/NLEX_Toll.htm. Hinango noong 2 July 2012. 
  14. Encyclopedia Britannica (1983). Pan Philippine Highway. United States of America: Britannica. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/440658/Pan-Philippine-Highway. 
  15. "RDC Allots P8.7 Billion For Manila-Bataan Coastal Highway". 19 Agosto, 2012. http://cityofbalanga.gov.ph/rdc-allots-p8-7-billion-for-manila-bataan-coastal-highway. Hinango noong 26 Mayo 2013. 
  16. Citiatlas Metro Manila. Asiatype, Inc.,. 2002. p. 183. ISBN 9719171952. https://books.google.com/books?id=xEo4A78lYkoC&pg=PA159. 
  17. Manila Bulletin. "Skybridge". http://mb.com.ph/articles/346891/p10b-skybridge-decongest-edsa. Hinango noong Mayo 2012. 
  18. Philippine Daily Inquirer (7 Hulyo  2009). "Inquirer Headlines: EDSA". Philippine Daily Inquirer. http://newsinfo.inquirer.net/inquirerheadlines/metro/view/20090708-214545/Average-vehicle-speed-on-Edsa-is-3624kph. Hinango noong 9 Hulyo 2012. 
  19. Jao-Grey, Margarte (27 Disyembre 2007). "Too Many Buses, Too Many Agencies Clog Edsa". Philippine Center for Investigative Journalism. http://pcij.org/stories/2007/buses.html. Hinango noong 28 Disyembre 2007. 
  20. Flores, Asti (17 Pebrero 2013). "MMDA, DPWH name the C-5 Road as an alternate route for EDSA overhaul". GMANews. http://www.gmanetwork.com/news/photos/32014/mmda-dpwh-name-c5-road-as-alternate-route-for-edsa-overhaul. Hinango noong 27 Mayo 2013. 
  21. "Will C-6 road remain a metropolis dream?". Manila Times. 16 Marso 2006. http://www.manilastandardtoday.com/?page=business02_mar16_2006. Hinango noong 03 Pebrero 2008. 

Mga ugnay panlabas[baguhin | baguhin ang batayan]